Sancti Thomae de Aquino, Summa theologiae II-II, quaestiones 141-170

la · official · sha256:ab7df95c2f1cc96e0451cbc6a54d1f515592fe4299f637a1aebac49f0059eea1LA

[44618] IIª-IIae, q. 141 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod natura inclinat in id quod est conveniens unicuique. Unde homo naturaliter appetit delectationem sibi convenientem. Quia vero homo, inquantum huiusmodi, est rationalis, consequens est quod delectationes sunt homini convenientes quae sunt secundum rationem. Et ab his non retrahit temperantia, sed potius ab his quae sunt contra rationem. Unde patet quod temperantia non contrariatur inclinationi naturae humanae, sed convenit cum ea. Contrariatur tamen inclinationi naturae bestialis non subiectae rationi.

Referencing norms: Q141A1Ad1, assert-hf43799130bf0e290e235d9bc28675cff064b5125a584812fe5dd57f2464b665b

la · official · sha256:27a1656ab1830965a0f3ae503c2110ff42429d833d12ad7e3bd2defbf7e69ad6LA

[44619] IIª-IIae, q. 141 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod temperantia, secundum quod perfecte habet rationem virtutis, non est sine prudentia, qua carent quicumque vitiosi. Et ideo illi qui carent aliis virtutibus, oppositis vitiis subditi, non habent temperantiam quae est virtus, sed operantur actus temperantiae ex quadam naturali dispositione, prout virtutes quaedam imperfectae sunt hominibus naturales, ut supra dictum est; vel per consuetudinem acquisita, quae sine prudentia non habet perfectionem rationis, ut supra dictum est.

Referencing norms: Q141A1Ad2, assert-h1c4700c0a9e1d81d407b71e4edb6ebf2b5f32819c1cef4f29b50355d110c294b

la · official · sha256:1e99dd54945cbf82eca6885657ba8d115949ff552dc31f6accffedd359523dabLA

[44620] IIª-IIae, q. 141 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod temperantiae etiam respondet aliquod donum, scilicet timoris, quo aliquis refrenatur a delectationibus carnis, secundum illud Psalmi, confige timore tuo carnes meas. Donum autem timoris principaliter quidem respicit Deum, cuius offensam vitat, et secundum hoc correspondet virtuti spei, ut supra dictum est. Secundario autem potest respicere quaecumque aliquis refugit ad vitandam Dei offensam. Maxime autem homo indiget timore divino ad fugiendum ea quae maxime alliciunt, circa quae est temperantia. Et ideo temperantiae etiam respondet donum timoris.

Referencing norms: Q141A1Ad3, assert-h8dd6d9ba8cf695cb2f64f90c0024afaf01feb785e4bdc45009a359dca1c4308b

la · official · sha256:c5a5e3a7939a1ecf520cc669d7b8a0ab09dffaf7721aa078bcb51bdb67b51a7eLA

[44613] IIª-IIae, q. 141 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod temperantia non sit virtus. Nulla enim virtus repugnat inclinationi naturae, eo quod in nobis est naturalis aptitudo ad virtutem, ut dicitur in II Ethic. Sed temperantia retrahit a delectationibus, ad quas natura inclinat, ut dicitur in II Ethic. Ergo temperantia non est virtus.

Referencing norms: Q141A1Obiectio1, assert-h064c437bf0c791c63dce476c54f6df516c6d825c4d1916c18d159fa8e07c4191, assert-h1c97a0bdf4f3291777f4e5c639b965b81dfb88120ff828c6fa54e1d05220084e

la · official · sha256:133602b941661ed3a6920cf120c789b11ca4972e269c0cdaabd49e6ac34d28aeLA

[44614] IIª-IIae, q. 141 a. 1 arg. 2 Praeterea, virtutes sunt connexae ad invicem, ut supra habitum est. Sed aliqui habent temperantiam qui non habent alias virtutes, multi enim inveniuntur temperati qui tamen sunt avari vel timidi. Ergo temperantia non est virtus.

Referencing norms: Q141A1Obiectio2, assert-h053e4041fc4bcba84410ad65f659b7c7403979623d86d7687ed3cf94f58142a7, assert-h5631510803174906122e653cdf83434219c59bf47ab3315ee0bd124346f7eccf

la · official · sha256:045a1a83795cd1656ac19261e5bcbde77e9be70db48ae9bfa66fff75d5a7e24eLA

[44615] IIª-IIae, q. 141 a. 1 arg. 3 Praeterea, cuilibet virtuti respondet aliquod donum, ut ex supra dictis patet. Sed temperantiae non videtur aliquod donum respondere, quia iam in superioribus dona omnia sunt aliis virtutibus attributa. Ergo temperantia non est virtus.

Referencing norms: Q141A1Obiectio3, assert-h131567d6787aa1338bd4b1144cc7a0b6b7fbb39fe03482f6d4d1543f84850edc, assert-h90dc7f5b7d9b3ef5e550f59eca28017fe4e7f784eccbab559429d5b5efb4ac8c

la · official · sha256:fd31c272c67ff6bf94aa3259da7ec1bc956d015c1245a99c72f84f48bd1c7e24LA

[44617] IIª-IIae, q. 141 a. 1 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, de ratione virtutis est ut inclinet hominem ad bonum. Bonum autem hominis est secundum rationem esse, ut Dionysius dicit, IV cap. de Div. Nom. Et ideo virtus humana est quae inclinat ad id quod est secundum rationem. Manifeste autem ad hoc inclinat temperantia, nam in ipso eius nomine importatur quaedam moderatio seu temperies, quam ratio facit. Et ideo temperantia est virtus.

Referencing norms: Q141A1Respondeo, TemperanceIsVirtue, assert-h0ebd43e4b82e082debc7f397c70c722619f0d57a9127c3fc127f922a281b2f25

la · official · sha256:54983f45059f83fab7435d33821a733cc5a4f9abc19a420e05d2ff77aa01d8b2LA

[44616] IIª-IIae, q. 141 a. 1 s. c. Sed contra est quod Augustinus dicit, in VI musicae, ea est virtus quae temperantia nominatur.

Referencing norms: assert-hed98ba7e49726ddde38e07e22cd63f52c0085657dc285718583665e9d04b6b14

la · official · sha256:e6822b6017a77e764483215bbe8a94c8a8641b0ef5114615e9f57e5be25c8762LA

[44626] IIª-IIae, q. 141 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod appetitus hominis maxime corrumpitur per ea quibus allicitur homo ad recedendum a regula rationis et legis divinae. Et ideo, sicut ipsum temperantiae nomen dupliciter potest sumi, uno modo communiter, alio modo excellenter; ita et integritas, quam temperantiae Augustinus attribuit.

Referencing norms: Q141A2Ad1, assert-h33e8afdc0c87e6625b1ff4dba164cf777109abc5e9083a065cabf5c6592a6675

la · official · sha256:7e3980273a89bf7440ce26c897e699463110d400ee10f027caf4e829627c5b7cLA

[44627] IIª-IIae, q. 141 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod ea circa quae est temperantia maxime possunt animum inquietare, propter hoc quod sunt homini essentialia, ut infra dicetur. Et ideo tranquillitas animi per quandam excellentiam attribuitur temperantiae, quamvis communiter conveniat omnibus virtutibus.

Referencing norms: Q141A2Ad2, assert-h77fb8a638762768771c3fbdb0fc8a7332e4d091734627940929d5410d4fdcd98

la · official · sha256:9b17254d1a6513db1a2356bbad4d5970f25abc137652b9587c149c9c871ad71cLA

[44628] IIª-IIae, q. 141 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod quamvis pulchritudo conveniat cuilibet virtuti, excellenter tamen attribuitur temperantiae, duplici ratione. Primo quidem, secundum communem rationem temperantiae, ad quam pertinet quaedam moderata et conveniens proportio, in qua consistit ratio pulchritudinis, ut patet per Dionysium, IV cap. de Div. Nom. Alio modo, quia ea a quibus refrenat temperantia sunt infima in homine, convenientia sibi secundum naturam bestialem, ut infra dicetur, et ideo ex eis maxime natus est homo deturpari. Et per consequens pulchritudo maxime attribuitur temperantiae, quae praecipue turpitudinem hominis tollit. Et ex eadem etiam ratione honestum maxime attribuitur temperantiae. Dicit enim Isidorus, in libro Etymol., honestus dicitur quod nihil habeat turpitudinis, nam honestas dicitur quasi honoris status, qui maxime consideratur in temperantia, quae repellit vitia maxime opprobriosa, ut infra dicetur.

Referencing norms: Q141A2Ad3, assert-hc45622c8247cad978cc281fdeebda10f9cad0759170fbad12522ba67c4371b1b

la · official · sha256:df110d83c8db53384c5e33e0d136dd521683511aa05696eabb1ada7977e66fdeLA

[44621] IIª-IIae, q. 141 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod temperantia non sit specialis virtus. Dicit enim Augustinus, in libro de moribus Eccle., quod ad temperantiam pertinet Deo sese integrum incorruptumque servare. Sed hoc convenit omni virtuti. Ergo temperantia est virtus generalis.

Referencing norms: Q141A2Obiectio1, assert-h5d600e565a0dcf4c0c662842687e5fe44d209432948bb415b3da9a52fa3bb0da, assert-hfcc9c2589a81eb85f696e1d0a0ac930c88a49062a02a532b9483d116ee765364

la · official · sha256:23b004cb739a664c332ffa1e1c1d016913a034d42d2f744a4e88cc4a37ed0c99LA

[44622] IIª-IIae, q. 141 a. 2 arg. 2 Praeterea, Ambrosius dicit, in I de Offic., quod in temperantia maxime tranquillitas animi spectatur et quaeritur. Sed hoc pertinet ad omnem virtutem. Ergo temperantia est generalis virtus.

Referencing norms: Q141A2Obiectio2, assert-h1e92b7678d7f7fa9e95d7880efffc3d51a95446b5ded3d7cb353141e02a3b538, assert-h9e69530470d5fde97d9e2ac3b2d7b3a1c8db77fb7bee57e85b51056d5e714a78

la · official · sha256:c5462df62500556a06d462e03a6364c4055ab9d260cecaa527309a26611027a3LA

[44623] IIª-IIae, q. 141 a. 2 arg. 3 Praeterea, Tullius dicit, in I de Offic., quod decorum ab honesto nequit separari, et quod iusta omnia decora sunt. Sed decorum proprie consideratur in temperantia, ut ibidem dicitur. Ergo temperantia non est specialis virtus.

Referencing norms: Q141A2Obiectio3, assert-h28a20c371eb67bef746e3b7cb4c4abf344c33b19bf59232840c2ecb7de035972, assert-h99c1f05bcc92a6d027b3b14ad0b5b884ec897e9eac337756be27610033505ea6

la · official · sha256:d7f7e3e2355a720bb7f3695e2ef674882854c6b7a4a18432d811d5f367cd4d1dLA

[44625] IIª-IIae, q. 141 a. 2 co. Respondeo dicendum quod, secundum consuetudinem humanae locutionis, aliqua nomina communia restringuntur ad ea quae sunt praecipua inter illa quae sub tali communitate continentur, sicut nomen urbis accipitur antonomastice pro Roma. Sic igitur nomen temperantiae dupliciter accipi potest. Uno modo, secundum communitatem suae significationis. Et sic temperantia non est virtus specialis, sed generalis, quia nomen temperantiae significat quandam temperiem, idest moderationem, quam ratio ponit in humanis operationibus et passionibus; quod est commune in omni virtute morali. Differt tamen ratione temperantia a fortitudine etiam secundum quod utraque sumitur ut virtus communis. Nam temperantia retrahit ab his quae contra rationem appetitum alliciunt, fortitudo autem impellit ad ea sustinenda vel aggredienda propter quae homo refugit bonum rationis. Si vero consideretur antonomastice temperantia, secundum quod refrenat appetitum ab his quae maxime alliciunt hominem, sic est specialis virtus, utpote habens specialem materiam, sicut et fortitudo.

Referencing norms: Q141A2Respondeo, assert-h9f66a29ab0408ad5b202073bde0251dbd9e9b211377a5b0f285ecd7c422a52e3

la · official · sha256:295268fa4f369da9d0be46f766d25c6e43446ad3e89e773995f6a22a45fffa9aLA

[44624] IIª-IIae, q. 141 a. 2 s. c. Sed contra est quod philosophus, in II et III Ethic., ponit eam specialem virtutem.

Referencing norms: assert-h25695b2c0da9e9d652e45049279ed024da8dfaa1d54b4c5f3b2f569d837489a1

la · official · sha256:c4966b27296a78f9a768f011443a9fc3eb43e2b4590a01d65f66a21c87c67ee0LA

[44634] IIª-IIae, q. 141 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut supra dictum est, cum de passionibus ageretur, passiones quae pertinent ad fugam mali praesupponunt passiones quae pertinent ad prosecutionem boni, et passiones irascibilis praesupponunt passiones concupiscibilis. Et sic, dum temperantia directe modificat passiones concupiscibilis tendentes in bonum, per quandam consequentiam modificat omnes alias passiones, inquantum ad moderantiam priorum sequitur moderantia posteriorum. Qui enim non immoderate concupiscit, consequens est ut moderate speret, et moderate de absentia concupiscibilium tristetur.

Referencing norms: Q141A3Ad1, assert-h1ac910821ef92852c672fa35ae72e7b4a9e5795af98ba2c95cf888d053cd054e

la · official · sha256:de7332af8cdc8d65d9ee122dcf4829a6947340f183f0b2bc05b8549944e5b035LA

[44635] IIª-IIae, q. 141 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod concupiscentia importat impetum quendam appetitus in delectabile, qui indiget refrenatione, quod pertinet ad temperantiam. Sed timor importat retractionem quandam animi ab aliquibus malis, contra quod indiget homo animi firmitate, quam praestat fortitudo. Et ideo temperantia proprie est circa concupiscentias, fortitudo circa timores.

Referencing norms: Q141A3Ad2, assert-h412fdca920e5d451ec8659026f949075a195ffb9bb5037e44116f03301665333

la · official · sha256:27fdcfc1a30638ab8c5f840608f651d056abf18cba3696e9e44003c86ea4cf74LA

[44636] IIª-IIae, q. 141 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod exteriores actus procedunt ab interioribus animae passionibus. Et ideo moderatio eorum dependet a moderatione interiorum passionum.

Referencing norms: Q141A3Ad3, assert-hed438b535511ce6a2c9c0c7ad5845863e08e659fa8e6522e7a3468a80e13fc89

la · official · sha256:dcb88bb1830c222782852a065807eac21c420b0a4885b75f1f3f4b7f0ac33502LA

[44629] IIª-IIae, q. 141 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod temperantia non sit solum circa concupiscentias et delectationes. Dicit enim Tullius, in sua rhetorica, quod temperantia est rationis in libidinem atque in alios non rectos impetus animi firma et moderata dominatio. Sed impetus animi dicuntur omnes animae passiones. Ergo videtur quod temperantia non sit solum circa concupiscentias et delectationes.

Referencing norms: Q141A3Obiectio1, assert-h26e8f5496175bc8afbcf23872746aa754dbea4141cc778795d1e97f9e8a00ef6, assert-h909e89a7a28f6232876a46b53750c9ef190d48b889a7cc93df25dad4c2dabff4

la · official · sha256:5db6be82588fd26e8c7bdc898aa00d8863060332ac21ef338824690c0f12e0c8LA

[44630] IIª-IIae, q. 141 a. 3 arg. 2 Praeterea, virtus est circa difficile et bonum. Sed difficilius videtur esse temperare timorem, maxime circa pericula mortis, quam moderari concupiscentias et delectationes, quae propter dolores et pericula mortis contemnuntur, ut Augustinus dicit, in libro octogintatrium quaest. Ergo videtur quod virtus temperantiae non sit praecipue circa concupiscentias et delectationes.

Referencing norms: Q141A3Obiectio2, assert-h6154b3ba8281ab6ece6ffeb7f76eb0005a362778859dc5b2a2e0626709467610, assert-hf4bc91f1f1ed30ffc8872e9b4e58a892cd1173d971dc8c3dd343f4c1ab3b27a7

la · official · sha256:bdd2dea5401cdcda45363a21ec2ad3e9293933cbcb5e642f80fb2a5a77b31186LA

[44631] IIª-IIae, q. 141 a. 3 arg. 3 Praeterea, ad temperantiam pertinet moderationis gratia, ut Ambrosius dicit, in I de Offic. Et Tullius dicit, in I de Offic., quod ad temperantiam pertinet omnis sedatio perturbationum animi, et rerum modus. Oportet autem modum ponere non solum in concupiscentiis et delectationibus, sed etiam in exterioribus actibus et quibuslibet exterioribus. Ergo temperantia non est solum circa concupiscentias et delectationes.

Referencing norms: Q141A3Obiectio3, assert-hab13957dd3e739368345f90c38260009b7b3b152087f8b4d7836d712bd9a625b

la · official · sha256:be58fe45540021da305dcbd8cff423689aa90cf3ae68d3b3e94702bc54c0bf1fLA

[44633] IIª-IIae, q. 141 a. 3 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, ad virtutem moralem pertinet conservatio boni rationis contra passiones rationi repugnantes. Motus autem passionum animae est duplex, ut supra dictum est, cum de passionibus ageretur. Unus quidem secundum quod appetitus sensitivus prosequitur sensibilia et corporalia bona; alius autem secundum quod refugit sensibilia et corporalia mala. Primus autem motus appetitus sensitivi praecipue repugnat rationi per immoderantiam. Nam bona sensibilia et corporalia, secundum suam speciem considerata, non repugnant rationi, sed magis serviunt ei, sicut instrumenta quibus ratio utitur ad consecutionem proprii finis. Repugnant autem ei praecipue secundum quod appetitus sensitivus in ea tendit non secundum modum rationis. Et ideo ad virtutem moralem proprie pertinet moderari huiusmodi passiones quae important prosecutionem boni. Motus autem appetitus sensitivi refugientis mala sensibilia, praecipue contrariatur rationi non quidem secundum suam immoderantiam, sed maxime secundum suum effectum, prout scilicet aliquis, refugiendo mala sensibilia et corporalia, quae interdum concomitantur bonum rationis, per consequens discedit ab ipso bono rationis. Et ideo ad virtutem moralem pertinet in huiusmodi firmitatem praestare in bono rationis. Sicut ergo virtus fortitudinis, de cuius ratione est firmitatem praestare, praecipue consistit circa passionem pertinentem ad fugam corporalium malorum, scilicet circa timorem; ex consequenti autem circa audaciam, quae aggreditur terribilia sub spe alicuius boni, ita etiam temperantia, quae importat moderationem quandam, praecipue consistit circa passiones tendentes in bona sensibilia, scilicet circa concupiscentiam et delectationem; consequenter autem circa tristitias quae contingunt ex absentia talium delectationum. Nam sicut audacia praesupponit terribilia, ita etiam tristitia talis provenit ex absentia praedictarum delectationum.

Referencing norms: Q141A3Respondeo, assert-hda3e97244868a4ee1ffb642fd0efb7b953f799ff341f09b22f5af765b3da7cf5

la · official · sha256:9d4ef4ad131b0fe6a89082f57f261a5387ae05698e5f6f3ba0c0819011afb991LA

[44632] IIª-IIae, q. 141 a. 3 s. c. Sed contra est quod Isidorus dicit, in libro Etymol., quod temperantia est qua libido concupiscentiaque refrenatur.

Referencing norms: assert-h780709000ad28d78c7b93818f8bfd0990c7ddb92a142a90388dae1f649d608c8

la · official · sha256:1fac7a47f3045d5f50116df23520fa3c6c5b441d2f26691fe0e3b46a589fd426LA

[44644] IIª-IIae, q. 141 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod Augustinus ibi videtur accipere temperantiam non secundum quod est specialis virtus habens determinatam materiam, sed secundum quod ad eam pertinet moderatio rationis in quacumque materia, quod pertinet ad generalem conditionem virtutis. Quamvis etiam dici possit quod ille qui potest refrenare maximas delectationes, multo etiam magis potest refrenare minores delectationes. Et ideo ad temperantiam principaliter quidem et proprie pertinet moderari concupiscentias delectationum tactus, secundario autem, alias concupiscentias.

Referencing norms: Q141A4Ad1, assert-hc998b0ef19747820b7ad1e739b57ee1c2463652747ea0e76bb6198f3c2ccad74

la · official · sha256:808dca74e1e4b5390a387c5c48a1148677376ff681239de4022e0aa9b02e4642LA

[44645] IIª-IIae, q. 141 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod philosophus ibi refert nomen temperantiae ad moderationem exteriorum rerum, dum scilicet aliquis tendit in aliqua sibi commensurata, non autem prout refertur ad moderationem affectionum animae, quae pertinet ad virtutem temperantiae.

Referencing norms: Q141A4Ad2, assert-h866684e5872f9b4c7e9ec20316959b9182b26c11c7dba9190a443199416f39b4

la · official · sha256:88bea9170a0f1eec4c99bd7bc22f6029c0812aeb6b2daf3f961a6a293d938573LA

[44646] IIª-IIae, q. 141 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod delectationes aliorum sensuum aliter se habent in hominibus, et aliter in aliis animalibus. In aliis enim animalibus ex aliis sensibus non causantur delectationes nisi in ordine ad sensibilia tactus, sicut leo delectatur videns cervum vel audiens vocem eius, propter cibum. Homo autem delectatur secundum alios sensus non solum propter hoc, sed etiam propter convenientiam sensibilium. Et sic circa delectationes aliorum sensuum, inquantum referuntur ad delectationes tactus, est temperantia, non principaliter, sed ex consequenti. Inquantum autem sensibilia aliorum sensuum sunt delectabilia propter sui convenientiam, sicut cum delectatur homo in sono bene harmonizato, ista delectatio non pertinet ad conservationem naturae. Unde non habent huiusmodi passiones illam principalitatem ut circa eas antonomastice temperantia dicatur.

Referencing norms: Q141A4Ad3, assert-hcc85e018abf2b5f94e45a5ac3d0a5a9a82d8cc8688da4fc88af81e5033d781c2

la · official · sha256:69330167d1a7a2f31583bf9fb68c9644bd7bdaf3989f9117814dd68aab21fc8dLA

[44647] IIª-IIae, q. 141 a. 4 ad 4 Ad quartum dicendum quod delectationes spirituales, etsi secundum suam naturam sint maiores delectationibus corporalibus, tamen non ita percipiuntur sensu. Et per consequens non ita vehementer afficiunt appetitum sensitivum, contra cuius impetum bonum rationis conservatur per moralem virtutem. Vel dicendum quod delectationes spirituales, per se loquendo, sunt secundum rationem. Unde non sunt refrenandae, nisi per accidens, inquantum scilicet una delectatio spiritualis retrahit ab alia potiori et magis debita.

Referencing norms: Q141A4Ad4, assert-he81d45abe4cfff318a039cfccd9afdcc01def91a2f3df7d76ca72728998e83dd

la · official · sha256:a3aa797871976f6ac3c2a202feb3079ab38e0ca8eddd8511a8836f29939b3f00LA

[44648] IIª-IIae, q. 141 a. 4 ad 5 Ad quintum dicendum quod non omnes delectationes tactus pertinent ad naturae conservationem. Et ideo non oportet quod circa omnes delectationes tactus sit temperantia.

Referencing norms: Q141A4Ad5, assert-h24bb311c7c4c57bffe9dfa20099910e70bb47da2ad926a3dcca458ab698edafb

la · official · sha256:a09e4978360bbe3aa615f636e74d254e63e6219fe10f0c80f1809f1857c0f6c0LA

[44637] IIª-IIae, q. 141 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod temperantia non solum sit circa concupiscentias et delectationes tactus. Dicit enim Augustinus, in libro de moribus Eccle., quod munus temperantiae est in coercendis sedandisque cupiditatibus, quibus inhiamus in ea quae nos avertunt a legibus Dei et a fructu bonitatis eius. Et post pauca subdit quod officium temperantiae est contemnere omnes corporeas illecebras, laudemque popularem. Sed non solum cupiditates delectationum tactus avertunt nos a legibus Dei, sed etiam concupiscentiae delectationum aliorum sensuum, quae etiam pertinent ad illecebras corporales, et similiter cupiditates divitiarum, vel etiam mundanae gloriae, unde dicitur, I ad Tim. ult., quod radix omnium malorum est cupiditas. Ergo temperantia non est solum circa concupiscentias delectationum tactus.

Referencing norms: Q141A4Obiectio1, assert-h2cb6ca84ac0bd50e33461f244b268078a14da197fedaef14a32d3d38d99d4190, assert-h78c6aec10f6d479a394069c693fcfd67917e2e254f4caf020253066334795e47

la · official · sha256:768d26fe21656802557379ce48ad58b1920026a60416c42310e1e2f9f1cd4328LA

[44638] IIª-IIae, q. 141 a. 4 arg. 2 Praeterea, philosophus dicit, in IV Ethic., quod ille qui est parvis dignus et his dignificat seipsum, est temperatus, non autem magnanimus. Sed honores parvi vel magni, de quibus ibi loquitur, non sunt delectabiles secundum tactum, sed secundum apprehensionem animalem. Ergo temperantia non est solum circa concupiscentias delectationum tactus.

Referencing norms: Q141A4Obiectio2, assert-h6e6ba4806fd03e675c82aae2e26777d34f0a015afb96bac94b130af1d1a8c2d1, assert-h85e8b47ad881aca6adeea8bae3f9c71f5efae6e90c6c38c05b5a95e91c698309

la · official · sha256:f5bbb89b48d9ec5d2eec38b9e5e2391acc9cca87f4af4280342e9ed4723c7efbLA

[44639] IIª-IIae, q. 141 a. 4 arg. 3 Praeterea, ea quae sunt unius generis, videntur eadem ratione pertinere ad materiam alicuius virtutis. Sed omnes delectationes sensuum videntur esse unius generis. Ergo pari ratione pertinent ad materiam temperantiae.

Referencing norms: Q141A4Obiectio3, assert-he0367f7278b76eac7d8fc2a4179b4fcbc82fc897b25810a177693627a537261b, assert-he4a5b5d5d686172767638aed7818ae8f9f93798e626ef7c2443c2c13ab8f8295

la · official · sha256:bbce84aa82298d0f439d2d8ad26799cebcf2d555e109824d1e92caafd4886cb8LA

[44640] IIª-IIae, q. 141 a. 4 arg. 4 Praeterea, delectationes spirituales sunt maiores quam corporales, ut supra habitum est, cum de passionibus ageretur. Sed quandoque propter concupiscentias delectationum spiritualium aliqui discedunt a legibus Dei et a statu virtutis, sicut propter curiositatem scientiae. Unde et primo homini Diabolus scientiam promisit, Gen. III, dicens, eritis sicut dii, scientes bonum et malum. Ergo non solum est temperantia circa delectationes tactus.

Referencing norms: Q141A4Obiectio4, assert-h2e9a2a27a45fc150d9051154a33af67c0e09686165098596808718af28610ad7, assert-h585d38a8afabfe76f0eeb31bb0d8f5143d8b8b470d3ef91e565ffc53eafebb28, assert-h6194318d942410ffa6a99d51f6d98c73047ff09bfc4cfe50ffa43208a59254c2

la · official · sha256:bf1d84931d0dd662f0ee3233a05ecebfb0179744b307410745427d3ffd198714LA

[44641] IIª-IIae, q. 141 a. 4 arg. 5 Praeterea, si delectationes tactus essent propria materia temperantiae, oporteret quod circa omnes delectationes tactus temperantia esset. Non autem est circa omnes, puta circa eas quae sunt in ludis. Ergo delectationes tactus non sunt propria materia temperantiae.

Referencing norms: Q141A4Obiectio5, assert-h10dcc962d090f2056839c1029fdfba281cee19505c6c00910a21740ffe875a23

la · official · sha256:e1e2c26800e2268e66544982eacfb5c53e8ae508e349e209b03a1fcd27931297LA

[44643] IIª-IIae, q. 141 a. 4 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, ita est temperantia circa concupiscentias et delectationes sicut fortitudo circa timores et audacias. Fortitudo autem est circa timores et audacias respectu maximorum malorum, quibus ipsa natura extinguitur, quae sunt pericula mortis. Unde similiter temperantia oportet quod sit circa concupiscentias maximarum delectationum. Et quia delectatio consequitur operationem connaturalem, tanto aliquae delectationes sunt vehementiores quanto consequuntur operationes magis naturales. Maxime autem naturales animalibus sunt operationes quibus conservatur natura individui per cibum et potum, et natura speciei per coniunctionem maris et feminae. Et ideo circa delectationes ciborum et potuum, et circa delectationes venereorum, est proprie temperantia. Huiusmodi autem delectationes consequuntur sensum tactus. Unde relinquitur quod temperantia sit circa delectationes tactus.

Referencing norms: Q141A4Respondeo, assert-hd2636552eec056337a67f544d142ff838037c087b8db85203a6cdabcc67614a0

la · official · sha256:91ad2e17e2df78ef87a8fefe875396999ec643b2e13543405e3044b7d0b43f76LA

[44642] IIª-IIae, q. 141 a. 4 s. c. Sed contra est quod philosophus dicit, in III Ethic., quod temperantia proprie est circa concupiscentias et delectationes tactus.

Referencing norms: assert-h89d326fc36ddf56acee0c2f4bc6ef5528e3362069ad5853864ac9bd59bbb5276

la · official · sha256:285f2cdee3c1e25baf53b2cc2fdd3a31907694b7e99432a298dfa54e4868e226LA

[44654] IIª-IIae, q. 141 a. 5 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod etiam ipse usus ciborum, et delectatio essentialiter ipsum consequens, ad tactum pertinet, unde philosophus dicit, in II de anima, quod tactus est sensus alimenti, nutrimur enim calido et frigido, humido et sicco. Sed ad gustum pertinet discretio saporum, qui conferunt ad delectationem alimenti, inquantum sunt signa convenientis nutrimenti.

Referencing norms: Q141A5Ad1, assert-h1c8a7ae976333d070c228506ae31884e98b484f22c6c94d2686fa3c65fe3f139

la · official · sha256:066d507d48911323c504d6e05c88df6755e8a49c1eb86df5300f70e9936f6092LA

[44655] IIª-IIae, q. 141 a. 5 ad 2 Ad secundum dicendum quod delectatio saporis est quasi superveniens, sed delectatio tactus per se consequitur usum cibi et potus.

Referencing norms: Q141A5Ad2, assert-hd1756d5a1e6c4ea2025d9f9db6cc9610ccaae67a4981245b6ddc75eb5fdabf0d

la · official · sha256:e6afbc6c7c78ea31c4a2a69480dbe5fa111448bec7e25a5b3217bc388413a561LA

[44656] IIª-IIae, q. 141 a. 5 ad 3 Ad tertium dicendum quod deliciae principaliter quidem consistunt in ipsa substantia alimenti, sed secundario in exquisito sapore et praeparatione ciborum.

Referencing norms: Q141A5Ad3, assert-h1d21a0b3172fd758b76e6ff55399c6796687891c37e24eccd28e91649650f7af

la · official · sha256:27b7359b150c7cce4c861a0b89c809e55d02b1eba6748c6032b86e8da08f9526LA

[44649] IIª-IIae, q. 141 a. 5 arg. 1 Ad quintum sic proceditur. Videtur quod circa proprias delectationes gustus sit temperantia. Delectationes enim gustus sunt in cibis et potibus, qui sunt magis necessarii ad vitam hominis quam delectationes venereorum, quae pertinent ad tactum. Sed secundum praedicta, temperantia est circa delectationes eorum quae sunt necessaria ad vitam hominis. Ergo temperantia est magis circa proprias delectationes gustus quam circa proprias delectationes tactus.

Referencing norms: Q141A5Obiectio1, assert-h1f3e7fa761874716c56adf124fa982344d9041f97587686330aaefbbf055adac, assert-h55e1062b43c5833094f7ed209fb144f0ff5a37b58fd2237d2ec310ad4d997e71

la · official · sha256:415a66f7d54784e8024de7fafe324e31e9473f37a3713597c235ab16c47acba5LA

[44650] IIª-IIae, q. 141 a. 5 arg. 2 Praeterea, temperantia est circa passiones magis quam circa res ipsas. Sed sicut dicitur in II de anima, tactus videtur esse sensus alimenti, quantum ad ipsam substantiam alimenti, sapor autem, qui est proprie obiectum gustus, est sicut delectamentum alimentorum. Ergo temperantia magis est circa gustum quam circa tactum.

Referencing norms: Q141A5Obiectio2, assert-h37672c2b19430c0c2f78aa380fb7175feac455402a548912834fc1d9e5be0471, assert-hd9fc91268ec6583f9cde035ed13a428c61d2ba0d41e25f6091d085c0d652b13e

la · official · sha256:2f92bf292888b6a33480428063ab8be690131f67bac85c39ca69f4627de85175LA

[44651] IIª-IIae, q. 141 a. 5 arg. 3 Praeterea, sicut dicitur in VII Ethic., circa eadem sunt temperantia et intemperantia, continentia et incontinentia, perseverantia et mollities, ad quam pertinent deliciae. Sed ad delicias videtur pertinere delectatio quae est in saporibus, qui pertinent ad gustum. Ergo temperantia est circa delectationes proprias gustus.

Referencing norms: Q141A5Obiectio3, assert-h53e11de21af824ee40f0210e1a58e265070b53915f2b25fbaa21af0faa05c405, assert-ha0005a9eeb6fb64dc872d409d090855fa2db566ecf80c4faeba374885d5feb51

la · official · sha256:2f38fa64ba90e4b5ec7d2efdd508d40bbbb394166557e148090d4e447accf8a2LA

[44653] IIª-IIae, q. 141 a. 5 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, temperantia consistit circa praecipuas delectationes, quae maxime pertinent ad conservationem humanae vitae, vel in specie vel in individuo. In quibus aliquid consideratur principaliter, aliquid autem secundario. Principaliter quidem ipse usus rei necessariae, puta vel feminae, quae est necessaria ad conservationem speciei; vel cibi vel potus, quae sunt necessaria ad conservationem individui. Et ipse usus horum necessariorum habet quandam essentialem delectationem adiunctam. Secundario autem consideratur circa utrumque usum aliquid quod facit ad hoc quod usus sit magis delectabilis, sicut pulchritudo et ornatus feminae, et sapor delectabilis in cibo, et etiam odor. Et ideo principaliter temperantia est circa delectationem tactus, quae per se consequitur ipsum usum rerum necessariarum, quarum omnis usus est in tangendo. Circa delectationes autem vel gustus vel olfactus vel visus, est temperantia et intemperantia secundario, inquantum sensibilia horum sensuum conferunt ad delectabilem usum rerum necessariarum, qui pertinet ad tactum. Quia tamen gustus propinquior est tactui quam alii sensus, ideo temperantia magis est circa gustum quam circa alios sensus.

Referencing norms: Q141A5Respondeo, assert-hc409f7ca075353003da903beb983dae741d854048f3c30316a9a452037948f96

la · official · sha256:b455034413b58b19f12b2a2b35db43b26792c2f066bdb1c6372bb70d968039e3LA

[44652] IIª-IIae, q. 141 a. 5 s. c. Sed contra est quod philosophus dicit quod temperantia et intemperantia videntur gustu parum vel nihil uti.

Referencing norms: assert-h0df66a800fcae73b70b9a154057299a26e615bc4d1ffc57abc9e4ab41eb97b9a

la · official · sha256:b5549ad6fee8672ce94334f9a29f4d463e61e739481b6a97f798d77d2e020595LA

[44662] IIª-IIae, q. 141 a. 6 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut dictum est, necessitas huius vitae habet rationem regulae inquantum est finis. Considerandum est autem quod quandoque aliud est finis operantis, et aliud finis operis, sicut patet quod aedificationis finis est domus, sed aedificatoris finis quandoque est lucrum. Sic igitur temperantiae ipsius finis et regula est beatitudo, sed eius rei qua utitur, finis et regula est necessitas humanae vitae, infra quam est id quod in usum vitae venit.

Referencing norms: Q141A6Ad1, assert-h138b854ec65720cc201e60db6388189cfb7255cd4a0c897aca582a5deb4f7b50

la · official · sha256:5ed44b63d849edb0cfb5cce8669b6e6fd608cdf9e0b90c9390e6f304a29a4ad3LA

[44663] IIª-IIae, q. 141 a. 6 ad 2 Ad secundum dicendum quod necessitas humanae vitae potest attendi dupliciter, uno modo, secundum quod dicitur necessarium id sine quo res nullo modo potest esse, sicut cibus est necessarius animali; alio modo, secundum quod necessarium dicitur id sine quo res non potest convenienter esse. Temperantia autem non solum attendit primam necessitatem, sed etiam secundam, unde philosophus dicit, in III Ethic., quod temperatus appetit delectabilia propter sanitatem, vel propter bonam habitudinem. Alia vero quae ad hoc non sunt necessaria, possunt dupliciter se habere. Quaedam enim sunt impedimenta sanitatis vel bonae habitudinis. Et his nullo modo temperatus utitur, hoc enim esset peccatum contra temperantiam. Quaedam vero sunt quae non sunt his impedimenta. Et his moderate utitur, pro loco et tempore et congruentia eorum quibus convivit. Et ideo ibidem philosophus dicit quod et temperatus appetit alia delectabilia, quae scilicet non sunt necessaria ad sanitatem vel ad bonam habitudinem, non impedimenta his existentia.

Referencing norms: Q141A6Ad2, assert-heff82da819b23b06a4243771bc896cbc66dd90641539fc110489e1701065ca50

la · official · sha256:8c9d357e81590ae3a0ace29aa2322b6e2ccc04cdf74ecdb77604081ccbcc4830LA

[44664] IIª-IIae, q. 141 a. 6 ad 3 Ad tertium dicendum quod, sicut dictum est, temperantia respicit necessitatem quantum ad convenientiam vitae. Quae quidem attenditur non solum secundum convenientiam corporis, sed etiam secundum convenientiam exteriorum rerum, puta divitiarum et officiorum; et multo magis secundum convenientiam honestatis. Et ideo philosophus ibidem subdit quod in delectabilibus quibus temperatus utitur, non solum considerat ut non sint impeditiva sanitatis et bonae habitudinis corporalis, sed etiam ut non sint praeter bonum, idest contra honestatem; et quod non sint supra substantiam, idest supra facultatem divitiarum. Et Augustinus dicit, in libro de moribus Eccle., quod temperatus respicit non solum necessitatem huius vitae, sed etiam officiorum.

Referencing norms: Q141A6Ad3, assert-h73dc8e5b5f54effc15d6109cb1796fea47fc4a593e5ae5dd8dbdaea8518b181c

la · official · sha256:09a41e036f6f09c78d01117f07ab8039481a61374294c14adab49667369055e3LA

[44657] IIª-IIae, q. 141 a. 6 arg. 1 Ad sextum sic proceditur. Videtur quod regula temperantiae non sit sumenda secundum necessitatem praesentis vitae. Superius enim non regulatur ab inferiori. Sed temperantia, cum sit virtus animae, est superior quam necessitas corporalis. Ergo regula temperantiae non debet sumi secundum necessitatem corporalem.

Referencing norms: Q141A6Obiectio1, assert-h7452ed725c817b18f1d9d6cf157ab7b89f483ab45a6cc6749c77dcc268ddf61e, assert-hd8508c500b5e825f7634ba85cd95cdbe086f893aaea7778a1494917601b1b70f

la · official · sha256:a471850192a59f8fdf63c7d420c9a3bd35262fdd6ca168b2e08f01ebe9f2d7dfLA

[44658] IIª-IIae, q. 141 a. 6 arg. 2 Praeterea, quicumque excedit regulam, peccat. Si ergo necessitas corporalis esset regula temperantiae, quicumque aliqua delectatione uteretur supra necessitatem naturae, quae valde modicis contenta est, peccaret contra temperantiam. Quod videtur esse inconveniens.

Referencing norms: Q141A6Obiectio2, assert-h594df3a9bfb26c992d29bd5536caeeaa4d21292cdaffa80272ad8401ca119542

la · official · sha256:6f86a7f8f0916ea6810b4a37435326c33bc9ae0861c4ac02b4eff645633a3dc2LA

[44659] IIª-IIae, q. 141 a. 6 arg. 3 Praeterea, nullus attingens regulam peccat. Si ergo necessitas corporalis esset regula temperantiae, quicumque uteretur aliqua delectatione propter necessitatem corporalem, puta propter sanitatem, esset immunis a peccato. Hoc autem videtur esse falsum. Ergo necessitas corporalis non est regula temperantiae.

Referencing norms: Q141A6Obiectio3, assert-h79a54b5dfe9a30e8f243212fea2da96c3f5d4c7cc70fd5c7e60c40447ebe02fc

la · official · sha256:fd941fde2090898944af879a2266976e9323bb260f098cc27600a103087540ebLA

[44661] IIª-IIae, q. 141 a. 6 co. Respondeo dicendum quod, sicut ex praedictis patet, bonum virtutis moralis praecipue consistit in ordine rationis, nam bonum hominis est secundum rationem esse, ut Dionysius dicit, IV cap. de Div. Nom. Praecipuus autem ordo rationis consistit ex hoc quod aliqua in finem ordinat, et in hoc ordine maxime consistit bonum rationis nam bonum habet rationem finis, et ipse finis est regula eorum quae sunt ad finem. Omnia autem delectabilia quae in usum hominis veniunt, ordinantur ad aliquam vitae huius necessitatem sicut ad finem. Et ideo temperantia accipit necessitatem huius vitae sicut regulam delectabilium quibus utitur, ut scilicet tantum eis utatur quantum necessitas huius vitae requirit.

Referencing norms: Q141A6Respondeo, assert-h94700c73c8a33bc628845d3defbbd143be36d2f33785ebe707e531dd49df3e75

la · official · sha256:b6932d0532177172cb44e2b8c3349ba4c19830d295607a9fe744e457a24b57faLA

[44660] IIª-IIae, q. 141 a. 6 s. c. Sed contra est quod Augustinus dicit, in libro de moribus Eccle., habet vir temperans in rebus huius vitae regulam utroque testamento firmatam, ut eorum nihil diligat, nihil per se appetendum putet; sed ad vitae huius atque officiorum necessitatem quantum sat est usurpet, utentis modestia, non amantis affectu.

Referencing norms: assert-h04464f3fdf14d392a3d5d735cc4094b5a26142b999627b07dfb6eb8093b27b5a

la · official · sha256:008107b6fe6d504f34f63924c04a5702826c759020a71fb8711b466b325dc594LA

[44670] IIª-IIae, q. 141 a. 7 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod tanto maior ostenditur agentis virtus, quanto in ea quae sunt magis distantia potest suam operationem extendere. Et ideo ex hoc ipso ostenditur maior virtus rationis quod potest etiam concupiscentias et delectationes maxime distantes moderari. Unde hoc pertinet ad principalitatem temperantiae.

Referencing norms: Q141A7Ad1, assert-hdcb528dca96ef1a2fa2ec2309d03725b9d57a417045605a4f596ff4f44e796e7

la · official · sha256:db6b2ee3a6d060110999ddcac2cebfa9c074b1a85155111ed6745ac930c02453LA

[44671] IIª-IIae, q. 141 a. 7 ad 2 Ad secundum dicendum quod impetus irae causatur ex quodam accidente, puta ex aliqua laesione contristante, et ideo cito transit, quamvis magnum impetum habeat. Sed impetus concupiscentiae delectabilium tactus procedit ex causa naturali, unde est diuturnior et communior. Et ideo ad principaliorem virtutem pertinet ipsum refrenare.

Referencing norms: Q141A7Ad2, assert-h3daa9c8a508d618f2c5372b9bef8be4428cff8138933f95d00b1faf550184f86

la · official · sha256:7cefdfed13eb839ad6207c52dbe8217325a3e6f58256437dcd25b672b165f762LA

[44672] IIª-IIae, q. 141 a. 7 ad 3 Ad tertium dicendum quod ea quorum est spes, sunt altiora his quorum est concupiscentia, et propter hoc spes ponitur passio principalis in irascibili. Sed ea quorum est concupiscentia et delectatio tactus, vehementius movent appetitum, quia sunt magis naturalia. Et ideo temperantia, quae in his modum statuit, est virtus principalis.

Referencing norms: Q141A7Ad3, assert-h3df84589d7cc18763ad2071e0a841d67ab0589a49107a23988a49e2d5bd487ea

la · official · sha256:c5048763c48c9b8bc527fd6801eb7eddd72745984eef533df37ec51458059018LA

[44665] IIª-IIae, q. 141 a. 7 arg. 1 Ad septimum sic proceditur. Videtur quod temperantia non sit virtus cardinalis. Bonum enim virtutis moralis a ratione dependet. Sed temperantia est circa ea quae magis distant a ratione, scilicet circa delectationes quae sunt nobis et brutis communes, ut dicitur in III Ethic. Ergo temperantia non videtur esse principalis virtus.

Referencing norms: Q141A7Obiectio1, assert-h2ae4e015ae566e31eedd19a776fa20dbd0a3ac0d09de702698bb0d8f8018c46c, assert-hdac00ca60c325db42db21dc9bdc15ae78016664cdb1e8bf17848d7c5515397d6

la · official · sha256:2903b64900fc700f358b37ba1a0a82ae5dbe6620dd900507412275f865530766LA

[44666] IIª-IIae, q. 141 a. 7 arg. 2 Praeterea, quanto aliquid est magis impetuosum, tanto difficilius videtur esse ad refrenandum. Sed ira, quam refrenat mansuetudo, videtur esse impetuosior quam concupiscentia, quam refrenat temperantia, dicitur enim Prov. XXVII, ira non habet misericordiam, nec erumpens furor, et impetum concitati spiritus ferre quis poterit? Ergo mansuetudo est principalior virtus quam temperantia.

Referencing norms: Q141A7Obiectio2, assert-ha0c61dcd54e09587cfc5e3c4dc80c4a58159c8601fcb24edaf01450e0995a1f9, assert-ha854f00dcef582929d7b067f46105eaa348edfdce98c9ae9da1d22a9230183d5

la · official · sha256:751c285e641648f78ccd7330bd14f2a53d1a9e9029409880ef52a1fb325f6403LA

[44667] IIª-IIae, q. 141 a. 7 arg. 3 Praeterea, spes est principalior motus animae quam desiderium seu concupiscentia, ut supra habitum est. Sed humilitas refrenat praesumptionem immoderatae spei. Ergo humilitas videtur esse principalior virtus quam temperantia, quae refrenat concupiscentiam.

Referencing norms: Q141A7Obiectio3, assert-h67547cca3ca3b36591f02598c0c465b78547e342605831acca74aca87b94ccf7, assert-h718c293aba35870824c0a85b2a7404e3d4c6cd40481062172825190b1efce462

la · official · sha256:eaf680b973114d6cd0733ffa6574037e44acc03af039ed31c9233b012a5f030dLA

[44669] IIª-IIae, q. 141 a. 7 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, virtus principalis seu cardinalis dicitur quae principalius laudatur ex aliquo eorum quae communiter requiruntur ad rationem virtutis. Moderatio autem, quae in omni virtute requiritur, praecipue laudabilis est in delectationibus tactus, circa quae est temperantia, tum quia tales delectationes sunt magis nobis naturales, et ideo difficilius est ab eis abstinere et concupiscentias earum refrenare; tum etiam quia earum obiecta magis sunt necessaria praesenti vitae, ut ex dictis patet. Et ideo temperantia ponitur virtus principalis seu cardinalis.

Referencing norms: Q141A7Respondeo, assert-h693edb642aa5749c2ba07f889e947423d9f48bf2b373c00fe232b4f924d569ec

la · official · sha256:40035be1c95eb28e8a400b97034b4bf81cf1eb2d35acb789f46848961e48bd66LA

[44668] IIª-IIae, q. 141 a. 7 s. c. Sed contra est quod Gregorius, in II Moral., ponit temperantiam inter virtutes principales.

Referencing norms: assert-hb4263389231cf1aaab459d7e7bad7a82a8b8151a66bfad3667cc60c07959538b

la · official · sha256:2e9ed2de844b1e377e96c6b7c9f8cd2481a956ba6160a7f50c397c2b877010ceLA

[44678] IIª-IIae, q. 141 a. 8 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod honestas et decor maxime attribuuntur temperantiae, non propter principalitatem proprii boni, sed propter turpitudinem contrarii mali, a quo retrahit, inquantum scilicet moderatur delectationes quae sunt nobis et brutis communes.

Referencing norms: Q141A8Ad1, assert-hb275cb44ada6b52866aa0d95907a7f0f457a4902601a273c30bcca994d5c98b5

la · official · sha256:c549fb0a859e526c393ac1b969ce096d50474c2fdece468232a16338f5b0f361LA

[44679] IIª-IIae, q. 141 a. 8 ad 2 Ad secundum dicendum quod, cum virtus sit circa difficile et bonum, dignitas virtutis magis attenditur circa rationem boni, in quo excedit iustitia, quam secundum rationem difficilis, in quo excedit temperantia.

Referencing norms: Q141A8Ad2, assert-hb5823582ba1fc7c63ce69efb1cd5ea4736c4d4e94b9db64903cb47d0a25ea09a

la · official · sha256:bf9bed768813136a0ec0e8e8657ee2f23a2327c90004fed6b370e987abfa55e2LA

[44680] IIª-IIae, q. 141 a. 8 ad 3 Ad tertium dicendum quod illa communitas qua aliquid pertinet ad multitudinem hominum, magis facit ad excellentiam bonitatis quam illa quae consideratur secundum quod aliquid frequenter occurrit, in quarum prima excedit fortitudo, in secunda temperantia. Unde simpliciter fortitudo est potior, licet quoad aliquid possit dici temperantia potior non solum fortitudine, sed etiam iustitia.

Referencing norms: Q141A8Ad3, assert-h49a73ed08b5e5501bdca5a4095207fc56c761169a66f19171c2cdfe494ffdef3

la · official · sha256:a458694b6bfbc6d548c1f9d6254d423535945161abc127c62b3f32fb09e2c58dLA

[44673] IIª-IIae, q. 141 a. 8 arg. 1 Ad octavum sic proceditur. Videtur quod temperantia sit maxima virtutum. Dicit enim Ambrosius, in I de Offic., quod in temperantia maxime honesti cura, decoris consideratio spectatur et quaeritur. Sed virtus laudabilis est inquantum est honesta et decora. Ergo temperantia est maxima virtutum.

Referencing norms: Q141A8Obiectio1, assert-h64cc9703484a1e751ff009146917575946b4a845726fdb4d091b8e1bf4b021c1, assert-ha7df7da31cb90d647375d719d3338ce005a473452de62fae4f8443373de9cb37

la · official · sha256:3fe42134ba31cffff4a981f9c28051e4a388523f4b020f1ed5e1c7d623916f22LA

[44674] IIª-IIae, q. 141 a. 8 arg. 2 Praeterea, maioris virtutis est operari id quod est difficilius. Sed difficilius est refrenare concupiscentias et delectationes tactus quam rectificare actiones exteriores, quorum primum pertinet ad temperantiam, secundum ad iustitiam. Ergo temperantia est maior virtus quam iustitia.

Referencing norms: Q141A8Obiectio2, assert-h0ac2b3712330817e55a281ef864b83b71303ea953f8bd629c3427b463445de2e, assert-ha8b1fe0aeeb2822c606caf47d60f1e3f4443c272e98aec5310a476b471a826b6

la · official · sha256:c79dd7dc98c07af86059fedf0240021063cd062e3c62f82acb9375cc48bf2995LA

[44675] IIª-IIae, q. 141 a. 8 arg. 3 Praeterea, quanto aliquid est communius, tanto magis necessarium videtur esse et melius. Sed fortitudo est circa pericula mortis, quae rarius occurrunt quam delectabilia tactus, quae quotidie occurrunt, et sic usus temperantiae est communior quam fortitudinis. Ergo temperantia est nobilior virtus quam fortitudo.

Referencing norms: Q141A8Obiectio3, assert-h077a162eb477ee2ec1268f8036c367d7cdfb1faadf81641ed9e18f3193ea805d, assert-hee81d4431f0a8d67e855adfa89e0a0611082bf1e017e591eae2fdff591887346

la · official · sha256:96b9fee759a71c1597075be01a64022244dfb549d17c2c3476d01fa00ecfbf58LA

[44677] IIª-IIae, q. 141 a. 8 co. Respondeo dicendum quod, sicut philosophus dicit, in I Ethic., bonum multitudinis divinius est quam bonum unius. Et ideo quanto aliqua virtus magis pertinet ad bonum multitudinis tanto melior est. Iustitia autem et fortitudo magis pertinent ad bonum multitudinis quam temperantia, quia iustitia consistit in communicationibus, quae sunt ad alterum; fortitudo autem in periculis bellorum, quae sustinentur pro salute communi; temperantia autem moderatur solum concupiscentias et delectationes eorum quae pertinent ad ipsum hominem. Unde manifestum est quod iustitia et fortitudo sunt excellentiores virtutes quam temperantia, quibus prudentia et virtutes theologicae sunt potiores.

Referencing norms: Q141A8Respondeo, assert-hf63fba27cbe5ab3c245f1649d26d52adca31a6e59995dd0b4660aa33f5f6821c

la · official · sha256:1528453081cdcf3393e94bf847524fb9da09fa70d8c68f61d6281e4e8f28f002LA

[44676] IIª-IIae, q. 141 a. 8 s. c. Sed contra est quod philosophus dicit, in I Rhet., quod maximae virtutes sunt quae aliis maxime sunt utiles, et propter hoc, fortes et iustos maxime honoramus.

Referencing norms: assert-h117d3b583403a3cff7189ba9fa7deac2d320082760e6ab832f74ab5872442238

la · official · sha256:902cb8a7805b7cd7d4cf1967eff7fcb71d6683af5aee5675b65091916166bb43LA

[44612] IIª-IIae, q. 141 pr. Consequenter considerandum est de temperantia. Et primo quidem, de ipsa temperantia; secundo, de partibus eius; tertio, de praeceptis ipsius. Circa temperantiam autem, primo considerare oportet de ipsa temperantia; secundo, de vitiis oppositis. Circa primum quaeruntur octo. Primo, utrum temperantia sit virtus. Secundo, utrum sit virtus specialis. Tertio, utrum sit solum circa concupiscentias et delectationes. Quarto, utrum sit solum circa delectationes tactus. Quinto, utrum sit circa delectationes gustus inquantum est gustus, vel solum inquantum est tactus quidam. Sexto, quae sit regula temperantiae. Septimo, utrum sit virtus cardinalis seu principalis. Octavo, utrum sit potissima virtutum.

la · official · sha256:188d5e3a9e619e02590e3421dfa64bfde3aa80131f367ddfad35fbaaf745f172LA

[44687] IIª-IIae, q. 142 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod Daniel illa abstinentia a delectabilibus utebatur, non quasi propter se abhorrens delectationes, ut secundum se malas, sed propter aliquem finem laudabilem, ut scilicet idoneum se ad altitudinem contemplationis redderet, abstinendo scilicet a corporalibus delectationibus. Unde et statim ibi subditur de revelatione facta.

Referencing norms: Q142A1Ad1, assert-hf248bf5e9f6b016e88b7005967e09d50ebd3280e636022d7af4bb7bd1b17dcd3

la · official · sha256:dcce43fa42c300bf032f3981dbe005a1b4a38e577617f6e2a5ffbe2ed9705889LA

[44688] IIª-IIae, q. 142 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod, quia ratione homo uti non potest sine sensitivis potentiis, quae indigent organo corporali, ut in primo habitum est; necesse est quod homo sustentet corpus, ad hoc quod ratione utatur. Sustentatio autem corporis fit per operationes delectabiles. Unde non potest esse bonum rationis in homine si abstineat ab omnibus delectabilibus. Secundum tamen quod homo in exequendo actum rationis plus vel minus indiget corporali virtute, secundum hoc plus vel minus necesse habet delectabilibus corporalibus uti. Et ideo homines qui hoc officium assumpserunt ut contemplationi vacent, et bonum spirituale quasi quadam spirituali propagatione in alios transmittant, a multis delectabilibus laudabiliter abstinent, a quibus illi quibus ex officio competit operibus corporalibus et generationi carnali vacare, laudabiliter non abstinerent.

Referencing norms: Q142A1Ad2, assert-hf10f659bac067b26c2344aefa7fef9ff1b6de7f50187e6c515eb91f6ccbcb324

la · official · sha256:962866be7f2ec8619d354d2b1d1e905607549f207fd4a675081e8208a1767dbbLA

[44689] IIª-IIae, q. 142 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod delectatio fugienda est ad vitandum peccatum, non totaliter, sed ut non ultra quaeratur quam necessitas requirat.

Referencing norms: Q142A1Ad3, assert-h05cf22962a69d40862c1846be3a8d8d40fb817d196616328608b3eb734c33b82

la · official · sha256:0e781ad64a66b2fe1db88b8853a08392c8c2993c864167bc7b37a9d8087bf5cbLA

[44682] IIª-IIae, q. 142 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod insensibilitas non sit vitium. Dicuntur enim insensibiles qui deficiunt circa delectationes tactus. Sed in his penitus deficere videtur esse laudabile et virtuosum, dicitur enim Dan. X, in diebus illis ego, Daniel, lugebam trium hebdomadarum tempus, panem desiderabilem non comedi, et caro et vinum non introierunt in os meum, sed neque unguento unctus sum. Ergo insensibilitas non est peccatum.

Referencing norms: Q142A1Obiectio1, assert-h05f7229f35e93bf27b1d876838043a72b6413f1f156564a12887fefc5813428c, assert-h32fb6194cdc24c10d48780454f72fd1c504f714b10a6f7f07ca3e61d68e633df

la · official · sha256:3e82f3770bd554635f5ce84865834412bda685c43cf5805c931b90ec197eb308LA

[44683] IIª-IIae, q. 142 a. 1 arg. 2 Praeterea, bonum hominis est secundum rationem esse, secundum Dionysium, IV cap. de Div. Nom. Sed abstinere ab omnibus delectabilibus tactus maxime promovet hominem in bono rationis, dicitur enim Dan. I, quod pueris qui utebantur leguminibus dedit Deus scientiam et disciplinam in omni libro et sapientia. Ergo insensibilitas, quae universaliter repellit huiusmodi delectationes, non est vitiosa.

Referencing norms: Q142A1Obiectio2, assert-h0ba9f354537e17b0446ae99529957307aaba7565d6bfcaa14a8d0c71831a7fef, assert-hbfedbfd576066ffc5788dee8e8b988ee4177efd35861d50993a304ff63d05d46

la · official · sha256:7e11100299044e266aee0372e5ec9e922891c4e73f787adf38fddc9743d87cd7LA

[44684] IIª-IIae, q. 142 a. 1 arg. 3 Praeterea, illud per quod maxime receditur a peccato, non videtur esse vitiosum. Sed hoc est potissimum remedium abstinendi a peccato, quod aliquis fugiat delectationes, quod pertinet ad insensibilitatem, dicit enim philosophus, in II Ethic., quod abiicientes delectationem minus peccabimus. Ergo insensibilitas non est aliquid vitiosum.

Referencing norms: Q142A1Obiectio3, assert-h3acd12a25d1a17922a15db38fe4ae25a0a50ef97326d0e4533a26b505c38979d, assert-hd2dad1b79a7f0d46e331b72e8e377be62f27df76d4dd597b8b6e0096875fbb52

la · official · sha256:7320cdb37b39489dee9e5e899baaedcb61e6d4c14d0bdb9b3915eee7be101b98LA

[44686] IIª-IIae, q. 142 a. 1 co. Respondeo dicendum quod omne illud quod contrariatur ordini naturali, est vitiosum. Natura autem delectationem apposuit operationibus necessariis ad vitam hominis. Et ideo naturalis ordo requirit ut homo intantum huiusmodi delectationibus utatur, quantum necessarium est saluti humanae, vel quantum ad conservationem individui vel quantum ad conservationem speciei. Si quis ergo intantum delectationem refugeret quod praetermitteret ea quae sunt necessaria ad conservationem naturae peccaret, quasi ordini naturali repugnans. Et hoc pertinet ad vitium insensibilitatis. Sciendum tamen quod ab huiusmodi delectationibus consequentibus huiusmodi operationes, quandoque laudabile, vel etiam necessarium est abstinere, propter aliquem finem. Sicut propter sanitatem corporalem, aliqui abstinent a quibusdam delectationibus, cibis et potibus et venereis. Et etiam propter alicuius officii executionem, sicut athletas et milites necesse est a multis delectationibus abstinere, ut officium proprium exequantur. Et similiter poenitentes, ad recuperandam animae sanitatem, abstinentia delectabilium quasi quadam diaeta utuntur. Et homines volentes contemplationi et rebus divinis vacare, oportet quod se magis a carnalibus abstrahant. Nec aliquid praedictorum ad insensibilitatis vitium pertinet, quia sunt secundum rationem rectam.

Referencing norms: IntemperanceVice, Q142A1Respondeo, assert-h570c34a7821ae6368335b86aa3b8c3ace6043f5b39f5b218d8434a62b3c68794

la · official · sha256:238f9739f7dc2a06cc0e31ea08c1741a012caac15e5cbf339c04a7bec2cea20dLA

[44685] IIª-IIae, q. 142 a. 1 s. c. Sed contra, nihil opponitur virtuti nisi vitium. Sed insensibilitas virtuti temperantiae opponitur, ut patet per philosophum, in II et III Ethic. Ergo insensibilitas est vitium.

Referencing norms: assert-h7d4a81da47da5b56955aca3a7a0289a20fa6e425f6a58fe462a9b04fcefdd1c0

la · official · sha256:b1f682bac0ef4f39503bdce9f9fcdb70d38db6ea05307b0a96e3864bc3648b0dLA

[44695] IIª-IIae, q. 142 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod ratio illa procedit secundum illum modum quo puerile dicitur id quod in pueris invenitur. Sic autem non dicitur peccatum intemperantiae puerile, sed secundum similitudinem, ut dictum est.

Referencing norms: Q142A2Ad1, assert-h02f490f0ce80525aca537e0b89e66c01860d8bbf9caec7dcca714a33c50f2a6b

la · official · sha256:1c7ecde57be6371447942e8375c294019e57faf155d43d30106e0f75fa5fac7cLA

[44696] IIª-IIae, q. 142 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod concupiscentia aliqua potest dici naturalis dupliciter. Uno modo, secundum suum genus. Et sic temperantia et intemperantia sunt circa concupiscentias naturales, sunt enim circa concupiscentias ciborum et venereorum, quae ordinantur ad conservationem naturae. Alio modo potest dici concupiscentia naturalis quantum ad speciem eius quod natura ad sui conservationem requirit. Et sic non multum contingit peccare circa naturales concupiscentias. Natura enim non requirit nisi id per quod subvenitur necessitati naturae, in cuius desiderio non contingit esse peccatum, nisi solum secundum quantitatis excessum; et secundum hoc solum peccatur circa naturalem concupiscentiam, ut philosophus dicit, in III Ethic. Alia vero, circa quae plurimum peccatur, sunt quaedam concupiscentiae incitamenta, quae hominum curiositas adinvenit, sicut cibi curiose praeparati, et mulieres ornatae. Et quamvis ista non multum requirant pueri, nihilominus tamen intemperantia dicitur puerile peccatum ratione iam dicta.

Referencing norms: Q142A2Ad2, assert-h102db29dc213721a3dd34249e48e7be4c667eeb7daf1f286f341d230b225a148

la · official · sha256:e15f093cfd1f2f1bd74f428c5782fa8e5fe305251dce50a2c298bb3b5cf1e8b9LA

[44697] IIª-IIae, q. 142 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod id quod ad naturam pertinet in pueris est augmentandum et fovendum. Quod autem pertinet ad defectum rationis in eis non est fovendum, sed emendandum, ut dictum est.

Referencing norms: Q142A2Ad3, assert-h7298f0a419ab36c2118d52bcfac5476bffbd37823b09b5c2d998bed4166f8a69

la · official · sha256:c0d19ff7b37d5bd06b9ab1a0c213d43f4aef0f2257b278be26906d3d0308337aLA

[44690] IIª-IIae, q. 142 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod intemperantia non sit puerile peccatum. Quia super illud Matth. XVIII, nisi conversi fueritis sicut parvuli etc., dicit Hieronymus quod parvulus non perseverat in iracundia, laesus non meminit, videns pulchram mulierem non delectatur, quod contrariatur intemperantiae. Ergo intemperantia non est puerile peccatum.

Referencing norms: Q142A2Obiectio1, assert-h54c13b3f237fa4aba948b60288a30ad8f8223b71f572faddbdfe9e9958117176

la · official · sha256:28b4dd9c917b9b0ffa4d6404d20a103474cc696001b40df48e998fb3dac3694eLA

[44691] IIª-IIae, q. 142 a. 2 arg. 2 Praeterea, pueri non habent nisi concupiscentias naturales. Sed circa naturales concupiscentias parum aliqui peccant per intemperantiam, ut philosophus dicit, in III Ethic. Ergo intemperantia non est peccatum puerile.

Referencing norms: Q142A2Obiectio2, assert-h76300fc1b8fa0e22ae33238e96db33c984cf84fa8c9fc9db90566af451e2560a, assert-hc2df31759ad0e6ca2dfe9f7fd8706f200408514cdbbe0c6f1e0d318f462e9346

la · official · sha256:2cdfad8fde7ce6f6586e331eb85e1eec4c4b2cdcb71db4f47901ccb9a083379fLA

[44692] IIª-IIae, q. 142 a. 2 arg. 3 Praeterea, pueri sunt nutriendi et fovendi. Sed concupiscentia et delectatio, circa quae est intemperantia, est semper diminuenda et extirpanda, secundum illud Coloss. III, mortificate membra vestra super terram, quae sunt concupiscentia, et cetera. Ergo intemperantia non est puerile peccatum.

Referencing norms: Q142A2Obiectio3, assert-h25f1af127c4c88c3d56da36501728e4fde08fec037ca408efbb86565f818f974, assert-had5da300480709574e4bdb6e19568822fd40737d6c456fd8abc21c89e96bcd7d

la · official · sha256:0ace6d47b64905e1952bd0db801d46508a291f88ff1993ce33267f4e3958caf4LA

[44694] IIª-IIae, q. 142 a. 2 co. Respondeo dicendum quod aliquid dicitur esse puerile dupliciter. Uno modo, quia convenit pueris. Et sic non intendit philosophus dicere quod peccatum intemperantiae sit puerile. Alio modo, secundum quandam similitudinem. Et hoc modo peccata intemperantiae puerilia dicuntur. Peccatum enim intemperantiae est peccatum superfluae concupiscentiae, quae assimilatur puero quantum ad tria primo quidem, quantum ad id quod uterque appetit. Sicut enim puer, ita et concupiscentia appetit aliquid turpe. Cuius ratio est quia pulchrum in rebus humanis attenditur prout aliquid est ordinatum secundum rationem, unde Tullius dicit, in I de Offic., quod pulchrum est quod consentaneum est hominis excellentiae in eo in quo natura eius a reliquis animantibus differt. Puer autem non attendit ad ordinem rationis. Et similiter concupiscentia non audit rationem, ut dicitur in VII Ethic. Secundo conveniunt quantum ad eventum. Puer enim, si suae voluntati dimittatur, crescit in propria voluntate, unde dicitur Eccli. XXX, equus indomitus evadit durus, et filius remissus evadet praeceps. Ita etiam et concupiscentia, si ei satisfiat, maius robur accipit, unde Augustinus dicit, in VIII Confess., dum servitur libidini, facta est consuetudo, et dum consuetudini non resistitur, facta est necessitas. Tertio, quantum ad remedium quod utrique praebetur. Puer enim emendatur per hoc quod coercetur, unde dicitur Prov. XXIII, noli subtrahere a puero disciplinam, tu virga percuties eum, et animam eius de Inferno liberabis. Et similiter, dum concupiscentiae resistitur, reducitur ad debitum honestatis modum. Et hoc est quod Augustinus dicit, in VI musicae, quod, mente in spiritualia suspensa atque ibi fixa et manente, consuetudinis, scilicet carnalis concupiscentiae. Impetus frangitur, et paulatim repressus extinguitur. Maior enim erat cum sequeremur, non omnino nullus, sed certe minor, cum refrenamus. Et ideo philosophus dicit, in III Ethic., quod quemadmodum puerum oportet secundum praeceptum paedagogi vivere, sic et concupiscibile consonare rationi.

Referencing norms: Q142A2Respondeo, assert-h9c86276fe208b3eea834d8530f016ccb43e43e5a3b40f00abf036e0d0ac65296

la · official · sha256:a8935f70f4d3977e03f41fe1f66ad20eb2fd32617c808bd86495a284f0f97cdeLA

[44693] IIª-IIae, q. 142 a. 2 s. c. Sed contra est quod philosophus dicit, in III Ethic., quod nomen intemperantiae ferimus ad puerilia peccata.

Referencing norms: assert-he27406f068033060123e832d68bfbc84b3bfe268919178b3bf283b4f8041ce74

la · official · sha256:f8a1423cfa734757a0cf0a6f42880dfd46aa2b582703c5abb448181b54298d3dLA

[44703] IIª-IIae, q. 142 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod excellentia fortitudinis supra temperantiam potest considerari dupliciter. Uno modo, ex parte finis, quod pertinet ad rationem boni, quia scilicet fortitudo magis ordinatur ad bonum commune quam temperantia. Ex hac etiam parte timiditas habet quandam excellentiam supra intemperantiam, inquantum scilicet per timiditatem aliqui desistunt a defensione boni communis. Alio modo, ex parte difficultatis, inquantum scilicet difficilius est subire pericula mortis quam abstinere a quibusdam delectabilibus. Et quantum ad hoc, non oportet quod timiditas praecellat intemperantiam. Sicut enim maioris virtutis est non vinci a fortiori, ita etiam e contrario minoris vitii est a fortiori vinci, et maioris vitii a debiliori superari.

Referencing norms: Q142A3Ad1, assert-ha8b3260cd7acf548ba6f7a9d593541dbc5cb4b836aa681e9d2f9f196877803a9

la · official · sha256:42deefbe3fd2c8747b27380929805104c568b8c0e5470ae29996ac01cec6a86dLA

[44704] IIª-IIae, q. 142 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod amor conservationis vitae, propter quam vitantur pericula mortis, est multo magis connaturalis quam quaecumque delectationes ciborum vel venereorum, quae ad conservationem vitae ordinantur. Et ideo difficilius est vincere timorem periculorum mortis quam concupiscentiam delectationum, quae est in cibis et venereis. Cui tamen difficilius est resistere quam irae, tristitiae et timori quorundam aliorum malorum.

Referencing norms: Q142A3Ad2, assert-h9988af1cfa0c537a2989bac371a2cffa63c8abf7a183262ab02c0dbb46068816

la · official · sha256:a407571cd23b1bca94a6a28184206b696c3e146e0ee0173178d4cd3a08cac95dLA

[44705] IIª-IIae, q. 142 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod in timiditate consideratur magis voluntarium in universali, minus tamen in particulari. Et ideo in ea est magis voluntarium secundum quid, sed non simpliciter.

Referencing norms: Q142A3Ad3, assert-habef5581c8a3c23cf73d124822bb16861866b8f11afecad65dc654332a81c9c2

la · official · sha256:b4bab12834acfdcd3a54553cb6007c839f9b1b788f834fbd2dde0c8a7cc72a71LA

[44698] IIª-IIae, q. 142 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod timiditas sit maius vitium quam intemperantia. Ex hoc enim aliquod vitium vituperatur quod opponitur bono virtutis. Sed timiditas opponitur fortitudini, quae est nobilior virtus quam temperantia, cui opponitur intemperantia, ut ex supra dictis patet. Ergo timiditas est maius vitium quam intemperantia.

Referencing norms: Q142A3Obiectio1, assert-h22c730980964e2892a8eaa09a19bea34a64a890a530daf8542917e31aed76846, assert-h22eb44ec12ced9c55e4d810b3446c6aff70cc23c65621d0d5e7402304921b8ee

la · official · sha256:ac2271a486fea00b266cb99773bc1dff5e888dd1d4698bb4ca3f1355bf1d5288LA

[44699] IIª-IIae, q. 142 a. 3 arg. 2 Praeterea, quanto aliquis deficit in eo quod difficilius vincitur, tanto minus vituperatur, unde philosophus dicit, in VII Ethic., quod si quis a fortibus et superexcellentibus delectationibus vincitur vel tristitiis, non est admirabile, sed condonabile. Sed difficilius videtur vincere delectationes quam alias passiones, unde in II Ethic. dicitur quod difficilius est contra voluptatem pugnare quam contra iram, quae videtur esse fortior quam timor. Ergo intemperantia, quae vincitur a delectatione, minus peccatum est quam timiditas, quae vincitur a timore.

Referencing norms: Q142A3Obiectio2, assert-h36e83b5f2ea1ac0af3fbe30d9fd1c694d2ca72ae567192ce881ec4e65c8a600e, assert-h4b81c55bb472113e7095bc6de8f240549a4354f6b35660c4f7f30ce7a79723fa

la · official · sha256:f9c4df274672ce5b5f226f82624b72362f6ff510ae5c5164319dbb38e053cc03LA

[44700] IIª-IIae, q. 142 a. 3 arg. 3 Praeterea, de ratione peccati est quod sit voluntarium. Sed timiditas est magis voluntaria quam intemperantia, nullus enim concupiscit intemperatus esse; aliqui autem concupiscunt fugere mortis pericula, quod pertinet ad timiditatem. Ergo timiditas est gravius peccatum quam intemperantia.

Referencing norms: Q142A3Obiectio3, assert-hc2360a76d410d3379ff5b60f5c6f3c1095df50fc7b7be0c16946c99187bc19bb, assert-hdffff252686c0442ba3a255ed94e500d07953e1586c2ec61ce2c9450b1d00d16

la · official · sha256:740dcc24323d815fa2ffce92b9a6975d726bd472edf355503894efef4ae0b64fLA

[44702] IIª-IIae, q. 142 a. 3 co. Respondeo dicendum quod unum vitium potest alteri comparari dupliciter, uno modo, ex parte materiae vel obiecti; alio modo, ex parte ipsius hominis peccantis. Et utroque modo intemperantia est gravius vitium quam timiditas. Primo namque ex parte materiae. Nam timiditas refugit pericula mortis, ad quae vitanda inducit maxima necessitas conservandae vitae. Intemperantia autem est circa delectationes, quarum appetitus non est adeo necessarius ad vitae conservationem, quia, ut dictum est, intemperantia magis est circa quasdam appositas delectationes seu concupiscentias quam circa concupiscentias seu delectationes naturales. Quanto autem illud quod commovet ad peccandum videtur esse magis necessarium, tanto peccatum levius est. Et ideo intemperantia est gravius vitium quam timiditas ex parte obiecti sive materiae moventis. Similiter etiam et ex parte ipsius hominis peccantis. Et hoc triplici ratione. Primo quidem, quia quanto ille qui peccat magis est compos suae mentis, tanto gravius peccat, unde alienatis non imputantur peccata. Timores autem et tristitiae graves, et maxime in periculis mortis, stupefaciunt mentem hominis. Quod non facit delectatio, quae movet ad intemperantiam. Secundo, quia quanto aliquod peccatum est magis voluntarium, tanto est gravius. Intemperantia autem habet plus de voluntario quam timiditas. Et hoc duplici ratione. Uno modo, quia ea quae per timorem fiunt principium habent ab exteriori impellente, unde non sunt simpliciter voluntaria, sed mixta, ut dicitur in III Ethic. Ea autem quae per delectationem fiunt sunt simpliciter voluntaria. Alio modo, quia ea quae sunt intemperati sunt magis voluntaria in particulari, minus autem voluntaria in universali, nullus enim vellet intemperatus esse; allicitur tamen homo a singularibus delectabilibus, quae intemperatum faciunt hominem. Propter quod, ad vitandum intemperantiam maximum remedium est ut non immoretur homo circa singularium considerationem. Sed in his quae pertinent ad timiditatem est e converso. Nam singula quae imminent sunt minus voluntaria, ut abiicere clipeum et alia huiusmodi, sed ipsum commune est magis voluntarium, puta fugiendo salvari. Hoc autem est simpliciter magis voluntarium quod est magis voluntarium in singularibus, in quibus est actus. Et ideo intemperantia, cum sit simpliciter magis voluntarium quam timiditas, est maius vitium. Tertio, quia contra intemperantiam potest magis de facili remedium adhiberi quam contra timiditatem, eo quod delectationes ciborum et venereorum, circa quas est intemperantia, per totam vitam occurrunt, et sine periculo potest homo circa ea exercitari ad hoc quod sit temperatus; sed pericula mortis et rarius occurrunt, et periculosius in his homo exercitatur ad timiditatem fugiendam. Et ideo intemperantia est simpliciter maius peccatum quam timiditas.

Referencing norms: Q142A3Respondeo, assert-h44988f61a8e598152b730ce965e17ebca7ec52ac9ae7d6f53bd2fc2e55114f13

la · official · sha256:0af6bacf78ec0f03d4a2283ddc69d5136e2e0e7b51b814a3e6b3fc1f51f4bc9eLA

[44701] IIª-IIae, q. 142 a. 3 s. c. Sed contra est quod philosophus dicit, in III Ethic., quod intemperantia assimilatur magis voluntario quam timiditas. Ergo plus habet de ratione peccati.

Referencing norms: assert-hb7c1258b7aed1e1188a8f17f7159890689c6b6d420c2cbc11291bea5c59b17e8

la · official · sha256:bffc88e1bbb03d83b0e78831a16212d09184e88a7d9fa4c2af846d643e5bca90LA

[44711] IIª-IIae, q. 142 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut Gregorius dicit, vitia carnalia, quae sub intemperantia continentur, etsi sint minoris culpae, sunt tamen maioris infamiae. Nam magnitudo culpae respicit deordinationem a fine, infamia autem respicit turpitudinem, quae maxime consideratur secundum indecentiam peccantis.

Referencing norms: Q142A4Ad1, assert-h16dc990ee06cf7eca1b0bdbb4d1f88990cd076f16845c9ce448edf4626f3a0dd

la · official · sha256:caec23c66d05101118267e29843974d708894fab2da09b8c8cabc1fccbd0c79eLA

[44712] IIª-IIae, q. 142 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod consuetudo peccandi diminuit turpitudinem et infamiam peccati secundum opinionem hominum, non autem secundum naturam ipsorum vitiorum.

Referencing norms: Q142A4Ad2, assert-h17f7ff76b23c0c29d8e6ee40700e5546f26f0106b4062f15eb0f396a86eab818

la · official · sha256:6811c4cb03777d18e617c1a69816ca9b60949f364b60938bd8c7ccd02580411fLA

[44713] IIª-IIae, q. 142 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod cum dicitur intemperantia maxime esse exprobrabilis, est intelligendum inter vitia humana, quae scilicet attenduntur secundum passiones humanae naturae aliqualiter conformes. Sed illa vitia quae excedunt modum humanae naturae, sunt magis exprobrabilia. Et tamen illa etiam videntur reduci ad genus intemperantiae secundum quendam excessum, sicut si aliquis delectaretur in comestione carnium humanarum, aut in coitu bestiarum aut masculorum.

Referencing norms: Q142A4Ad3, assert-hac40bd839f04f69ed689a2b424f283cea8314a82c08f75662fb8c99155132ae1

la · official · sha256:d3e77494a5b13ed1bb6d2c2cc9f79748b34ec5f046c89fef778dc3b555e1a725LA

[44706] IIª-IIae, q. 142 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod peccatum intemperantiae non sit maxime exprobrabile. Sicut enim honor debetur virtuti, ita exprobratio debetur peccato. Sed quaedam peccata sunt graviora quam intemperantia, sicut homicidium, blasphemia et alia huiusmodi. Ergo peccatum intemperantiae non est maxime exprobrabile.

Referencing norms: Q142A4Obiectio1, assert-h3aebaae67b155e7273e96bdb3d53a7f2a5d955f2a20460d0ed4cdaecb0a01581, assert-h4ef2bffdd406c6286f3ad84043758dba05f535c0825c07b3d8393e6977a91b2d

la · official · sha256:588fe4fcbcfc6733e332f5b4f4d9f4958f487fa99c385c334200d37865c79083LA

[44707] IIª-IIae, q. 142 a. 4 arg. 2 Praeterea, peccata quae sunt magis communia videntur esse minus exprobrabilia, eo quod de his homines minus verecundantur. Sed peccata intemperantiae sunt maxime communia, quia sunt circa ea quae communiter in usum humanae vitae veniunt, in quibus etiam plurimi peccant. Ergo peccata intemperantiae non videntur esse maxime exprobrabilia.

Referencing norms: Q142A4Obiectio2, assert-h3ffea3abdf1606761dbaf80fc3938b7a757032317523aebf70f6c451110ae074, assert-ha933b1cf3c3621695b4edec2a4c1747dadd6f807ba29fee4733dddbe46c305b7

la · official · sha256:de67670d360bb20ccc825a60b904112f9443e1a78fb28d3fe24cc8ee171d3880LA

[44708] IIª-IIae, q. 142 a. 4 arg. 3 Praeterea, philosophus dicit, in VII Ethic., quod temperantia et intemperantia sunt circa concupiscentias et delectationes humanas. Sunt autem quaedam concupiscentiae et delectationes turpiores concupiscentiis et delectationibus humanis, quae dicuntur bestiales et aegritudinales, ut in eodem libro philosophus dicit. Ergo intemperantia non est maxime exprobrabilis.

Referencing norms: Q142A4Obiectio3, assert-h5e1560cb19e12c2c89f6e632c4c541ef1d72b1a83005157f8dfd35b7c10e6d4c

la · official · sha256:e31a78f32ee331797790f95fd92064e609019792f885422de738a51b7b9da639LA

[44710] IIª-IIae, q. 142 a. 4 co. Respondeo dicendum quod exprobratio opponi videtur honori et gloriae. Honor autem excellentiae debetur, ut supra habitum est, gloria autem claritatem importat. Est igitur intemperantia maxime exprobrabilis, propter duo. Primo quidem, quia maxime repugnat excellentiae hominis, est enim circa delectationes communes nobis et brutis, ut supra habitum est. Unde et in Psalmo dicitur, homo, cum in honore esset, non intellexit, comparatus est iumentis insipientibus, et similis factus est illis. Secundo, quia maxime repugnat eius claritati vel pulchritudini, inquantum scilicet in delectationibus circa quas est intemperantia, minus apparet de lumine rationis, ex qua est tota claritas et pulchritudo virtutis. Unde et huiusmodi delectationes dicuntur maxime serviles.

Referencing norms: Q142A4Respondeo, assert-h88f773044ef4888449f43fb1043fdba08f814bbaee1a377deb1029d746a2713d

la · official · sha256:6e06ab7ee738e31e0106c3a842d7494e98dc422d7356f2f15071e0c848767b14LA

[44709] IIª-IIae, q. 142 a. 4 s. c. Sed contra est quod philosophus dicit, in III Ethic., quod intemperantia inter alia vitia videtur iuste exprobrabilis esse.

Referencing norms: assert-h212a7fbe1cb186276537b92648524cb7775b1016079ba73d2045fe077b593655

la · official · sha256:12a6ff74726d7c5e64dbf2f070a7a435aaacd284c6b5234dfed1712aa99f7445LA

[44681] IIª-IIae, q. 142 pr. Deinde considerandum est de vitiis oppositis temperantiae. Et circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, utrum insensibilitas sit peccatum. Secundo, utrum intemperantia sit vitium puerile. Tertio, de comparatione intemperantiae ad timiditatem. Quarto, utrum vitium intemperantiae sit maxime opprobriosum.

la · official · sha256:a2adce2b310bd12471a31d3f77454a177707252b20f146b5e6c7984dc41e5746LA

[44720] IIª-IIae, q. 143 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod continentia differt quidem a virtute sicut imperfectum a perfecto, ut infra dicetur, et hoc modo condividitur virtuti. Convenit tamen cum temperantia et in materia, quia est circa delectationes tactus; et in modo, quia in quadam refrenatione consistit. Et ideo convenienter ponitur pars temperantiae.

Referencing norms: Q143A1Ad1, assert-h2aa2d9b957ffc70b5d9db9c7370968cf4795d62596128ae7e212b91e223b0c91

la · official · sha256:91d5468ceef0da536ea5aea5dabf5b6b18d65e10ca5e8dc81b650dd144f7fed0LA

[44721] IIª-IIae, q. 143 ad 2 Ad secundum dicendum quod clementia, sive mansuetudo, non ponitur pars temperantiae propter convenientiam materiae, sed quia convenit cum ea in modo refrenandi et moderandi, ut dictum est.

Referencing norms: Q143A1Ad2, assert-h1992cfb933a4ebeaf2ae055a063670e16ae86143677a315eadc98854d5ee33f3

la · official · sha256:bef6f5eaa0a0787682bbac5a2cdd57fbf127bad542cd260323881501f87a1771LA

[44722] IIª-IIae, q. 143 ad 3 Ad tertium dicendum quod circa actus exteriores iustitia attendit id quod est debitum alteri. Hoc autem modestia non attendit, sed solum moderationem quandam. Et ideo non ponitur pars iustitiae, sed temperantiae.

Referencing norms: Q143A1Ad3, assert-h658e31e82dc2a94f48971a139369535cfd87b64b5c73f71d25798a90b921eb48

la · official · sha256:d9377fb41d1078a687eeacaa58f6999d84d5853b89434a0372a88efc6b5e0390LA

[44723] IIª-IIae, q. 143 ad 4 Ad quartum dicendum quod Tullius sub modestia comprehendit omnia illa quae pertinent ad moderationem corporalium motuum et exteriorum rerum; et etiam moderationem spei, quam diximus ad humilitatem pertinere.

Referencing norms: Q143A1Ad4, assert-hc728f0b66b1012def42fb0a3986e96ffa19cd39ca1b8832dba7c63de2fca5565

la · official · sha256:a5263230fd82e6dd53f0ff508f4f6317247bf175550bc43f0fae7069e916a162LA

[44715] IIª-IIae, q. 143 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod Tullius, in sua rhetorica, inconvenienter assignet partes temperantiae, quas dicit esse continentiam, clementiam, modestiam. Continentia enim contra virtutem dividitur, in VII Ethic. Sed temperantia continetur sub virtute. Ergo continentia non est pars temperantiae.

Referencing norms: Q143A1Obiectio1, assert-h65fa34bc10b3ac4847135eaed120873dcf369dfb73b79ee584f45f00ada45155, assert-h7a76b0e72c72934d23aee7fe5bf12dd8caa35103a8f7bad8f505acb966285578

la · official · sha256:df4b4224edd7f5ecdaf52f129ac160f34b13fe2500bf43e53747362873b9b06eLA

[44716] IIª-IIae, q. 143 arg. 2 Praeterea, clementia videtur esse mitigativa odii vel irae. Temperantia autem non est circa huiusmodi, sed circa delectationes tactus, ut dictum est. Ergo clementia non est pars temperantiae.

Referencing norms: Q143A1Obiectio2, assert-h294996592c33ef8d1679d32e2b0be3275ec396782992eb9dd67a7aa227f9a068

la · official · sha256:aaf68b3d4281b5c25d50d7866e46c32b9113506315baf3cc77c07839a964f6efLA

[44717] IIª-IIae, q. 143 arg. 3 Praeterea, modestia consistit in exterioribus actibus, unde et apostolus dicit, Philipp. IV, modestia vestra nota sit omnibus hominibus. Sed actus exteriores sunt materia iustitiae, ut supra habitum est. Ergo modestia magis est pars iustitiae quam temperantiae.

Referencing norms: Q143A1Obiectio3, assert-h7a22b80370d5c670b87443328042bcad01270a100e9121dbcc9640831655db05, assert-hcf798fd6b35483daea2782356ca7beed3a541361d0c8027c2a964ce0791c9a17

la · official · sha256:67092fbb74bb657ce37b87d2de30ea04f1437cbf994c463b1ab2a21c1dfef38eLA

[44718] IIª-IIae, q. 143 arg. 4 Praeterea, Macrobius, super somnium Scipionis, ponit multo plures temperantiae partes, dicit enim quod temperantiam sequitur modestia, verecundia, abstinentia, castitas, honestas, moderatio, parcitas, sobrietas, pudicitia. Andronicus etiam dicit quod familiares temperantiae sunt austeritas, continentia, humilitas, simplicitas, ornatus, bona ordinatio, per se sufficientia. Videtur igitur insufficienter Tullius enumerasse temperantiae partes.

Referencing norms: Q143A1Obiectio4, assert-h268eaef8fa150e0ba44d9fc7f6444643c7e4bca5b6746452eb5f4cb19d05c079

la · official · sha256:652f7460b122173d22aebe6bb12d3995d18b60e21c1d5d953c4eca1a7b65aae4LA

[44719] IIª-IIae, q. 143 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, alicuius virtutis cardinalis triplices partes esse possunt, scilicet integrales, subiectivae et potentiales. Et dicuntur partes integrales alicuius virtutis conditiones quas necesse est concurrere ad virtutem. Et secundum hoc, sunt duae partes integrales temperantiae, scilicet verecundia, per quam aliquis refugit turpitudinem temperantiae contrariam; et honestas, per quam scilicet aliquis amat pulchritudinem temperantiae. Nam sicut ex dictis patet, praecipue temperantia inter virtutes vindicat sibi quendam decorem, et vitia intemperantiae maxime turpitudinem habent. Partes autem subiectivae alicuius virtutis dicuntur species eius. Oportet autem diversificare species virtutum secundum diversitatem materiae vel obiecti. Est autem temperantia circa delectationes tactus, quae dividuntur in duo genera. Nam quaedam ordinantur ad nutrimentum. Et in his, quantum ad cibum, est abstinentia; quantum autem ad potum, proprie sobrietas. Quaedam vero ordinantur ad vim generativam. Et in his, quantum ad delectationem principalem ipsius coitus, est castitas; quantum autem ad delectationes circumstantes, puta quae sunt in osculis, tactibus et amplexibus, attenditur pudicitia. Partes autem potentiales alicuius virtutis principalis dicuntur virtutes secundariae, quae modum quem principalis virtus observat circa aliquam principalem materiam, eundem observant in quibusdam aliis materiis, in quibus non est ita difficile. Pertinet autem ad temperantiam moderari delectationes tactus, quas difficillimum est moderari. Unde quaecumque virtus moderationem quandam operatur in aliqua materia et refrenationem appetitus in aliquid tendentis, poni potest pars temperantiae sicut virtus ei adiuncta. Quod quidem contingit tripliciter, uno modo, in interioribus motibus animi; alio modo, in exterioribus motibus et actibus corporis; tertio modo, in exterioribus rebus. Praeter motum autem concupiscentiae, quem moderatur et refrenat temperantia, tres motus inveniuntur in anima tendentes in aliquid. Primus quidem est motus voluntatis commotae ex impetu passionis, et hunc motum refrenat continentia, ex qua fit ut, licet homo immoderatas concupiscentias patiatur, voluntas tamen non vincitur. Alius autem motus interior in aliquid tendens est motus spei, et audaciae, quae ipsam consequitur, et hunc motum moderatur sive refrenat humilitas. Tertius autem motus est irae tendentis in vindictam, quem refrenat mansuetudo sive clementia. Circa motus autem et actus corporales moderationem et refrenationem facit modestia. Quam Andronicus in tria dividit. Ad quorum primum pertinet discernere quid sit faciendum et quid dimittendum, et quid quo ordine sit agendum, et in hoc firmum persistere, et quantum ad hoc ponit bonam ordinationem. Aliud autem est quod homo in eo quod agit decentiam observet, et quantum ad hoc ponit ornatum. Tertium autem est in colloquiis amicorum, vel quibuscumque aliis, et quantum ad hoc ponitur austeritas. Circa exteriora vero duplex moderatio est adhibenda. Primo quidem, ut superflua non requirantur, et quantum ad hoc ponitur a Macrobio parcitas, et ab Andronico per se sufficientia. Secundo vero, ut homo non nimis exquisita requirat, et quantum ad hoc ponit Macrobius moderationem, Andronicus vero simplicitatem.

Referencing norms: Q143A1Respondeo, assert-ha748743fa9759d614010e1c883fc4cda9fba0855de6505a212e0f75e2b4507e8, assert-hdba08c5131c908149d5ab2a2eac19d1dd37466fb6f761bd4580043ec113d0d36

la · official · sha256:d96faa3716425dc5013a70580f878984107cc32919634dcfde7f1c17bb60d89cLA

[44714] IIª-IIae, q. 143 pr. Deinde considerandum est de partibus temperantiae. Et primo, de ipsis partibus in generali; secundo, de singulis earum in speciali.

la · official · sha256:78b51711538a433c8a2129219cfa515304dcf1719f1f9cfd5fec58e98a8cb61bLA

[44732] IIª-IIae, q. 144 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod esse in medio non sufficit ad rationem virtutis, quamvis sit una particula posita in virtutis definitione, sed requiritur ulterius quod sit habitus electivus, idest ex electione operans. Verecundia autem non nominat habitum, sed passionem. Neque motus eius est ex electione, sed ex impetu quodam passionis. Unde deficit a ratione virtutis.

Referencing norms: Q144A1Ad1, assert-h5fa8e3d01a85dac8ddc64f54d429d9b3833c54a750b72e8eb514af691bf61589

la · official · sha256:142805a942090fb698f62a1d14ac11d8a8ba27bfb3c142b654526501f9e6056fLA

[44733] IIª-IIae, q. 144 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod, sicut dictum est, verecundia est timor turpitudinis et exprobrationis. Dictum est autem supra quod vitium intemperantiae est turpissimum et maxime exprobrabile. Et ideo verecundia principalius pertinet ad temperantiam quam ad aliquam aliam virtutem, ratione motivi, quod est turpe, non autem secundum speciem passionis, quae est timor. Secundum tamen quod vitia aliis virtutibus opposita sunt turpia et exprobrabilia, potest etiam verecundia ad alias virtutes pertinere.

Referencing norms: Q144A1Ad2, assert-h15986d88df1ee4c681926aba9a32cbe20203199008252fd858522399823ac1ee

la · official · sha256:840711b14ae4986ebb06aef6092cc8f2ea3a0eebe1b15d27e040319c53fb4b7dLA

[44734] IIª-IIae, q. 144 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod verecundia fovet honestatem removendo ea quae sunt honestati contraria, non ita quod pertingat ad perfectam rationem honestatis.

Referencing norms: Q144A1Ad3, assert-hc9aa51e20967a535b4cf3680f4bed64654d97c4861d92ca4bfd16f982e1bc4b4

la · official · sha256:7288caee523f021069a06b726d7b43540bc355953141a8c02e65359036e66ed8LA

[44735] IIª-IIae, q. 144 a. 1 ad 4 Ad quartum dicendum quod quilibet defectus causat vitium, non autem quodlibet bonum sufficit ad rationem virtutis. Et ideo non oportet quod omne illud cui directe opponitur vitium, sit virtus. Quamvis omne vitium opponatur alicui virtuti secundum suam originem. Et sic inverecundia, inquantum provenit ex nimio amore turpitudinum, opponitur temperantiae.

Referencing norms: Q144A1Ad4, assert-h3975a0429be0903b94c125023f4b887f46a061d30694408bcffb56f12d300eae

la · official · sha256:ecb4ec1f9dc33f9ebc4b4f7d2de2e3e01115d788e6ccf95ce60b2eb8ef5995faLA

[44736] IIª-IIae, q. 144 a. 1 ad 5 Ad quintum dicendum quod ex multoties verecundari causatur habitus virtutis acquisitae per quam aliquis turpia vitet, de quibus est verecundia, non autem ut aliquis ulterius verecundetur. Sed ex illo habitu virtutis acquisitae sic se habet aliquis quod magis verecundaretur si materia verecundiae adesset.

Referencing norms: Q144A1Ad5, assert-h85f552e217b6ede2cd375c51005a81e139b83eb674b47f2926fd793e5c95658b

la · official · sha256:15307ec556a5aaa3b3e9ecf4db9e640d6d16ee29a4c524200e5d031d3329ed9eLA

[44725] IIª-IIae, q. 144 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod verecundia sit virtus. Esse enim in medio secundum determinationem rationis est proprium virtutis, ut patet ex definitione virtutis quae ponitur in II Ethic. Sed verecundia consistit in tali medio, ut patet per philosophum, in II Ethic. Ergo verecundia est virtus.

Referencing norms: Q144A1Obiectio1, assert-h972639a232af60c40d1acf51029e5275bc8aa714fbc04801684a232a5a4402eb, assert-hcace5d747d95f6bbcc0e0d3b6cb1c088ee55a798a912c231ea1fb683ca8750fb

la · official · sha256:6c94aefe1722464b6bc0b1e35f31bda9ddd9aad1bb53798e9eafdd31d0801fbeLA

[44726] IIª-IIae, q. 144 a. 1 arg. 2 Praeterea, omne laudabile vel est virtus, vel ad virtutem pertinet. Sed verecundia est quiddam laudabile. Non est autem pars alicuius virtutis. Non enim est pars prudentiae, quia non est in ratione, sed in appetitu. Neque etiam est pars iustitiae, quia verecundia passionem quandam importat, iustitia autem non est circa passiones. Similiter etiam non est pars fortitudinis, quia ad fortitudinem pertinet persistere et aggredi, ad verecundiam autem refugere aliquid. Neque etiam est pars temperantiae, quia temperantia est circa concupiscentias, verecundia autem est timor quidam, ut patet per philosophum, in IV Ethic., et per Damascenum, in II libro. Ergo relinquitur quod verecundia sit virtus.

Referencing norms: Q144A1Obiectio2, assert-h3ac11ea95993c07873a0cb65ee2832e058b09bf311a46675c816eb0fa7ec25a5, assert-he44ecf29ce28e3ef11c1f6cc9e6d551fed80cd078ad6cfa927ce2901eed9474a

la · official · sha256:9d735d4c91bff03ebb8833df53cf606e0dc5ba16a736067d5ab31d880a1f2de0LA

[44727] IIª-IIae, q. 144 a. 1 arg. 3 Praeterea, honestum cum virtute convertitur, ut patet per Tullium, in I de Offic. Sed verecundia est quaedam pars honestatis, dicit enim Ambrosius, in I de Offic., quod verecundia socia ac familiaris est mentis placiditati, proterviam fugitans, ab omni luxu aliena, sobrietatem diligit, et honestatem fovet, et decorem requirit. Ergo verecundia est virtus.

Referencing norms: Q144A1Obiectio3, assert-h485a639ef8e8cdb55f9ba9a8add571a2ce93ef99b76cee470a0ad6e76b40c847, assert-h9c2de5b4d72bfe01a04b2bc19a80d29a95675b0ce3dd088810038faa0948058f

la · official · sha256:36164617b7701a4122c3efb930f6ebe7cd7e45f80c1adcf9fd30412a9e238abcLA

[44728] IIª-IIae, q. 144 a. 1 arg. 4 Praeterea, omne vitium opponitur alicui virtuti. Sed quaedam vitia opponuntur verecundiae, scilicet inverecundia et inordinatus stupor. Ergo verecundia est virtus.

Referencing norms: Q144A1Obiectio4, assert-h2ca12e349167e507d7180393b259fd4a62b0e6a827ffae9adac83f38e7892678, assert-h5758936f436d258b693b1e9bdad7134544674773db05475ee02fc69b69423173

la · official · sha256:8441ca6f15ce326124ebd448304fac066693d92f8a6f51ea1c45297093d24eb0LA

[44729] IIª-IIae, q. 144 a. 1 arg. 5 Praeterea, ex actibus similes habitus generantur, ut dicitur in II Ethic. Sed verecundia importat actum laudabilem. Ergo ex multis talibus actibus causatur habitus. Sed habitus laudabilium operum est virtus, ut patet per philosophum, in I Ethic. Ergo verecundia est virtus.

Referencing norms: Q144A1Obiectio5, assert-h5cc7b93c61bde1a4a5821ecc519c24071bdb750114ef122f86517b4dc37cadde, assert-h6d4e03e539b9708b23b47a65368343735fbd43777d5c93af0acd3ce3f05cda95, assert-h8a5e45a9bcafc6458df3daacb916af6c6656b200c99cf64fe9aa3e56e291d750, assert-he7ba60eeb8bf370aacfdaf1d1fec81f787dad0f8b33177dd72c5c53aed5907b7

la · official · sha256:4315d1d2b92800c122c37fe78aecb7df0a76037c1097a23874af3b02c8bac2edLA

[44731] IIª-IIae, q. 144 a. 1 co. Respondeo dicendum quod virtus dupliciter accipitur, proprie scilicet, et communiter. Proprie quidem virtus perfectio quaedam est, ut dicitur in VII Physic. Et ideo omne illud quod repugnat perfectioni, etiam si sit bonum, deficit a ratione virtutis. Verecundia autem repugnat perfectioni. Est enim timor alicuius turpis, quod scilicet est exprobrabile, unde Damascenus dicit quod verecundia est timor de turpi actu. Sicut autem spes est de bono possibili et arduo, ita etiam timor est de malo possibili et arduo, ut supra habitum est, cum de passionibus ageretur. Ille autem qui est perfectus secundum habitum virtutis, non apprehendit aliquod exprobrabile et turpe ad faciendum ut possibile et arduum, idest difficile ad vitandum, neque etiam actu facit aliquid turpe, unde opprobrium timeat. Unde verecundia, proprie loquendo, non est virtus, deficit enim a perfectione virtutis. Communiter autem virtus dicitur omne quod est bonum et laudabile in humanis actibus vel passionibus. Et secundum hoc, verecundia quandoque dicitur virtus, cum sit quaedam laudabilis passio.

Referencing norms: Q144A1Respondeo, assert-h93071afa78ab4bf35a48c67c312a1905b3bd22648540e14cb7607afe0e0bb4c4

la · official · sha256:7abf99567c2a955a06daed69d97547b650c2acc7bd6e73142d532f5565c3d67dLA

[44730] IIª-IIae, q. 144 a. 1 s. c. Sed contra est quod philosophus, in II et IV Ethic., dicit verecundiam non esse virtutem.

Referencing norms: assert-hf72490877b2066009546b69042ca7ade9007a6adb697b73c74857458ee9d28f8

la · official · sha256:73e7e34407cd1cc579702807ba516f50901669c9beb6e9831573ee15cd520dfdLA

[44743] IIª-IIae, q. 144 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod verecundia proprie respicit ingloriationem secundum quod debetur culpae, quae est defectus voluntarius. Unde philosophus dicit, in II Rhet., quod omnia illa homo magis verecundatur quorum ipse est causa. Opprobria autem quae inferuntur alicui propter virtutem, virtuosus quidem contemnit, quia indigne sibi irrogantur, sicut de magnanimis philosophus dicit, in IV Ethic.; et de apostolis dicitur Act. V, quod ibant apostoli gaudentes a conspectu Concilii, quoniam digni habiti sunt pro nomine Iesu contumeliam pati. Ex imperfectione autem virtutis contingit quod aliquis verecundetur de opprobriis quae sibi inferuntur propter virtutem, quia quanto aliquis est magis virtuosus, tanto magis contemnit exteriora bona vel mala. Unde dicitur Isaiae li, noli timere opprobrium hominum.

Referencing norms: Q144A2Ad1, assert-h35f03ae5477ffbc53d395a47438f97d2781790a98e35a251a433ad4d70a26aba

la · official · sha256:f700055945f8a86812c99a937f1f4db8b8a4abc2c1f4ab010bedf0e0bfe1f69bLA

[44744] IIª-IIae, q. 144 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod sicut honor, ut supra habitum est, quamvis non debeatur vere nisi soli virtuti, respicit tamen quandam excellentiam; ita etiam vituperium, quamvis debeatur proprie soli culpae, respicit tamen, ad minus secundum opinionem hominum, quemcumque defectum. Et ideo de paupertate et ignobilitate et servitute, et aliis huiusmodi, aliquis verecundatur.

Referencing norms: Q144A2Ad2, assert-heb171c7700fb5f8b3e1031f6ee6915d39f976fa29e67559638c3a40ea1afaf0c

la · official · sha256:c1fe3cefbcb6dc2fd2d83aaba728b000c4615269f811d353b74a45706537200bLA

[44745] IIª-IIae, q. 144 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod de operibus virtuosis in se consideratis non est verecundia. Contingit tamen per accidens quod aliquis de eis verecundetur, vel inquantum habentur ut vitiosa secundum hominum opinionem; vel inquantum homo refugit in operibus virtutis notam de praesumptione, aut etiam de simulatione.

Referencing norms: Q144A2Ad3, assert-h41fc138207b26a716cebb406fd3e83ed8cdaa1040bfaddfa6e0cdb372fc39161

la · official · sha256:e1a632b39e640eb009d142639beacf5630677a5d2404b467081351a0d16c2693LA

[44746] IIª-IIae, q. 144 a. 2 ad 4 Ad quartum dicendum quod quandoque contingit aliqua graviora peccata minus esse verecundabilia, vel quia habent minus de ratione turpitudinis, sicut peccata spiritualia quam carnalia, vel quia in quodam excessu temporalis boni se habent, sicut magis verecundatur homo de timiditate quam de audacia, et de furto quam de rapina, propter quandam speciem potestatis. Et simile est in aliis.

Referencing norms: Q144A2Ad4, assert-hc49655ce569b2f5efb62a96ce71ee8025fdd132b87d0e3d5ab5da0b246e5a66b

la · official · sha256:3e099ef1e54b16b4e838b6f816839c760b19678f66303ce37dd3990726d5c557LA

[44737] IIª-IIae, q. 144 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod verecundia non sit de turpi actu. Dicit enim philosophus, in IV Ethic., quod verecundia est timor ingloriationis. Sed quandoque illi qui nihil turpe operantur, ingloriationem sustinent, secundum illud Psalmi, propter te sustinui opprobrium, operuit confusio faciem meam. Ergo verecundia non est proprie de turpi actu.

Referencing norms: Q144A2Obiectio1, assert-h0fd4714b373061ed32ed95e42fd2bd1e494c0e989a8c3c58bee8f31cd8b4fd55, assert-h899a8ec77ce3ef72595e124807d27125ddc5b3ee543d13d8cf9496cc998fae81

la · official · sha256:69e786b48a7ee985b791046f80840ca500675421371329163fd7bc275d0b9ce5LA

[44738] IIª-IIae, q. 144 a. 2 arg. 2 Praeterea, illa solum videntur esse turpia quae habent rationem peccati. Sed de quibusdam homo verecundatur quae non sunt peccata, puta si aliquis exerceat servilia opera. Ergo videtur quod verecundia non sit proprie de turpi actu.

Referencing norms: Q144A2Obiectio2, assert-h00dd6a875fa2bebb3d925fc9aaaa817b1c5a3edcba0ed83b2122b7f43fd4f701, assert-h584e5bad7df38f4c35e5ab96ce3f59936d90dcadf4acc5fc045ff27396627973

la · official · sha256:6f6a5ab279754ac4694f41c4d678960323176c8eb4adee3d7f8b0605734e618fLA

[44739] IIª-IIae, q. 144 a. 2 arg. 3 Praeterea, operationes virtutum non sunt turpes, sed pulcherrimae, ut dicitur in I Ethic. Sed quandoque aliqui verecundantur aliqua opera virtutis facere, ut dicitur Luc. IX, qui erubuerit me et meos sermones, hunc filius hominis erubescet, et cetera. Ergo verecundia non est de turpi actu.

Referencing norms: Q144A2Obiectio3, assert-h4c632d9f22d537d2f73d02e8e540bb6c549b657dc68bd877747b57050128a512, assert-he036d31100a64837468188026225ba75eeaa777accc412c5f2d3a507bb6ae78f

la · official · sha256:fba319300d4bc52550da685645be45e72431a457e4e2ff5ffdda5811c816a0c7LA

[44740] IIª-IIae, q. 144 a. 2 arg. 4 Praeterea, si verecundia proprie esset de turpi actu, oporteret quod de magis turpibus homo magis verecundaretur. Sed quandoque homo plus verecundatur de his quae sunt minus peccata, cum tamen de gravissimis quibusdam peccatis glorientur, secundum illud Psalmi, quid gloriaris in malitia? Ergo verecundia non proprie est de turpi actu.

Referencing norms: Q144A2Obiectio4, assert-h6ee81a4eea8b6c8d04054a16d771b7237f61056c96a39552219d8214dbf6dff3, assert-hb816e57e0aa9ce6bfc074f3d69763c79763a9efc6ececd76e98e9018159ba974

la · official · sha256:809941b7074fd87e81d5a4fa14e8b8b4053be71d542f152866631f9a2a247412LA

[44742] IIª-IIae, q. 144 a. 2 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, cum de passione timoris ageretur, timor proprie est de malo arduo, quod scilicet difficile vitatur. Est autem duplex turpitudo. Una quidem vitiosa, quae scilicet consistit in deformitate actus voluntarii. Et haec, proprie loquendo, non habet rationem mali ardui, quod enim in sola voluntate consistit, non videtur esse arduum et elevatum supra hominis potestatem, et propter hoc non apprehenditur sub ratione terribilis. Et propter hoc philosophus dicit, in II Rhet., quod horum malorum non est timor. Alia autem est turpitudo quasi poenalis, quae quidem consistit in vituperatione alicuius, sicut quaedam claritas gloriae consistit in honoratione alicuius. Et quia huiusmodi vituperium habet rationem mali ardui, sicut honor habet rationem boni ardui; verecundia, quae est timor turpitudinis, primo et principaliter respicit vituperium seu opprobrium. Et quia vituperium proprie debetur vitio, sicut honor virtuti, ideo etiam ex consequenti verecundia respicit turpitudinem vitiosam. Unde, sicut philosophus dicit, in II Rhet., minus homo verecundatur de defectibus qui non ex eius culpa proveniunt. Respicit autem verecundia culpam dupliciter. Uno modo, ut aliquis desinat vitiosa agere, propter timorem vituperii. Alio modo, ut homo in turpibus quae agit vitet publicos conspectus, propter timorem vituperii. Quorum primum, secundum Gregorium Nyssenum, pertinet ad erubescentiam, secundum ad verecundiam, unde ipse dicit quod qui verecundatur, occultat se in his quae agit, qui vero erubescit, timet incidere in ingloriationem.

Referencing norms: Q144A2Respondeo, assert-hc4feff2f83cea0da096c06effe8fc508f7355bb0f90178d2ed8f9c2b5bdb8291

la · official · sha256:e0e020f1542df8592a018c27209c560fecd80b01dcbedd5967c634b60591ee97LA

[44741] IIª-IIae, q. 144 a. 2 s. c. Sed contra est quod Damascenus dicit, in II libro, et Gregorius Nyssenus, quod verecundia est timor in turpi actu, vel in turpi perpetrato.

Referencing norms: assert-h2c9bb48d5e3f1371cd14a3f610c4457b8f3417462140622ed2aae92e3a447c84

la · official · sha256:4ae3ec3f223bebbb64c0e5cc46ec682123c82c2728a06b19d3b5ccd94cadf0a8LA

[44753] IIª-IIae, q. 144 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod similis ratio est propter quam verecundamur de melioribus, et de magis coniunctis. Quia sicut meliorum testimonium reputatur magis efficax propter universalem cognitionem quam habent de rebus, et immutabilem sententiam a veritate; ita etiam familiarium personarum testimonium videtur magis efficax propter hoc quia magis cognoscunt particularia quae circa nos sunt.

Referencing norms: Q144A3Ad1, assert-hb6c17728b2f04d84cca0be731890d6b31a39f057345f37be6bc5ba35506415f0

la · official · sha256:f38d05e4e1f4527a1b089f77dfe93fc07f6f27dc9a7e062454d85ccabb7f6e6fLA

[44754] IIª-IIae, q. 144 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod testimonium eorum qui sunt nobis coniuncti in similitudine peccati, non reformidamus, quia non aestimamus quod defectum nostrum apprehendant ut aliquid turpe.

Referencing norms: Q144A3Ad2, assert-he51b1c739089aa748ca83a908462b138a8d1c388caf60894a9bc6ee0ad5b184c

la · official · sha256:84b347f4a12204342f323b7cd21d4bad0d405e73976155a9717507ce46bddac9LA

[44755] IIª-IIae, q. 144 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod a propalantibus verecundamur propter nocumentum inde proveniens, quod est diffamatio apud multos.

Referencing norms: Q144A3Ad3, assert-h07f2509b2aaa6997f64f2bafc0f26c36bd37956e84d1078d2724b8c28b5d1082

la · official · sha256:fce2184f5a74ce4ca250084c3cd28b1bf2298297ae8cc3b0ec5d07734a98d697LA

[44756] IIª-IIae, q. 144 a. 3 ad 4 Ad quartum dicendum quod etiam ab illis inter quos nihil mali fecimus, magis verecundamur, propter nocumentum sequens, quia scilicet per hoc amittimus bonam opinionem quam de nobis habebant. Et etiam quia contraria, iuxta se posita, maiora videntur, unde cum aliquis subito de aliquo quem bonum aestimavit, aliquid turpe percipit, apprehendit hoc ut turpius. Ab illis autem a quibus aliquid de novo postulamus, vel quorum nunc primo volumus esse amici, magis verecundamur, propter nocumentum inde proveniens, quod est impedimentum implendae petitionis et amicitiae consummandae.

Referencing norms: Q144A3Ad4, assert-hc77a695f451629fda737d57a8eb27bbf946569f5dea4949a0c00e500e6eeb0ce

la · official · sha256:8c648bb5e62d024ce2d3cce532c892135d80ddc9b63395d8d6e70afb32882207LA

[44747] IIª-IIae, q. 144 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod homo non magis verecundetur a personis coniunctis. Dicitur enim in II Rhet. quod homines magis erubescunt ab illis a quibus volunt in admiratione haberi. Sed hoc maxime appetit homo a melioribus, qui quandoque non sunt magis coniuncti. Ergo homo non magis erubescit de magis coniunctis.

Referencing norms: Q144A3Obiectio1, assert-h3c4666a4b0e67597b3de2fd02661a8e6a05f100632a83925a19b8e870d3f5e5d, assert-h7646344f9310f2a1a32d906b27118291a4d738415df7f9ab8cc1816a5204ab41

la · official · sha256:509d19507be7a0b9d8d1a3f856d0ac471b486b8c9354d78ddd6f0d2d9a45b97fLA

[44748] IIª-IIae, q. 144 a. 3 arg. 2 Praeterea, illi videntur esse magis coniuncti qui sunt similium operum. Sed homo non erubescit de suo peccato ab his quos scit simili peccato subiacere, quia sicut dicitur in II Rhet., quae quis ipse facit, haec proximis non vetat. Ergo homo non magis verecundatur a maxime coniunctis.

Referencing norms: Q144A3Obiectio2, assert-h4d970a6c6623cf78b6a85ee12d93d62c14ebd6a29588c506c67fbc546042cbab, assert-h5f7cadb619c8744587f214c75ed6bb789b2eda4cd24b20efd0841c3b9597ec9d

la · official · sha256:ad1f80b3649f39494b4033ea1089d062392cb35692daf61e3887402838bd450aLA

[44749] IIª-IIae, q. 144 a. 3 arg. 3 Praeterea, philosophus dicit, in II Rhet., quod homo magis verecundatur ab his qui propalant multis quod sciunt, sicut sunt irrisores et fabularum fictores. Sed illi qui sunt magis coniuncti non solent vitia propalare. Ergo ab eis non maxime est verecundandum.

Referencing norms: Q144A3Obiectio3, assert-hdbb9a12f579df2b61a1739068f0e34f86427d0935ea61713a8f0857a97161c76, assert-he4ab8b4710bcd547ce37bf0dff575727b7584444a09858200ddcd52f005a15e8

la · official · sha256:4ccafc03b4698324a59bc961dafa6d0e5f6bb893f31d35300ca3ccb25f10250fLA

[44750] IIª-IIae, q. 144 a. 3 arg. 4 Praeterea, philosophus, ibidem, dicit quod homines maxime verecundantur ab eis inter quos in nullo defecerunt; et ab eis a quibus primo aliquid postulant; et quorum nunc primo volunt esse amici. Huiusmodi autem sunt minus coniuncti. Ergo non magis verecundatur homo de magis coniunctis.

Referencing norms: Q144A3Obiectio4, assert-hb2be81c265e4aa5c8d95922b11c37b59ed22c28a8f9967a2572ceaddad7a667c

la · official · sha256:6cda60786729f0eda17ad4f04b92c885af7892f0d04d6d19f598980fe5a8af60LA

[44752] IIª-IIae, q. 144 a. 3 co. Respondeo dicendum quod, cum vituperium opponatur honori, sicut honor importat testimonium quoddam de excellentia alicuius, et praecipue quae est secundum virtutem; ita etiam opprobrium, cuius timor est verecundia, importat testimonium de defectu alicuius, et praecipue secundum aliquam culpam. Et ideo quanto testimonium alicuius reputatur maioris ponderis, tanto ab eo aliquis magis verecundatur. Potest autem testimonium aliquod maioris ponderis reputari vel propter eius certitudinem veritatis vel propter effectum. Certitudo autem veritatis adest testimonio alicuius propter duo. Uno quidem modo, propter rectitudinem iudicii, sicut patet de sapientibus et virtuosis, a quibus homo et magis desiderat honorari, et magis verecundatur. Unde a pueris et bestiis nullus verecundatur, propter defectum recti iudicii qui est in eis. Alio modo, propter cognitionem eorum de quibus est testimonium, quia unusquisque bene iudicat quae cognoscit. Et sic magis verecundamur a personis coniunctis, quae magis facta nostra considerant. A peregrinis autem et omnino ignotis, ad quos facta nostra non perveniunt, nullo modo verecundamur. Ex effectu autem est aliquod testimonium magni ponderis propter iuvamentum vel nocumentum ab eo proveniens. Et ideo magis desiderant homines honorari ab his qui possunt eos iuvare, et magis verecundantur ab eis qui possunt nocere. Et inde est etiam quod, quantum ad aliquid, magis verecundamur a personis coniunctis, cum quibus semper sumus conversaturi, quasi ex hoc nobis perpetuum proveniat detrimentum. Quod autem provenit a peregrinis et transeuntibus, quasi cito pertransit.

Referencing norms: Q144A3Respondeo, assert-h57ad9169dbdef2bdebb441e157371f2cd9b20996cb8b943ab591706f5dc1454b

la · official · sha256:f106cc9424e2e757115128dfafeb3d946211ad78f880d907e9df7325eef3cceaLA

[44751] IIª-IIae, q. 144 a. 3 s. c. Sed contra est quod dicitur in II Rhet., quod eos qui semper aderunt, homines magis erubescunt.

Referencing norms: assert-h5515fb96ca022c61d744cd9c841db038c945918b16aff41111eadd193b8610f7

la · official · sha256:32e534c57c31472eb33dff421e1859bddff3331dc07866bb4fadb27cfdeb5bfcLA

[44763] IIª-IIae, q. 144 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod defectus verecundiae contingit in pessimis et optimis viris ex diversis causis, ut dictum est. Invenitur autem in his qui mediocriter se habent, secundum quod est in eis aliquid de amore boni, et tamen non totaliter sunt immunes a malo.

Referencing norms: Q144A4Ad1, assert-h8484553af428121a723c3a10e5ec99799d19965d7cc17188600ee27072013855

la · official · sha256:4435e09701be70faf13cfc55632ac0ab9fda4a0366e49bc18f10225c9b1e8c73LA

[44764] IIª-IIae, q. 144 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod ad virtuosum pertinet non solum vitare vitia, sed etiam ea quae habent speciem vitiorum, secundum illud I ad Thess. V, ab omni specie mala abstinete vos. Et philosophus dicit, in IV Ethic., quod vitanda sunt virtuoso tam ea quae sunt mala secundum veritatem, quam ea quae sunt mala secundum opinionem.

Referencing norms: Q144A4Ad2, assert-h45cc468f040654c058c25d673338e39337dc9d17e5610454291759f5046e0f5f

la · official · sha256:805cd4ef87945127d6ef6d2c9fb89d5fc02d0b1b00f6e7c83036d1b078fda1a2LA

[44765] IIª-IIae, q. 144 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod infamationes et opprobria virtuosus, ut dictum est, contemnit, quasi ea quibus ipse non est dignus. Et ideo de his nemo multum verecundatur. Est tamen aliquis motus verecundiae praeveniens rationem, sicut et ceterarum passionum.

Referencing norms: Q144A4Ad3, assert-h9acebe468a64303681906af5ee7d14d3271325a990a8489f56c54116409e1182

la · official · sha256:ef4f0f9b8e08862c29c1ddfd1226e44ce7c08a0ab615f760888195a3ba0db4afLA

[44766] IIª-IIae, q. 144 a. 4 ad 4 Ad quartum dicendum quod verecundia non est pars temperantiae quasi intrans essentiam eius, sed quasi dispositive se habens ad ipsam. Unde Ambrosius dicit, in I de Offic., quod verecundia iacit prima temperantiae fundamenta, inquantum scilicet incutit horrorem turpitudinis.

Referencing norms: Q144A4Ad4, assert-h594b2d553c5815ac287a7aa4e56a9153ef6deb9c17f62a0a1941d3b381e24480

la · official · sha256:e7a1c9ca7020ec9105fcc8e47bfd59a686bf37f494751770d7368457b610ced1LA

[44757] IIª-IIae, q. 144 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod etiam in virtuosis hominibus possit esse verecundia. Contrariorum enim contrarii sunt effectus. Sed illi qui sunt superabundantis malitiae non verecundantur, secundum illud Ierem. III, species meretricis facta est tibi, nescisti erubescere. Ergo illi qui sunt virtuosi magis verecundantur.

Referencing norms: Q144A4Obiectio1, assert-h3b88973c3dc8fa543de63d82c4446592f137188935c7e0cf711e96ccd0601e3c, assert-h413e552ac095bb208c1c7a24300e744a9804fd947c266f6e2b58c557787f5df3

la · official · sha256:64b47ac72bd3776cf8107cbac8d7dc1b9cf55cbb08cce13b97e44062c070033fLA

[44758] IIª-IIae, q. 144 a. 4 arg. 2 Praeterea, philosophus dicit, in II Rhet., quod homines non solum erubescunt vitia, sed etiam signa vitiorum. Quae quidem contingit etiam esse in virtuosis. Ergo in virtuosis potest esse verecundia.

Referencing norms: Q144A4Obiectio2, assert-h1974c4b8ba9804388b378a43476943efa8db14741588c2f2e26c1859ef6ce8c8

la · official · sha256:4fcdd41c39f8ce024b8af852817bfce4286e2676e220813bb6566780e64dcd51LA

[44759] IIª-IIae, q. 144 a. 4 arg. 3 Praeterea, verecundia est timor ingloriationis. Sed contingit aliquos virtuosos ingloriosos esse, puta si falso infamantur, vel etiam indigne opprobria patiantur. Ergo verecundia potest esse in homine virtuoso.

Referencing norms: Q144A4Obiectio3, assert-h42d613ff87c640c5d03c8f6f271a8021005973cecaabd9df5f3462e076fef833, assert-hb7a93671b323f259bf775fd3711c1b77b85b9e8015361066ce109af6f75c8df7

la · official · sha256:3b87e3336a4e7c7fcd3fdf8ce906017290220d5f0b64a21141ddeceeadc31da8LA

[44760] IIª-IIae, q. 144 a. 4 arg. 4 Praeterea, verecundia est pars temperantiae, ut dictum est. Pars autem non separatur a toto. Cum igitur temperantia sit in homine virtuoso, videtur quod etiam verecundia.

Referencing norms: Q144A4Obiectio4, assert-he4b549495b275e601385aaebbf2173c9319527793938fd8ab0bbc6181a45b3bc

la · official · sha256:db087e46156630c8bc227ece5c69c21e023f0bc3e8cecd72f7cd9544917892dcLA

[44762] IIª-IIae, q. 144 a. 4 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, verecundia est timor alicuius turpitudinis. Quod autem aliquod malum non timeatur, potest duplici ratione contingere, uno modo, quia non aestimatur ut malum; alio modo, quia non aestimatur ut possibile, vel ut difficile vitari. Et secundum hoc, verecundia in aliquo deficit dupliciter. Uno modo, quia ea quae sunt erubescibilia, non apprehenduntur ut turpia. Et hoc modo carent verecundia homines in peccatis profundati, quibus sua peccata non displicent, sed magis de eis gloriantur. Alio modo, quia non apprehendunt turpitudinem ut possibilem sibi, vel quasi non facile vitabilem. Et hoc modo senes et virtuosi verecundia carent. Sunt tamen sic dispositi ut, si in eis esset aliquid turpe, de hoc verecundarentur, unde philosophus dicit, in IV Ethic., quod verecundia est ex suppositione studiosi.

Referencing norms: Q144A4Respondeo, assert-h5394c42f71c2c744b080475424f334992d9f789f77c89e5ca2f17328ec3fa5c8

la · official · sha256:ebbc9367fb15d51f0facd32c8e88993d66495bea68f37036899c00c6ed354d9fLA

[44761] IIª-IIae, q. 144 a. 4 s. c. Sed contra est quod philosophus dicit, in IV Ethic., quod verecundia non est hominis studiosi.

Referencing norms: assert-hd4bceb794acf571f0784b1824372ee781d7d6383c53480557835ef384cb42fbc

la · official · sha256:cadd0809b91e735f8dc63d9b47f656764bbc14e116d2771b146c4a64d5501cedLA

[44724] IIª-IIae, q. 144 pr. Deinde considerandum est de partibus temperantiae in speciali. Et primo, de partibus quasi integralibus, quae sunt verecundia et honestas. Circa verecundiam autem quaeruntur quatuor. Primo, utrum verecundia sit virtus. Secundo, de quibus sit verecundia. Tertio, a quibus homo verecundetur. Quarto, quorum sit verecundari.

la · official · sha256:601651feb5e34d76e66d1020e9f0e10b7743e6cdfaa0da98faa15d42390a5bbdLA

[44774] IIª-IIae, q. 145 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut philosophus dicit, in I Ethic., eorum quae propter se appetuntur, quaedam appetuntur solum propter se, et nunquam propter aliud, sicut felicitas, quae est ultimus finis. Quaedam vero appetuntur et propter se, inquantum habent in seipsis aliquam rationem bonitatis, etiam si nihil aliud boni per ea nobis accideret, et tamen sunt appetibilia propter aliud, inquantum scilicet perducunt nos in aliquod bonum perfectius. Et hoc modo virtutes sunt propter se appetendae. Unde Tullius dicit, in II Rhet., quod quiddam est quod sua vi nos allicit, et sua dignitate trahit, ut virtus, veritas, scientia. Et hoc sufficit ad rationem honesti.

Referencing norms: Q145A1Ad1, assert-hf7d4eb834fcb8966d87a2e8f33d40c8bc918257642f461ae3db753faf949fcf7

la · official · sha256:bbbdd7dd16f367aa75488c1289ec6b5a7e5f19af8e184f929d3e97b70d3a3e0eLA

[44775] IIª-IIae, q. 145 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod eorum quae honorantur praeter virtutem, aliquid est virtute excellentius, scilicet Deus et beatitudo. Et huiusmodi non sunt ita nobis per experientiam nota sicut virtutes, secundum quas quotidie operamur. Et ideo virtus magis sibi vindicat nomen honesti. Alia vero, quae sunt infra virtutem, honorantur inquantum coadiuvant ad operationem virtutis, sicut nobilitas, potentia et divitiae. Ut enim philosophus dicit, in IV Ethic., huiusmodi honorantur a quibusdam, sed secundum veritatem, solus bonus est honorandus. Bonus autem est aliquis secundum virtutem. Et ideo virtuti quidem debetur laus, secundum quod est appetibilis propter aliud, honor autem, prout est appetibilis propter seipsam. Et secundum hoc habet rationem honesti.

Referencing norms: Q145A1Ad2, assert-hcafeec12f9e8ee559cd496b726d59e603e4c9418d3aa9012adac919b2aa22a71

la · official · sha256:f002fd1ef8b141be9bc5f252b8426d1b22e8e1de923753e133bfcc556545ac01LA

[44776] IIª-IIae, q. 145 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod, sicut dictum est, honestum importat debitum honoris. Honor autem est contestatio quaedam de excellentia alicuius, ut supra dictum est. Testimonium autem non profertur nisi de rebus notis. Interior autem electio non innotescit homini nisi per exteriores actus. Et ideo exterior conversatio habet rationem honesti secundum quod est demonstrativa interioris rectitudinis. Et propter hoc, radicaliter honestas consistit in interiori electione, significative autem in exteriori conversatione.

Referencing norms: Q145A1Ad3, assert-h76aef4f632f9203868d64cd1abb01344ea2b5495dd4294a29ff1304e0d163bda

la · official · sha256:dd52d5e1d48a25fd297c5cf8457cb575dc9f4768725e59413cf52595ab758af7LA

[44777] IIª-IIae, q. 145 a. 1 ad 4 Ad quartum dicendum quod quia secundum vulgarem opinionem excellentia divitiarum facit hominem dignum honore, inde est quod quandoque nomen honestatis ad exteriorem prosperitatem transfertur.

Referencing norms: Q145A1Ad4, assert-h4796991687dc09bb470b14764005848bf617218089100f089eb6137b345a9e9e

la · official · sha256:cc9b41ef3b2fc000359b8df32ecc70b790b456b1dff1f97521d0fcb47a1630a8LA

[44768] IIª-IIae, q. 145 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod honestum non sit idem virtuti. Dicit enim Tullius, in sua rhetorica honestum esse quod propter se petitur. Virtus autem non petitur propter seipsam, sed propter felicitatem, dicit enim philosophus, in I Ethic., quod felicitas est praemium virtutis et finis. Ergo honestum non est idem virtuti.

Referencing norms: Q145A1Obiectio1, assert-h57a30d9346ca9c589c4530e43bcb2b058b6ad159188826a823b64606b861e625

la · official · sha256:92ec8cb40ab80e45a4437143e71b5562db87d9b647895ee813636822f917d9daLA

[44769] IIª-IIae, q. 145 a. 1 arg. 2 Praeterea, secundum Isidorum, honestas dicitur quasi honoris status. Sed multis aliis debetur honor quam virtuti, nam virtuti proprie debetur laus, ut dicitur in I Ethic. Ergo honestas non est idem virtuti.

Referencing norms: Q145A1Obiectio2, assert-h47995b6e5ec28a50fb30d533303b243ebd9b13383b4d381e52765b0ff81ac0d9, assert-h96adf0702a08b30b202e53dae3c1bb423151f5eb581be34fb7510fddbef7fa65

la · official · sha256:7487dd54eea613325cf462894e07e970151fe2d48ee8973b10e3dea18d06a373LA

[44770] IIª-IIae, q. 145 a. 1 arg. 3 Praeterea, principale virtutis consistit in interiori electione, ut philosophus dicit, in VIII Ethic. Honestas autem magis videtur ad exteriorem conversationem pertinere, secundum illud I ad Cor. XIV, omnia honeste et secundum ordinem fiant in vobis. Ergo honestas non est idem virtuti.

Referencing norms: Q145A1Obiectio3, assert-hd34c6a228798054fba9a10da162f4bea1e30d32e65e4849ae441c943d7bb8dc5

la · official · sha256:ae08fbe5a2af3312ee0b9b98667d7f2530e391c158687abb78f262b0bc4abd93LA

[44771] IIª-IIae, q. 145 a. 1 arg. 4 Praeterea, honestas videtur consistere in exterioribus divitiis, secundum illud Eccli. XI, bona et mala, vita et mors, utraque a Deo sunt. Sed in exterioribus divitiis non consistit virtus. Ergo honestas non est idem virtuti.

Referencing norms: Q145A1Obiectio4, assert-h09110f479437b30a52acf690f726f277afd4ef2be4e5e11259ce3fe678ecb0c7, assert-hc27cba303fece8f99fcf7b24f1b88a7fbefdc96a15beff704aadad7a7df37d0f

la · official · sha256:d10c5166f1c2968cf1467bc99b40983a1dbc520365a87cfe0d77371d04160d32LA

[44773] IIª-IIae, q. 145 a. 1 co. Respondeo dicendum quod, sicut Isidorus dicit, honestas dicitur quasi honoris status. Unde ex hoc videtur aliquid dici honestum, quod est honore dignum. Honor autem, ut supra dictum est, excellentiae debetur. Excellentia autem hominis maxime consideratur secundum virtutem, quia est dispositio perfecti ad optimum, ut dicitur in VII Physic. Et ideo honestum, proprie loquendo, in idem refertur cum virtute.

Referencing norms: Q145A1Respondeo, assert-h0ed3f92e24084fa0af3f6a550783da2216df94f3affd72bcb0468d1f08e50df0

la · official · sha256:057f9bd8bdb03e1f83448ec962d3ac47077ad41729d0b2307ff719f3ef2e9677LA

[44772] IIª-IIae, q. 145 a. 1 s. c. Sed contra est quod Tullius, in I de Offic. et in II Rhet., dividit honestum in quatuor virtutes principales, in quas etiam dividitur virtus. Ergo honestum est idem virtuti.

Referencing norms: assert-hfbf2667e6456c8220d3545d3d15f5ba1dc2a631b7907b160abfe38f8eb1a62e9

la · official · sha256:d53d39ac673e3846d3aa5ebd79abe02adcd8675899fbaa8b7b58023d5508e978LA

[44783] IIª-IIae, q. 145 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod obiectum movens appetitum est bonum apprehensum. Quod autem in ipsa apprehensione apparet decorum, accipitur ut conveniens et bonum, et ideo dicit Dionysius, IV cap. de Div. Nom., quod omnibus est pulchrum et bonum amabile. Unde et ipsum honestum, secundum quod habet spiritualem decorem, appetibile redditur. Unde et Tullius dicit, in I de Offic., formam ipsam, et tanquam faciem honesti vides, quae si oculis cerneretur, mirabiles amores, ut ait Plato, excitaret sapientiae.

Referencing norms: Q145A2Ad1, assert-hc775ba6be0819726a6838bc8d9272a2e4ebd0bec37673206e86bc6d02543282e

la · official · sha256:a3bb7baaeb23a4c634b5891425501b30ac64917238f0ab0664e46b647d5b0cf5LA

[44784] IIª-IIae, q. 145 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod, sicut supra dictum est, gloria est effectus honoris, ex hoc enim quod aliquis honoratur vel laudatur, redditur clarus in oculis aliorum. Et ideo, sicut idem est honorificum et gloriosum, ita etiam idem est honestum et decorum.

Referencing norms: Q145A2Ad2, assert-h4f57a3a3b795dbda9bd3e4bfc5ebec6aaf51188eb9638dc080c01955241c1582

la · official · sha256:4aa6cb97c7943f534025382fedbea7b941b53a2ff448f428d7b3cb3ebde4bff7LA

[44785] IIª-IIae, q. 145 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod obiectio illa procedit de pulchritudine corporali. Quamvis possit dici quod etiam propter pulchritudinem spiritualem aliquis spiritualiter fornicatur, inquantum de ipsa honestate superbit, secundum illud Ezech. XXVIII, elevatum est cor tuum in decore tuo, perdidisti sapientiam tuam in decore tuo.

Referencing norms: Q145A2Ad3, assert-h4bfb8898a948739d31c90f74e89ccb47fe43ed859ae7d558e97dd0eb48255d46

la · official · sha256:51d83c75a83af7745bcaa573e9d9fabecd4518f4d26065ba70ef828fd2f88745LA

[44778] IIª-IIae, q. 145 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod honestum non sit idem quod decorum. Ratio enim honesti sumitur ex appetitu, nam honestum est quod per se appetitur. Sed decorum magis respicit aspectum, cui placet. Ergo decorum non est idem quod honestum.

Referencing norms: Q145A2Obiectio1, assert-h089578ad6d471f0fd7718361ac60ad12e99e359e3523d055b4bfcae6832ee8db, assert-h11630e405c8038808f899e87ed4da662edd56d3b39d32d790b6ee9fcdec4d7af

la · official · sha256:b927b1dc6b07e1328c6ccc2075ce94d95fb05712b2d514db7d14ac2fbe87900aLA

[44779] IIª-IIae, q. 145 a. 2 arg. 2 Praeterea, decor quandam claritatem requirit, quae pertinet ad rationem gloriae. Honestum autem respicit honorem. Cum igitur honor et gloria differant, ut supra dictum est, videtur quod etiam honestum differat a decoro.

Referencing norms: Q145A2Obiectio2, assert-hbff1d096c04910f091577862cf1c8b8d33b1bbe5e870388626708db4e91508bd

la · official · sha256:590ce01a812e00e25a6f5f229d692013df8d78235289a25b0948c51a07820620LA

[44780] IIª-IIae, q. 145 a. 2 arg. 3 Praeterea, honestum est idem virtuti, ut supra dictum est. Sed aliquis decor contrariatur virtuti, unde dicitur Ezech. XVI, habens fiduciam in pulchritudine tua, fornicata es in nomine tuo. Ergo honestum non est idem decoro.

Referencing norms: Q145A2Obiectio3, assert-hadc0a6dc8dbc7ed92497636dbe2f6cdc2829d88102baa62c0330340098dd102d, assert-hfcb19a86c58508669a0560c2db50f00feef8c56434cbfd393a95fcf226bb2cb1

la · official · sha256:b7925e19ce46b8afa00e3a16eaaf41fd2c4de5e77501be1515aa50b8e9c0e3c2LA

[44782] IIª-IIae, q. 145 a. 2 co. Respondeo dicendum quod, sicut accipi potest ex verbis Dionysii, IV cap. de Div. Nom., ad rationem pulchri, sive decori, concurrit et claritas et debita proportio, dicit enim quod Deus dicitur pulcher sicut universorum consonantiae et claritatis causa. Unde pulchritudo corporis in hoc consistit quod homo habeat membra corporis bene proportionata, cum quadam debiti coloris claritate. Et similiter pulchritudo spiritualis in hoc consistit quod conversatio hominis, sive actio eius, sit bene proportionata secundum spiritualem rationis claritatem. Hoc autem pertinet ad rationem honesti, quod diximus idem esse virtuti, quae secundum rationem moderatur omnes res humanas. Et ideo honestum est idem spirituali decori. Unde Augustinus dicit, in libro octogintatrium quaest., honestatem voco intelligibilem pulchritudinem, quam spiritualem nos proprie dicimus. Et postea subdit quod sunt multa pulchra visibilia, quae minus proprie honesta appellantur.

Referencing norms: Q145A2Respondeo, assert-h5fdd91125da583090753acbdd1f1d8143ac535a2d7cb0d5694eb6f7cb10e540a

la · official · sha256:c6e9d1053a559792ca270d0b6a38a6d600b701fdfe395548c5fc8634b529a31eLA

[44781] IIª-IIae, q. 145 a. 2 s. c. Sed contra est quod apostolus dicit, I ad Cor. XII, quae inhonesta sunt nostra, abundantiorem honestatem habent, honesta autem nostra nullius egent. Vocat autem ibi inhonesta, membra turpia; honesta autem, membra pulchra. Ergo honestum et decorum idem esse videntur.

Referencing norms: assert-hb3ffa0fafa33b2ee55977018d5b29b618d9f85da6129a383c4f06c03df8015be

la · official · sha256:4b43e6586761ff0738a4f39390654e4d531804170435372fe0392cf6a00ddeb3LA

[44791] IIª-IIae, q. 145 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod honestum dicitur quod propter se appetitur appetitu rationali, qui tendit in id quod est conveniens rationi. Delectabile autem propter se appetitur appetitu sensitivo.

Referencing norms: Q145A3Ad1, assert-h4d1befdadd836f7a66053947fda168f3a5077c1ee00d9ccb0deb80ae8e082fba

la · official · sha256:b76681a665b1fb464673c6669480838af3e977a7fe08d00ac467f32750467e03LA

[44792] IIª-IIae, q. 145 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod divitiae vocantur nomine honestatis secundum opinionem multorum, qui divitias honorant, vel inquantum ordinantur organice ad actus virtutum, ut dictum est.

Referencing norms: Q145A3Ad2, assert-h832477d4e23f324380a9e897dfcb9963a956df17fa50bd06c3fedfdf3a0ec086

la · official · sha256:8ec23a677f8bc137b5845d3ec8850dbc0303d8002c1742978d2763ad23d23e37LA

[44793] IIª-IIae, q. 145 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod intentio Tullii et Ambrosii dicere est quod nihil potest esse simpliciter et vere utile quod repugnat honestati, quia oportet quod repugnet ultimo fini hominis, quod est bonum secundum rationem, quamvis forte possit esse utile secundum quid, respectu alicuius finis particularis. Non autem intendunt dicere quod omne utile, in se consideratum, pertingat ad rationem honesti.

Referencing norms: Q145A3Ad3, assert-h986b647799ebb99cceb1fb575b3594ed9db19c6aa0043caa501ab9338d1c6422

la · official · sha256:568584ee33faa7d40d5cf0cfb7d0af4a27652e5126eed2cd1355abb1293a30f5LA

[44786] IIª-IIae, q. 145 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod honestum non differat ab utili et delectabili. Dicitur enim honestum quod propter se appetitur. Sed delectatio propter se appetitur, ridiculum enim videtur quaerere propter quid aliquis velit delectari, ut philosophus dicit, in X Ethic. Ergo honestum non differt a delectabili.

Referencing norms: Q145A3Obiectio1, assert-hb2926f98aee51837bb0c29a50b3129dfa615a64eae5e9453d0cac1de4a8ebd2b, assert-hda035e829cd1b15ae957238c300f123dd0d75a020c9c1a1f0b0dfb492bbd023e

la · official · sha256:0d82dbf4a628cf565928685a8494560526d3ea4489afc4421453300609a536a4LA

[44787] IIª-IIae, q. 145 a. 3 arg. 2 Praeterea, divitiae sub bono utili continentur, dicit enim Tullius, in II Rhet., est aliquid non propter suam vim et naturam, sed propter fructum et utilitatem petendum, quod pecunia est. Sed divitiae habent rationem honestatis, dicitur enim Eccli. XI, paupertas et honestas (idest divitiae) a Deo sunt; et XIII, pondus super se tollit qui honestiori (idest ditiori) se communicat. Ergo honestum non differt ab utili.

Referencing norms: Q145A3Obiectio2, assert-h59203ea4168641a18aa6b9709f88ec1998b1938e3999f660c04fce317eb4362c, assert-h8f29538d9532f8f4deacb00ad05fa56239763b0d2fa030878965492681f76bbe

la · official · sha256:97aac27030ab9b4912c79e71616ec55158b7fa7c53f5a9ed3d9f28a10a797ed1LA

[44788] IIª-IIae, q. 145 a. 3 arg. 3 Praeterea, Tullius probat, in libro de Offic., quod nihil potest esse utile quod non sit honestum. Et hoc idem habetur per Ambrosium, in libro de Offic. Ergo utile non differt ab honesto.

Referencing norms: Q145A3Obiectio3, assert-h69fc780de50bed8e1e64c4c43f1f879ca55d82a331f1df34f3d8805a0d85c6c1

la · official · sha256:e161c1c0fe7624b7b823908a741a59f09e2e9759f3b3a6a65292daf6fa62aaccLA

[44790] IIª-IIae, q. 145 a. 3 co. Respondeo dicendum quod honestum concurrit in idem subiectum cum utili et delectabili, a quibus tamen differt ratione. Dicitur enim aliquid honestum, sicut dictum est, inquantum habet quendam decorem ex ordinatione rationis. Hoc autem quod est secundum rationem ordinatum, est naturaliter conveniens homini. Unumquodque autem naturaliter delectatur in suo convenienti. Et ideo honestum est naturaliter homini delectabile, sicut de operatione virtutis philosophus probat, in I Ethic. Non tamen omne delectabile est honestum, quia potest etiam aliquid esse conveniens secundum sensum, non secundum rationem; sed hoc delectabile est praeter hominis rationem, quae perficit naturam ipsius. Ipsa etiam virtus, quae secundum se honesta est, refertur ad aliud sicut ad finem, scilicet ad felicitatem. Et secundum hoc, idem subiecto est et honestum et utile et delectabile, sed ratione differunt. Nam honestum dicitur secundum quod aliquid habet quandam excellentiam dignam honore propter spiritualem pulchritudinem; delectabile autem, inquantum quietat appetitum; utile autem, inquantum refertur ad aliud. In pluribus tamen est delectabile quam utile et honestum, quia omne utile et honestum est aliqualiter delectabile, sed non convertitur, ut dicitur in II Ethic.

Referencing norms: Q145A3Respondeo, assert-h5c6b931cf2e24c044953d1a6b622093cd6b159ec2bea638e7cfa3831231c7338

la · official · sha256:2368f822dcf2d54436ed3a6240635e4d79049b498ccc4b8d6f1dfe86b0ff0bbaLA

[44789] IIª-IIae, q. 145 a. 3 s. c. Sed contra est quod Augustinus dicit, in libro octogintatrium quaest., honestum dicitur quod propter seipsum petendum est, utile autem quod ad aliquid aliud referendum est.

Referencing norms: assert-h14254a21dfcce6116373e42f9438e162cdb8e0c066a06577a4c48d7324ff7c57

la · official · sha256:852c8e8175d0d7240d2e9cdba016cceeaad83099ef1c90a260efc5e1cb38de60LA

[44799] IIª-IIae, q. 145 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod temperantia ponitur pars subiectiva honesti prout sumitur in sua communitate. Sic autem non ponitur temperantiae pars.

Referencing norms: Q145A4Ad1, assert-hcaad5cd6c3f713b805f7d2a7ed527fc887b02c37fb1d6bddb21fc2dc02b8f8e7

la · official · sha256:0757f9d19616726c44e25045a737783ee1ede83567fc56e153166c194f2434c4LA

[44800] IIª-IIae, q. 145 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod vinum in ebriis facit praecordia honesta secundum eorum reputationem, quia videtur eis quod sint magni et honorandi.

Referencing norms: Q145A4Ad2, assert-hccdf8ae0ddee1d0e1832ffb00671c41f5c13304321c53cba6e7f71f83909c676

la · official · sha256:d6742e439c871a24e6ec27c143ffaf394bb2c665b16c118713791465a52e1cb1LA

[44801] IIª-IIae, q. 145 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod iustitiae et fortitudini debetur maior honor quam temperantiae propter maioris boni excellentiam. Sed temperantiae debetur maior honor propter cohibitionem vitiorum magis exprobrabilium, ut ex dictis patet. Et sic honestas magis attribuitur temperantiae, secundum regulam apostoli, I ad Cor. XII, quod inhonesta nostra maiorem habent honestatem, scilicet removentem quod inhonestum est.

Referencing norms: Q145A4Ad3, assert-he5cc129e362340a706d5cb55bd4f7e797b1b58c45ccc666e336efeb821a3a5c6

la · official · sha256:d635ad70dced614c401c35676169c2560e02e88cf23038e5b52f9156e4e23855LA

[44794] IIª-IIae, q. 145 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod honestas non debeat poni pars temperantiae. Non enim est possibile quod idem, respectu eiusdem, sit pars et totum. Sed temperantia est pars honesti, ut Tullius dicit, in II Rhet. Ergo honestas non est pars temperantiae.

Referencing norms: Q145A4Obiectio1, assert-h895a723bb9e308ae42ee24bea70398110c1f117e601dde9c7ca67bbf7c3a417d, assert-h8d8ab7e6ede32c37a2db65c3d0a2c332ab6f486ef8da49e5dc541c8f2defc5f6

la · official · sha256:94940e898a6c435aa067cee9b21e045b21534faeb7d38eebc2339b11c31f1231LA

[44795] IIª-IIae, q. 145 a. 4 arg. 2 Praeterea, III Esdrae dicitur quod vinum praecordia facit honesta. Sed usus vini, praecipue superfluus, de quo ibi loqui videtur, magis pertinet ad intemperantiam quam ad temperantiam. Ergo honestas non est pars temperantiae.

Referencing norms: Q145A4Obiectio2, assert-h114576de0db544a41490dca4441f5b8ca48e3e762d1005a320029c1a1d1302ee, assert-h89c517af71bb2c222f05cbc7ccbff3483acf5030e41c9e5d6fed86198c0e1e8e

la · official · sha256:11ec03f30a777270cef3f1b0eb89c65d64d7daaaa7f42300116e707ebb0b702eLA

[44796] IIª-IIae, q. 145 a. 4 arg. 3 Praeterea, honestum dicitur quod est honore dignum. Sed iusti et fortes maxime honorantur, ut dicit philosophus, in I Rhet. Ergo honestas non pertinet ad temperantiam, sed magis ad iustitiam vel fortitudinem. Unde et Eleazarus dixit, ut dicitur II Machab. VI, fortiter pro gravissimis ac sanctissimis legibus honesta morte perfungor.

Referencing norms: Q145A4Obiectio3, assert-h1210303c4b7b0da2ad712471cca13a0425c72d8dc1a96f055f03db45f5e8ab9d, assert-h542aa53aee1943c5b03ccfae61bb551ce31a21d0a775314c7711e1f726666614, assert-hedeeed096ab6a9c53f9f0a7edb02450a3391b673fed51126b727fd01a9a630a2

la · official · sha256:016830f0d41feaa89bede576998e7b27d271d8bc5864e396e1ee2a14967a7c91LA

[44798] IIª-IIae, q. 145 a. 4 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, honestas est quaedam spiritualis pulchritudo. Pulchro autem opponitur turpe. Opposita autem maxime se invicem manifestant. Et ideo ad temperantiam specialiter honestas pertinere videtur, quae id quod est homini turpissimum et indecentissimum repellit, scilicet brutales voluptates. Unde et in ipso nomine temperantiae maxime intelligitur bonum rationis, cuius est moderari et temperare concupiscentias pravas. Sic igitur honestas, prout speciali quadam ratione temperantiae attribuitur, ponitur pars eius non quidem subiectiva, vel sicut virtus adiuncta, sed pars integralis ipsius, sicut quaedam eius conditio.

Referencing norms: Q145A4Respondeo, assert-h14ec0f267f976f0cee4983d3cdc846f1622c336d6439040dbcbe011bc200c753

la · official · sha256:93e946a3bead02dfaed6fafd8c4944cc18efc3be976e50424a52bd091ef03fa6LA

[44797] IIª-IIae, q. 145 a. 4 s. c. Sed contra est quod Macrobius honestatem ponit partem temperantiae. Ambrosius etiam, in I de Offic., temperantiae specialiter honestatem attribuit.

Referencing norms: assert-he2760b2af55c1bb13da49c4a0b58d0a09939e8ed7191801e154f499b68341a68

la · official · sha256:18f1e1e8177d5f8686d28bbc1bc9f425db6c49a0744fc9808cc0dfe5b1b77b62LA

[44767] IIª-IIae, q. 145 pr. Deinde considerandum est de honestate. Et circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, quomodo honestum se habeat ad virtutem. Secundo, quomodo se habeat ad decorem. Tertio, quomodo se habeat ad utile et delectabile. Quarto, utrum honestas sit pars temperantiae.

la · official · sha256:f82be0ad67eb3b989e3a85746b53d9330fcc714024a9c7dd96f2c0aa707c6561LA

[44809] IIª-IIae, q. 146 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod et usus ciborum et eorum abstinentia secundum se considerata, non pertinent ad regnum Dei, dicit enim apostolus, I ad Cor. VIII, esca nos non commendat Deo. Neque enim, si non manducaverimus, deficiemus, neque, si manducabimus, abundabimus, scilicet spiritualiter. Utrumque autem eorum secundum quod fit rationabiliter ex fide et dilectione Dei, pertinet ad regnum Dei.

Referencing norms: Q146A1Ad1, assert-h2850589ad7eb02e1195f797c536c9164456aa92b0bfee5292a092bb0a0db9975

la · official · sha256:ef98aa418c5bdbc0a4c1fcdc6c0bccce44641a67e2649e82e9c7078af454d6c0LA

[44810] IIª-IIae, q. 146 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod moderatio ciborum secundum quantitatem et qualitatem pertinet ad artem medicinae in comparatione ad valetudinem corporis, sed secundum interiores affectiones, in comparatione ad bonum rationis, pertinet ad abstinentiam. Unde Augustinus dicit, in libro de quaest. Evang., non interest omnino, scilicet ad virtutem, quid alimentorum vel quantum quis accipiat, dummodo id faciat pro congruentia hominum cum quibus vivit et personae suae, et pro valetudinis suae necessitate, sed quanta facilitate et serenitate animi his valeat, cum oportet vel necesse est, carere.

Referencing norms: Q146A1Ad2, assert-h55e1c1e24e12dcf9dbbfc941820ba8b0ba6736ce1309773e3aec2cb26d7c9ee5

la · official · sha256:81bacdd1360bd7ad4a48351eb7603180b926942ea846ec59960cb44252a0d9ddLA

[44811] IIª-IIae, q. 146 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod ad temperantiam pertinet refrenare delectationes quae nimis animum ad se alliciunt, sicut ad fortitudinem pertinet firmare animum contra timores a bono rationis repellentes. Et ideo sicut laus fortitudinis consistit in quodam excessu, et ex hoc denominantur omnes partes fortitudinis; ita etiam laus temperantiae consistit in quodam defectu, et ex hoc ipsa et omnes partes eius denominantur. Unde et abstinentia, quia pars est temperantiae, denominatur a defectu. Et tamen consistit in medio, inquantum est secundum rationem rectam.

Referencing norms: Q146A1Ad3, assert-hdcb4e47f1fbb77fdd59170cf0435a983096b7079b4df54ae672efb0487f4c3d4

la · official · sha256:b361e81895607ed649254b93fb88553f23cd49ff7df030c8b6afb915c6ac176dLA

[44812] IIª-IIae, q. 146 a. 1 ad 4 Ad quartum dicendum quod illa vitia proveniunt ex abstinentia prout non est secundum rationem rectam. Ratio enim recta facit abstinere sicut oportet, scilicet cum hilaritate mentis; et propter quod oportet, scilicet propter gloriam Dei, non propter gloriam suam.

Referencing norms: Q146A1Ad4, assert-he65f6904322283f3424c42f6d808a2042a1450819de6175ace3e7cb1768ab414

la · official · sha256:d3c36debe0dc76003526379f744ddc59f6cd3d5d6103d634b509a081be2255fdLA

[44803] IIª-IIae, q. 146 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod abstinentia non sit virtus. Dicit enim apostolus, I ad Cor. IV, non est regnum Dei in sermone, sed in virtute. In abstinentia autem non consistit regnum Dei, dicit enim apostolus, Rom. XIV, non est regnum Dei esca et potus; ubi dicit Glossa nec in abstinendo nec in manducando esse iustitiam. Ergo abstinentia non est virtus.

Referencing norms: Q146A1Obiectio1, assert-h0a2a237ec3f53df9288aeff5d370b34adf4acde9bdc6a628b07160b4da467dc5

la · official · sha256:fe1231d788b55d50baad185c6a20550bd918ed1d327a676af0e1f7c9f480b406LA

[44804] IIª-IIae, q. 146 a. 1 arg. 2 Praeterea, Augustinus dicit, in X Confess., ad Deum loquens, hoc me docuisti, ut quemadmodum medicamenta, sic alimenta sumpturus accedam. Sed medicamenta moderari non pertinet ad virtutem, sed ad artem medicinae. Ergo, pari ratione, moderari alimenta, quod pertinet ad abstinentiam, non est actus virtutis, sed artis.

Referencing norms: Q146A1Obiectio2, assert-hdd7f86f8f36696fa969ae689d207317808bb9c8e2327ae6e2dce4270b068766d, assert-hde7160e901e04e2e851ec3a138824a04506b30f2317e6b554003a4c57cbc12a1

la · official · sha256:840a97fee7075b6e128b5634f98e27322bd9bf481dc77f7fe0f7bb71f9f9f1f0LA

[44805] IIª-IIae, q. 146 a. 1 arg. 3 Praeterea, omnis virtus in medio consistit, ut habetur in II Ethic. Abstinentia autem non videtur in medio consistere, sed in defectu, cum ex subtractione nominetur. Ergo abstinentia non est virtus.

Referencing norms: Q146A1Obiectio3, assert-h3308ebada6291f7b58e77a0210db5838880dac01e5a6c6b55c25a3152b2888c0

la · official · sha256:79c81baac832c35c05a4b05cdcee6914d9864811f463e87bf15e608f95bdd1a6LA

[44806] IIª-IIae, q. 146 a. 1 arg. 4 Praeterea, nulla virtus excludit aliam. Sed abstinentia excludit patientiam, dicit enim Gregorius, in pastorali, quod mentes abstinentium plerumque impatientia excutit a sinu tranquillitatis. Ibidem etiam dicit quod cogitationes abstinentium nonnunquam superbiae culpa transfigit, et ita excludit humilitatem. Ergo abstinentia non est virtus.

Referencing norms: Q146A1Obiectio4, assert-h5881d873f217d0c8fb88753a09096d479bdb046df12c44575dc106d0bb4aee9a, assert-h7eaf0f34906ea1ba8bc451e5f9151a383db8be4ec2ac48072cf4caf1d30c354b

la · official · sha256:3c0f0190c55e5f1ab51ca3a94692008f08d410758be207fb22b044ec5ce72abcLA

[44808] IIª-IIae, q. 146 a. 1 co. Respondeo dicendum quod abstinentia ex suo nomine importat subtractionem ciborum. Dupliciter ergo nomen abstinentiae accipi potest. Uno modo, secundum quod absolute ciborum subtractionem designat. Et hoc modo abstinentia non designat neque virtutem neque actum virtutis, sed quiddam indifferens. Alio modo potest accipi secundum quod est ratione regulata. Et tunc significat vel habitum virtutis, vel actum. Et hoc significatur in praemissa auctoritate Petri, ubi dicitur in scientia abstinentiam ministrandam, ut scilicet homo a cibis abstineat prout oportet, pro congruentia hominum cum quibus vivit et personae suae, et pro valetudinis suae necessitate.

Referencing norms: Q146A1Respondeo, assert-hfea8f3e48d0d6a1eea7a1ee857ef47548ed890e223da8e4830cc2f2530b0a17a

la · official · sha256:ae05a30619d1bd2f03dfe9ba0372cceef48b79947d10bc0de4be2299a18200baLA

[44807] IIª-IIae, q. 146 a. 1 s. c. Sed contra est quod dicitur II Pet. I, ministrate in fide vestra virtutem, in virtute autem scientiam, in scientia autem abstinentiam, ubi abstinentia aliis virtutibus connumeratur. Ergo abstinentia est virtus.

Referencing norms: assert-hb572a39f5ba59852a72e7e5d10664336a1b5a99d0fe75cb8ba6f572eeeb5d463

la · official · sha256:bb28db4a777d0a5b081d914e0937ae3f5df7fb5542ab754467e0659f30cc571bLA

[44818] IIª-IIae, q. 146 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod virtutes oportet esse connexas, ut supra dictum est. Et ideo una virtus adiuvatur et commendatur ex alia, sicut iustitia a fortitudine. Et per hunc etiam modum virtus abstinentiae commendatur ex aliis virtutibus.

Referencing norms: Q146A2Ad1, assert-h94da2638ae022f8a79a4d63575df8c16e3bb15f0695be2fcaf8942500c163eb2

la · official · sha256:d1ad476457d160d120aab1669de171d9538eaf22fc302c0712930381600429d5LA

[44819] IIª-IIae, q. 146 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod per abstinentiam corpus castigatur non solum contra illecebram luxuriae, sed etiam contra illecebras gulae, quia dum homo abstinet, magis redditur fortis ad impugnationes gulae vincendas, quae tanto fortiores sunt quanto homo eis magis cedit. Et tamen non prohibetur abstinentiam esse specialem virtutem per hoc quod ad castitatem valet, quia una virtus ad aliam iuvat.

Referencing norms: Q146A2Ad2, assert-h9002ac5f0884c93ed611c186de92b1e8aaa189fc30dfbea863524c46f0b5865f

la · official · sha256:e731f114e8b5af308e6f64f2f635322024c88e32de058c91161cee4d770f9b6fLA

[44820] IIª-IIae, q. 146 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod usus vestimentorum est introductus ab arte, usus autem ciborum a natura. Et ideo magis debet esse virtus specialis circa moderationem ciborum quam circa moderationem vestimentorum.

Referencing norms: Q146A2Ad3, assert-hdbe88b15dc5b142478e3742a785b8da06d33eff799afb83a3edecd7b406f86e1

la · official · sha256:0aac6e27f7ccc7cfcebdf400696d12de88808a2603725fb53b5b66033f9cbd94LA

[44813] IIª-IIae, q. 146 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod abstinentia non sit specialis virtus. Omnis enim virtus secundum seipsam est laudabilis. Sed abstinentia non est secundum se laudabilis, dicit enim Gregorius, in pastorali, quod virtus abstinentiae non nisi ex aliis virtutibus commendatur. Ergo abstinentia non est specialis virtus.

Referencing norms: Q146A2Obiectio1, assert-h3de692e3a2ef42df8f2533f6bac2ce613bf8367168fa8edcb17e534cdcf1e1ea, assert-h3e30394e32ea9d718fdafb78f8f1b92e48eec124019b1e13d2593e088f4606dc

la · official · sha256:abbe2422305cfea8f2123768d5a4f4827da8f944fb0c99376c991d42077e3785LA

[44814] IIª-IIae, q. 146 a. 2 arg. 2 Praeterea, Augustinus dicit, de fide ad Petrum, quod abstinentia sanctorum est a cibo et potu, non quia aliqua creatura Dei sit mala, sed pro sola corporis castigatione. Hoc autem pertinet ad castitatem, ut ex ipso nomine apparet. Ergo abstinentia non est virtus specialis a castitate distincta.

Referencing norms: Q146A2Obiectio2, assert-hbffeb72bd0833bcfbc795637f3e311a04c55966696653a2cab11f506d846f3e5

la · official · sha256:beb57ea6d66e502359365f2319528f79b66d94b80291665d14f7b1a07d47f07bLA

[44815] IIª-IIae, q. 146 a. 2 arg. 3 Praeterea, sicut homo debet esse contentus moderato cibo, ita et moderata veste, secundum illud I ad Tim. ult., habentes alimenta et quibus tegamur, his contenti simus. In moderatione autem vestium non est aliqua specialis virtus. Ergo neque abstinentia, quae est moderativa alimentorum.

Referencing norms: Q146A2Obiectio3, assert-ha6832bd662ab9d0510e91a6dc8b1cd4a299114f5a8dc1fb3a9532c9e7d3876d8

la · official · sha256:61eb80fd9a94a74600a2359f884407de2679bedb457e7840491192a665eab9d7LA

[44817] IIª-IIae, q. 146 a. 2 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, virtus moralis conservat bonum rationis contra impetus passionum, et ideo ubi invenitur specialis ratio qua passio abstrahat a bono rationis, ibi necesse est esse specialem virtutem. Delectationes autem ciborum natae sunt abstrahere hominem a bono rationis, tum propter earum magnitudinem; tum etiam propter necessitatem ciborum, quibus homo indiget ad vitae conservationem, quam maxime homo desiderat. Et ideo abstinentia est specialis virtus.

Referencing norms: Q146A2Respondeo, assert-h08c4978420938f49b4a461b6100114978894f98c3fbe583815ed70b87fd74bd2

la · official · sha256:bf6443a39e2043c9e23cb9ac0be1d6735db7aa8d22a7a0fac0294e29486c3aabLA

[44816] IIª-IIae, q. 146 a. 2 s. c. Sed contra est quod Macrobius ponit abstinentiam specialem partem temperantiae.

Referencing norms: assert-h760c192e8e2aff9c12b9108d02b3a8d979aee420171ba51a7601a837ce6ce162

la · official · sha256:cc4f4b8dcf3a33c0a3a79942622be9fe098b00bbe61c4da006d6bce1d277e6f6LA

[44802] IIª-IIae, q. 146 pr. Deinde considerandum est de partibus subiectivis temperantiae. Et primo, de his quae sunt circa delectationes ciborum; secundo, de his quae sunt circa delectationes venereorum. Circa primum, considerandum est de abstinentia, quae est circa cibos et potus; et de sobrietate, quae est specialiter circa potum. Circa abstinentiam autem consideranda sunt tria, primo, de ipsa abstinentia; secundo, de actu eius, qui est ieiunium; tertio, de vitio opposito, quod est gula. Circa abstinentiam autem quaeruntur duo. Primo, utrum abstinentia sit virtus. Secundo, utrum sit virtus specialis.

la · official · sha256:d2c3e86437061d397160c176cb531228ec1249ae5c2d9a8483689260f81f6cf5LA

[44827] IIª-IIae, q. 147 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod contingit quod aliquis actus qui ex genere suo est virtuosus, ex aliquibus circumstantiis adiunctis redditur vitiosus. Unde ibidem dicitur, ecce in diebus ieiunii vestri invenitur voluntas vestra; et paulo post subditur, ad lites et contentiones ieiunatis, et percutitis pugno impie. Quod exponens Gregorius, in pastorali, dicit, voluntas ad laetitiam pertinet, pugnus ad iram. Incassum ergo per abstinentiam corpus atteritur, si inordinatis motibus dimissa mens vitiis dissipatur. Et Augustinus, in praedicto sermone, dicit quod ieiunium verbositatem non amat, divitias superfluitatem iudicat, superbiam spernit, humilitatem commendat, praestat homini seipsum intelligere, quod est infirmum et fragile.

Referencing norms: Q147A1Ad1, assert-h52a05e070aac1468a4283870626c8d51ac022ae5d7574bc53cbf9b886dfcf585

la · official · sha256:9d03dc3ea762709f8148f904b75b2eb8b0920f7182a500a8a56be54479cf0802LA

[44828] IIª-IIae, q. 147 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod medium virtutis non accipitur secundum quantitatem, sed secundum rationem rectam, ut dicitur in II Ethic. Ratio autem iudicat quod propter aliquam specialem causam aliquis homo minus sumat de cibo quam sibi competeret secundum statum communem, sicut propter infirmitatem vitandam, aut aliqua opera corporalia expeditius agenda. Et multo magis ratio recta hoc ordinat ad spiritualia mala vitanda et bona prosequenda. Non tamen ratio recta tantum de cibo subtrahit ut natura conservari non possit, quia, ut Hieronymus dicit, non differt utrum magno vel parvo tempore te interimas; et quod de rapina holocaustum offert qui vel ciborum nimia egestate, vel manducandi vel somni penuria, immoderate corpus affligit. Similiter etiam ratio recta non tantum de cibo subtrahit ut homo reddatur impotens ad debita opera peragenda, unde dicit Hieronymus quod rationalis homo dignitatem amittit qui ieiunium caritati, vel vigilias sensus integritati praefert.

Referencing norms: Q147A1Ad2, assert-h32eb02f439b45698bdf6d99e2eef99ba7b38d99a6ed376a881ea2cb1569f38dd

la · official · sha256:e768c975471ffff7479de94f4590c92ef8786440ca13a1045b4c1798988f6975LA

[44829] IIª-IIae, q. 147 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod ieiunium naturae, quo quis dicitur ieiunus antequam comedat, consistit in pura negatione. Unde non potest poni actus virtutis, sed solum illud ieiunium quo quis, ex rationabili proposito, a cibis aliqualiter abstinet. Unde primum dicitur ieiunium ieiuni, secundum vero ieiunium ieiunantis, quasi ex proposito aliquid agentis.

Referencing norms: Q147A1Ad3, assert-h66a0a4e1da9c5ecea14f7482bb9e312e021d2b86f1109cf93299526781e53633

la · official · sha256:011d0a01e5f987c2a318b0b7cfb79fd8c4bedc0eb265cd9527e5f411c7b6c9edLA

[44822] IIª-IIae, q. 147 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod ieiunium non sit actus virtutis. Omnis enim virtutis actus est Deo acceptus. Sed ieiunium non semper est Deo acceptum, secundum illud Isaiae LVIII, quare ieiunavimus, et non aspexisti? Ergo ieiunium non est actus virtutis.

Referencing norms: Q147A1Obiectio1, assert-h819b38945e24172332061dcec89898a37e2d240e7666a24b4787204bd501f7cc, assert-hce95559497180d2c3861d5e54d688ba4fa2537b0a489dbdac801e487c3187cf8

la · official · sha256:85d1face63303deef1fbe7bc8b5cddb95611a5caae498e49ed67232f6a542243LA

[44823] IIª-IIae, q. 147 a. 1 arg. 2 Praeterea, nullus actus virtutis recedit a medio virtutis. Sed ieiunium recedit a medio virtutis, quod quidem in virtute abstinentiae accipitur secundum hoc, ut subveniatur necessitati naturae, cui per ieiunium aliquid subtrahitur; alioquin non ieiunantes non haberent virtutem abstinentiae. Ergo ieiunium non est actus virtutis.

Referencing norms: Q147A1Obiectio2, assert-h4bcc27ec8b9333ca2d96861012c98a8c8498b8cadd501343de5e64cd5d4c6465, assert-hd01dbdaf7b16ef7a00e74d39d39b93c8c840f7b62d541626244757226c1aaf1b

la · official · sha256:28e72e927d24b83ecfafb31f393f9b4d4d4dc7d386de204b79798efb675e000cLA

[44824] IIª-IIae, q. 147 a. 1 arg. 3 Praeterea, illud quod communiter omnibus convenit, et bonis et malis, non est actus virtutis. Sed ieiunium est huiusmodi, quilibet enim, antequam comedat, ieiunus est. Ergo ieiunium non est actus virtutis.

Referencing norms: Q147A1Obiectio3, assert-h585a7a1cb30518e3252b78a4d11122f9ea897dbc21f08e32f20da61a68952d64, assert-h83900a75bc8b1c8459d940c3f370c8ddda14034cbdc284278bfdb902c0d5b709

la · official · sha256:87b967ca74f62a45a698d496dbba9b70096da7b90ed88524aa2816a62c837247LA

[44826] IIª-IIae, q. 147 a. 1 co. Respondeo dicendum quod ex hoc aliquis actus est virtuosus, quod per rationem ordinatur ad aliquod bonum honestum. Hoc autem convenit ieiunio. Assumitur enim ieiunium principaliter ad tria. Primo quidem, ad concupiscentias carnis comprimendas. Unde apostolus dicit, in auctoritate inducta, in ieiuniis, in castitate, quia per ieiunia castitas conservatur. Ut enim Hieronymus dicit, sine Cerere et Baccho friget Venus, idest, per abstinentiam cibi et potus tepescit luxuria. Secundo, assumitur ad hoc quod mens liberius elevetur ad sublimia contemplanda. Unde dicitur Dan. X, quod post ieiunium trium hebdomadarum, revelationem accepit a Deo. Tertio, ad satisfaciendum pro peccatis. Unde dicitur Ioel II, convertimini ad me in toto corde vestro, in ieiunio et fletu et planctu. Et hoc est quod Augustinus dicit, in quodam sermone de Orat. et Ieiun., ieiunium purgat mentem, sublevat sensum, carnem spiritui subiicit, cor facit contritum et humiliatum, concupiscentiae nebulas dispergit, libidinum ardores extinguit, castitatis vero lumen accendit. Unde patet quod ieiunium est actus virtutis.

Referencing norms: Q147A1Respondeo, assert-h760f4409aa2d79d243e199e4390bfe11675ddc96a21c7de0d8aaf8c375a98998

la · official · sha256:bbf8b62581b578a706a3db4fea3fb87b18c1f77f33a61c0bdc37f7448c9839efLA

[44825] IIª-IIae, q. 147 a. 1 s. c. Sed contra est quod connumeratur aliis virtutum actibus, II ad Cor. VI, ubi apostolus dicit, in ieiuniis, in scientia, in castitate, et cetera.

Referencing norms: assert-h68751fe10dcee40a77e3fe5c08c064c86d9e34fef6de5c8c4e5b3429d4d0e3d1

la · official · sha256:1c6d8383ab22fd69e7a04d6b823f1328fbde0d71786007b1c37de149acbedca5LA

[44835] IIª-IIae, q. 147 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod ieiunium proprie dictum consistit in abstinendo a cibis. Sed metaphorice dictum consistit in abstinendo a quibuslibet nocivis, quae maxime sunt peccata. Vel potest dici quod etiam ieiunium proprie dictum est abstinentia ab omnibus illecebris, quia per quaelibet vitia adiuncta desinit esse actus virtuosus, ut dictum est.

Referencing norms: Q147A2Ad1, assert-h8f82a79f20e74ee2c545e70868c0b9e6687b9cd2a45ed9baa696049d05db218d

la · official · sha256:0bcd232f35d9c023c56741e400ecd47ae8e7d5fa08c71bf0c7fff926cd384fe8LA

[44836] IIª-IIae, q. 147 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod nihil prohibet actum unius virtutis pertinere ad aliam virtutem, secundum quod ad eius finem ordinatur, ut ex supra dictis patet. Et secundum hoc, nihil prohibet ieiunium pertinere ad religionem vel ad castitatem, vel ad quamcumque aliam virtutem.

Referencing norms: Q147A2Ad2, assert-h9698f64be1b010f14faba7102cb26b5388c086a9348945667d09d8d8f713338f

la · official · sha256:ec49415d2e53bb253ef1a1a37dc1def31d5ae24a4534fabc1246d252f5fe054eLA

[44837] IIª-IIae, q. 147 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod ad fortitudinem, secundum quod est specialis virtus, non pertinet perferre quascumque molestias, sed solum illas quae sunt circa pericula mortis. Sufferre autem molestias quae sunt ex defectu delectabilium tactus, pertinet ad temperantiam et ad partes eius. Et tales sunt molestiae ieiunii.

Referencing norms: Q147A2Ad3, assert-h6c5944a02c3ebfe248fe303ee7ace2377fa2c58b81333e08a00a006ac184e3dd

la · official · sha256:efdc924e10bbed4ec5e30d180fe4fe6630cdd7de99cf52d0092d085a827060d3LA

[44830] IIª-IIae, q. 147 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod ieiunium non sit actus abstinentiae. Quia super illud Matth. XVII, hoc genus Daemoniorum etc., dicit Hieronymus, ieiunium est non solum ab escis, sed a cunctis illecebris abstinere. Sed hoc pertinet ad omnem virtutem. Ergo ieiunium non est actus specialiter abstinentiae.

Referencing norms: Q147A2Obiectio1, assert-h10d5049c6350ed9a707f3a001ae45f65de340e582706f531821ce6a2b21ff7e6, assert-h5a53b846fde2925668a51c5f9ed7c7ff2f3933e30f92eb85a908391f1547cb91

la · official · sha256:97cdb87cea72a7911979aeba078a4e69392a7c8386232ee33af3567275738043LA

[44831] IIª-IIae, q. 147 a. 2 arg. 2 Praeterea, Gregorius dicit, in homilia Quadragesimae, quod ieiunium quadragesimale est decima totius anni. Sed dare decimas est actus religionis, ut supra habitum est. Ergo ieiunium est actus religionis, et non abstinentiae.

Referencing norms: Q147A2Obiectio2, assert-h659d6a7f382406609c936121a73cdc8761c59129569bc128558ee8ab6a79d0de, assert-h8b3d82c85be2228198636c443411e5f92b0ff24cdc5aac8c3dbe68d289922de4

la · official · sha256:a001c2aa0701ca5ffe62a2aaa2748b4f14b1251d011764d5ca6c77d84382d498LA

[44832] IIª-IIae, q. 147 a. 2 arg. 3 Praeterea, abstinentia est pars temperantiae, ut dictum est. Temperantia autem contra fortitudinem dividitur, ad quam pertinet molestias sustinere, quod maxime videtur esse in ieiunio. Ergo ieiunium non est actus abstinentiae.

Referencing norms: Q147A2Obiectio3, assert-h6c193cf4d79d187d4d20fa6f0291ac14f2154671f6ae10b3cb66836b5c66c168

la · official · sha256:997069d5fc0c467cd17b7ded02056a7e4c8c278719b23763d7e02eff53645993LA

[44834] IIª-IIae, q. 147 a. 2 co. Respondeo dicendum quod eadem est materia habitus et actus. Unde omnis actus virtuosus qui est circa aliquam materiam, ad illam virtutem pertinet quae medium in illa materia constituit. Ieiunium autem attenditur in cibis, in quibus medium adinvenit abstinentia. Unde manifestum est quod ieiunium est abstinentiae actus.

Referencing norms: Q147A2Respondeo, assert-h68c2e422cf64676959d002ab9dbad3074b667725a1c62ed5c783fa7fa466db16

la · official · sha256:718299d8776db0fd57d9f0e68c084baea57ddac5254b84de6cf69ffa2d999e34LA

[44833] IIª-IIae, q. 147 a. 2 s. c. Sed contra est quod Isidorus dicit quod ieiunium est parsimonia victus, abstinentiaque ciborum.

Referencing norms: assert-h4a643ce86bff95254257b1710b58060676fdf631bd96c226fcd458ab6bda6725

la · official · sha256:5db5ed958cc633f5e472f310b72c372222e21a742aac67267564097ba6a76759LA

[44843] IIª-IIae, q. 147 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod ieiunium, secundum se consideratum, non nominat aliquid eligibile, sed quiddam poenale. Redditur autem eligibile secundum quod est utile ad finem aliquem. Et ideo, absolute consideratum, non est de necessitate praecepti, sed est de necessitate praecepti unicuique tali remedio indigenti. Et quia multitudo hominum ut plurimum indiget tali remedio, tum quia in multis omnes offendimus, ut dicitur Iac. III; tum etiam quia caro concupiscit adversus spiritum, ut dicitur Galat. V, conveniens fuit ut Ecclesia aliqua ieiunia statueret communiter ab omnibus observanda, non quasi praecepto subiiciens id quod simpliciter ad supererogationem pertinet, sed quasi in speciali determinans id quod est necessarium in communi.

Referencing norms: Q147A3Ad1, assert-h8aa7ae79c8663ff2c247f74813755555254d01d46dbd82ca48aeb02c8af9952a

la · official · sha256:23084cbc4639f3e5b8812a5bd8464780e7f8b867e3acc5cb43c6d93dbdcf542cLA

[44844] IIª-IIae, q. 147 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod praecepta quae per modum communis statuti proponuntur, non eodem modo obligant omnes, sed secundum quod requiritur ad finem quem legislator intendit. Cuius auctoritatem si aliquis transgrediendo statutum contemnat; vel hoc modo transgrediatur quod impediatur finis quem intendit, peccat mortaliter talis transgressor. Si autem ex aliqua rationabili causa quis statutum non servet, praecipue in casu in quo etiam, si legislator adesset, non decerneret esse servandum, talis transgressio non constituit peccatum mortale. Et inde est quod non omnes qui omnino non servant ieiunia Ecclesiae, mortaliter peccant.

Referencing norms: Q147A3Ad2, assert-h4325721d3d224d535d664a7899612b7212daee461fe89917634a367f1794e4a7

la · official · sha256:435d24aa74b006fdc07764dd70035eb035304c98eafdbcd01fd6cf2cfc50f860LA

[44845] IIª-IIae, q. 147 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod Augustinus ibi loquitur de his quae neque sanctarum Scripturarum auctoritatibus continentur, nec in Conciliis episcoporum statuta inveniuntur, nec consuetudine universalis Ecclesiae roborata sunt. Ieiunia vero quae sunt in praecepto, sunt in Conciliis episcoporum statuta, et consuetudine universalis Ecclesiae roborata. Nec sunt contra libertatem populi fidelis, sed magis sunt utilia ad impediendum servitutem peccati, quae repugnat libertati spirituali; de qua dicitur, Galat. V, vos autem, fratres, in libertatem vocati estis, tantum, ne libertatem detis in occasionem carnis.

Referencing norms: Q147A3Ad3, assert-h10f66f8fc9e4482a38dc61e67fb8eb46f1e6649c9f0176ad8100ff06e15c52b2

la · official · sha256:5f0fe282cdbe030e9500d37e47b1feefa5c790132232b45ab96f8a5a467f388eLA

[44838] IIª-IIae, q. 147 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod ieiunium non sit in praecepto. Praecepta enim non dantur de operibus supererogationum, quae cadunt sub consilio. Sed ieiunium est opus supererogationis, alioquin, ubique et semper aequaliter esse observandum. Ergo ieiunium non cadit sub praecepto.

Referencing norms: Q147A3Obiectio1, assert-h4363f728562de73e0123d734135938f6615aa471427bf6080f53dcc713c68dc9, assert-hcd4ddfcf6d95785676c07a33a49c399f699735150c87ea911e663ebaf6fab3e4

la · official · sha256:e36aee0fb35a25ddac7e58f90619f6a2fe93f17f9ddecf28cc8c78896e259b54LA

[44839] IIª-IIae, q. 147 a. 3 arg. 2 Praeterea, quicumque transgreditur praeceptum peccat mortaliter. Si ergo ieiunium esset in praecepto, omnes non ieiunantes mortaliter peccarent. Per quod videretur magnus laqueus hominibus esse iniectus.

Referencing norms: Q147A3Obiectio2, assert-h87bb70d7bc718601397e210e5fb78028b932b2f62c6f9eb0fd29032f1d7ac8aa

la · official · sha256:c8bb48e80b6d0ea4059e2dace321687963dae89abf92dd4156c796b245b0cacdLA

[44840] IIª-IIae, q. 147 a. 3 arg. 3 Praeterea, Augustinus dicit, in libro de vera Relig., quod ab ipsa Dei sapientia, homine assumpto, a quo in libertatem vocati sumus, pauca sacramenta saluberrima constituta sunt, quae societatem Christiani populi, hoc est sub uno Deo liberae multitudinis, continerent. Sed non minus videtur libertas populi Christiani impediri per multitudinem observantiarum quam per multitudinem sacramentorum, dicit enim Augustinus, in libro ad inquisitiones Ianuarii, quod quidam ipsam religionem nostram, quam manifestissimis et paucissimis celebrationum sacramentis Dei misericordia voluit esse liberam, servilibus premunt oneribus. Ergo videtur quod non debuit per Ecclesiam ieiunium sub praecepto institui.

Referencing norms: Q147A3Obiectio3, assert-h30dda55817096fb102a5b096397e374c8c8f01e8025b4af639a3d0c36b8ac4a0, assert-hf40aba8f5259bd8947f74ed5a055f12c3faff12f2f0af2211d0c96d607608c8f

la · official · sha256:a301132dce7d38ea11788791fefc6740082ceba3636a84ef58c7b08bd075b9a4LA

[44842] IIª-IIae, q. 147 a. 3 co. Respondeo dicendum quod sicut ad saeculares principes pertinet praecepta legalia, iuris naturalis determinativa, tradere de his quae pertinent ad utilitatem communem in temporalibus rebus; ita etiam ad praelatos ecclesiasticos pertinet ea statutis praecipere quae ad utilitatem communem fidelium pertinent in spiritualibus bonis. Dictum est autem quod ieiunium utile est et ad deletionem et cohibitionem culpae, et ad elevationem mentis in spiritualia. Unusquisque autem ex naturali ratione tenetur tantum ieiuniis uti quantum sibi necessarium est ad praedicta. Et ideo ieiunium in communi cadit sub praecepto legis naturae. Sed determinatio temporis et modi ieiunandi secundum convenientiam et utilitatem populi Christiani, cadit sub praecepto iuris positivi quod est a praelatis Ecclesiae institutum. Et hoc est ieiunium Ecclesiae, aliud, naturae.

Referencing norms: Q147A3Respondeo, assert-ha3b0cc4cc2eacca1fcd44a71616eb858f1ad3ee270f1fcad8b2034ff66a1dac7

la · official · sha256:0562f776637b0786d262bd5c106ae496e2cbdb895497e3fa23203cbcc286554dLA

[44841] IIª-IIae, q. 147 a. 3 s. c. Sed contra est quod Hieronymus, ad Lucinum, dicit, de ieiuniis loquens, unaquaeque provincia abundet in suo sensu, et praecepta maiorum leges apostolicas arbitretur. Ergo ieiunium est in praecepto.

Referencing norms: assert-hbff286ecd9a40a4f09021011577e3b2457f6b8819def0effb595ad83b26b5569

la · official · sha256:ea8817e5efe4f0a24934cef1c94140b9697bdbf95d75835b1b8ee8c3e4e336ecLA

[44852] IIª-IIae, q. 147 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod praecepta Dei sunt praecepta iuris naturalis, quae secundum se sunt de necessitate salutis. Sed statuta Ecclesiae sunt de his quae non per se sunt de necessitate salutis, sed solum ex institutione Ecclesiae. Et ideo possunt esse aliqua impedimenta propter quae aliqui ad observanda ieiunia huiusmodi non tenentur.

Referencing norms: Q147A4Ad1, assert-h7c1bf6058e433bc5d93e4fc0142b9aa389744caecc4dc50e3b54835f4bc03e1e

la · official · sha256:ed67d2c8c8568b2a5f6b162f4c5ad420349ab9b774266a44458266184eb258d1LA

[44853] IIª-IIae, q. 147 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod in pueris est maxime evidens causa non ieiunandi, tum propter debilitatem naturae, ex qua provenit quod indigent frequenti cibo, et non multo simul assumpto; tum etiam quia indigent multo nutrimento propter necessitatem augmenti, quod fit de residuo alimenti. Et ideo quandiu sunt in statu augmenti, quod est ut in pluribus usque ad finem tertii septennii, non tenentur ad ecclesiastica ieiunia observanda. Conveniens tamen est ut etiam in hoc tempore se ad ieiunandum exerceant, plus vel minus, secundum modum suae aetatis. Quandoque tamen, magna tribulatione imminente, in signum poenitentiae arctioris, etiam pueris ieiunia indicuntur, sicut etiam de iumentis legitur Ionae III, homines et iumenta non gustent quidquam, nec aquam bibant.

Referencing norms: Q147A4Ad2, assert-h5b6a6125bf75555816f006cefb61dd89d501b9aacad18937fd49074b90be6b4a

la · official · sha256:cc79d9481ece5fa86f85e4daf1d7ed81ca787ac5737fbdb6fd0d73488274f626LA

[44854] IIª-IIae, q. 147 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod circa peregrinos et operarios distinguendum videtur. Quia si peregrinatio et operis labor commode differri possit aut diminui, absque detrimento corporalis salutis et exterioris status, qui requiritur ad conservationem corporalis vel spiritualis vitae, non sunt propter hoc Ecclesiae ieiunia praetermittenda. Si autem immineat necessitas statim peregrinandi et magnas diaetas faciendi; vel etiam multum laborandi, vel propter conservationem vitae corporalis, vel propter aliquid necessarium ad vitam spiritualem; et simul cum hoc non possunt Ecclesiae ieiunia observari, non obligatur homo ad ieiunandum; quia non videtur fuisse intentio Ecclesiae statuentis ieiunia, ut per hoc impediret alias pias et magis necessarias causas. Videtur tamen in talibus recurrendum esse ad superioris dispensationem, nisi forte ubi ita est consuetum; quia ex hoc ipso quod praelati dissimulant, videntur annuere.

Referencing norms: Q147A4Ad3, assert-h2530d3721953631f7e8e445134b4a38454ca23b40eb4e6cf2ccb0f496cc6671a

la · official · sha256:9a37bf0841da199f4e05429c2044d60356de6e188198f0a274e4d902972bc577LA

[44855] IIª-IIae, q. 147 a. 4 ad 4 Ad quartum dicendum quod pauperes qui possunt sufficienter habere quod eis sufficiat ad unam comestionem, non excusantur propter paupertatem a ieiuniis Ecclesiae. A quibus tamen excusari videntur illi qui frustatim eleemosynas mendicant, qui non possunt simul habere quod eis ad victum sufficiat.

Referencing norms: Q147A4Ad4, assert-he897f3625b4f74ab2dad9e23674f71fecf0c8937ec76c3771187bda1008ed9f8

la · official · sha256:90a1567092d9f765071917a6b1d4ea2dff2987b0677d6781ae8d06e5303831c8LA

[44856] IIª-IIae, q. 147 a. 4 ad 5 Ad quintum dicendum quod illud verbum domini tripliciter potest exponi. Uno modo, secundum Chrysostomum, qui dicit quod discipuli, qui filii sponsi dicuntur, adhuc imbecillius dispositi erant, unde vestimento veteri comparantur, et ideo, in praesentia corporali Christi, erant magis fovendi in quadam dulcedine quam in austeritate ieiunii exercendi. Et secundum hoc, magis convenit ut cum imperfectis et novitiis in ieiuniis dispensetur quam cum antiquioribus et perfectis, ut patet in Glossa, super illud Psalmi, sicut ablactatus super matre sua. Alio modo potest dici, secundum Hieronymum, quod dominus ibi loquitur de ieiunio veterum observantiarum. Unde per hoc significat dominus quod apostoli non erant in veteribus observantiis detinendi, quos oportebat gratiae novitate perfundi. Tertio modo, secundum Augustinum, qui distinguit duplex ieiunium. Quorum unum pertinet ad humilitatem tribulationis. Et hoc non competit viris perfectis, qui dicuntur filii sponsi, unde ubi Lucas dicit, non possunt filii sponsi ieiunare, Matthaeus dicit, non possunt filii sponsi lugere. Aliud autem est quod pertinet ad gaudium mentis in spiritualia suspensae. Et tale ieiunium convenit perfectis.

Referencing norms: Q147A4Ad5Supplement, assert-hc80f533a58ce786e3da8982f014962a03c338fc1dae58b7af74c93edc3cab72d

la · official · sha256:c37a7b63045751680a5dfccc65efcfeb8e1fbb9fe93cabec98802c29c2c7b791LA

[44846] IIª-IIae, q. 147 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod omnes ad ieiunia Ecclesiae teneantur. Praecepta enim Ecclesiae obligant sicut Dei praecepta, secundum illud Lucae X, qui vos audit, me audit. Sed ad praecepta Dei servanda omnes tenentur. Ergo similiter omnes tenentur ad servanda ieiunia quae sunt ab Ecclesia instituta.

Referencing norms: Q147A4Obiectio1, assert-h25207c0107ffbd6af539a66e3b47d8475f49cae2cb83dc7d4840abb73cbc44f3, assert-hcef05d3dcae4c51711b97dbe0b9fb358a77e671fecf1b97129435ac2d74e97f6

la · official · sha256:c0691e0b08d239fe05ab99b906fb7754140ab0aa29e5f8e59bda3c16b50fd11cLA

[44847] IIª-IIae, q. 147 a. 4 arg. 2 Praeterea, maxime videntur excusari pueri a ieiunio, propter aetatem. Sed pueri non excusantur, dicitur enim Ioel II, sanctificate ieiunium. Et postea sequitur, congregate parvulos et sugentes ubera, ergo multo magis omnes alii ad ieiunia tenentur.

Referencing norms: Q147A4Obiectio2, assert-h06ff407a13dfbc58a63dc3ca7d48ba957a4309c8825972f00230bd31e00ba24e, assert-h36672788bf77563cc39782bc4a2f3bb78a66417bbf8806e55a1e09d95263a1d7

la · official · sha256:09e0c928ab09cd8f530d24a0213edceac7b7e232fbca07c70b4cedb10b311697LA

[44848] IIª-IIae, q. 147 a. 4 arg. 3 Praeterea, spiritualia sunt temporalibus praeferenda, et necessaria non necessariis. Sed opera corporalia ordinantur ad lucrum temporale, peregrinatio etiam, etsi ad spiritualia ordinetur, non est necessitatis. Cum ergo ieiunium ordinetur ad spiritualem utilitatem, et necessitatem habeat ex statuto Ecclesiae, videtur quod non sint ieiunia Ecclesiae praetermittenda propter peregrinationem vel corporalia opera.

Referencing norms: Q147A4Obiectio3, assert-h10d24d425495e060cd2ec6fcb15eb04dfac7374974b1b9e9c21096f29c7cd1f7, assert-hac5f0f9ac0980eb1128a5267a4b77d319c0e9723e9640de5e2bfc0b4002297ab

la · official · sha256:0f0f8b816a6aa8d22b04742a9020681ee693d62eced146dadc5612bd1a364fafLA

[44849] IIª-IIae, q. 147 a. 4 arg. 4 Praeterea, magis est aliquid faciendum ex propria voluntate quam ex necessitate, ut patet per apostolum, II ad Cor. IX. Sed pauperes solent ex necessitate ieiunare, propter defectum alimentorum. Ergo multo magis debent ex propria voluntate ieiunare.

Referencing norms: Q147A4Obiectio4, assert-h2ffa51fa196ea23887243cf69f27ff8e0b03bfee09e3c71f3059a92b99601bdd, assert-hb6247135b9af0f30c1beea873e17763c4fe259b11631defe8d18c6481707d8c1

la · official · sha256:5e6300d717d81b50d5ce783f11849b702ba007f4b0a02614dd1516f893fc3c65LA

[44851] IIª-IIae, q. 147 a. 4 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, statuta communia proponuntur secundum quod multitudini conveniunt. Et ideo legislator in eis statuendis attendit id quod communiter et in pluribus accidit. Si quid autem ex speciali causa in aliquo inveniatur quod observantiae statuti repugnet, non intendit talem legislator, ad statuti observantiam obligare. In quo tamen est distinctio adhibenda. Nam si causa sit evidens, per seipsum licite potest homo statuti observantiam praeterire, praesertim consuetudine interveniente; vel si non posset de facili recursus ad superiorem haberi. Si vero causa sit dubia, debet aliquis ad superiorem recurrere qui habet potestatem in talibus dispensandi. Et hoc est observandum in ieiuniis ab Ecclesia institutis, ad quae omnes communiter obligantur, nisi in eis fuerit aliquod speciale impedimentum.

Referencing norms: Q147A4Respondeo, assert-hce9c9a739444aa8fd36c534836831ff915bb9f4f6c4f757e5f961b3aa2bd89cf

la · official · sha256:0b8d66aca405ca954a494a170d7446e70f656b6e3826cb0ac7c00e23f89b1118LA

[44850] IIª-IIae, q. 147 a. 4 s. c. Sed contra, videtur quod nullus iustus teneatur ieiunare. Praecepta enim Ecclesiae non obligant contra doctrinam Christi. Sed dominus dixit, Lucae V, quod non possunt filii sponsi ieiunare quandiu cum ipsis est sponsus. Est autem cum omnibus iustis, spiritualiter eos inhabitans, unde dominus dicit, Matth. ult., ecce, ego vobiscum sum usque ad consummationem saeculi. Ergo iusti ex statuto Ecclesiae non obligantur ad ieiunandum.

Referencing norms: assert-h3e5ce0e116663e86ce8175211d8a1a6c354c2fc83a0c2d7e4da32b5c1ecb1327

la · official · sha256:26ec142f50c5b45458fd83bca9eb86e626c1aba6cb0dc779cd18b490dd9583a8LA

[44862] IIª-IIae, q. 147 a. 5 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod Christus Baptismo non indiguit propter seipsum, sed ut nobis Baptismum commendaret. Et ideo sibi non competebat ut ante Baptismum suum ieiunaret, sed post Baptismum, ut nos invitaret ad ieiunandum ante nostrum Baptismum.

Referencing norms: Q147A5Ad1, assert-hd24c4872d68912d34bd496992656e055011f5d80f9131c427673b9e421f8739b

la · official · sha256:4c8d073bc2866ef0c80c3296740796e22949e18aa68d69aba8ad4aff3c47a354LA

[44863] IIª-IIae, q. 147 a. 5 ad 2 Ad secundum dicendum quod Ecclesia non servat ieiunia quatuor temporum nec omnino eisdem temporibus quibus Iudaei, nec etiam propter causas easdem. Illi enim ieiunabant in Iulio, qui est quartus mensis ab Aprili, quem primum habent, quia tunc Moyses, descendens de monte Sina, tabulas legis confregit; et iuxta Ieremiam, muri primum rupti sunt civitatis. In quinto autem mense, qui apud nos vocatur Augustus, cum propter exploratores seditio esset orta in populo, iussi sunt in montem non ascendere, et in hoc mense a Nabuchodonosor, et post a Tito, templum Hierosolymis est incensum. In septimo vero, qui appellatur October, Godolias occisus est, et reliquiae populi dissipatae. In decimo vero mense, qui apud nos Ianuarius dicitur, populus cum Ezechiele in captivitate positus, audivit templum esse subversum.

Referencing norms: Q147A5Ad2, assert-hd4f47080cc2c05a64681577f470c72ce406054c1f30fc64690e952f3f4297c01

la · official · sha256:3314e7434044e62e761d2bf8396b1ae741f0a15cad4141ae7f532317bd4cdabbLA

[44864] IIª-IIae, q. 147 a. 5 ad 3 Ad tertium dicendum quod ieiunium exultationis ex instinctu spiritus sancti procedit, qui est spiritus libertatis. Et ideo hoc ieiunium sub praecepto cadere non debet. Ieiunia ergo quae praecepto Ecclesiae instituuntur, sunt magis ieiunia afflictionis, quae non conveniunt in diebus laetitiae. Propter quod, non est ieiunium ab Ecclesia institutum in toto paschali tempore, nec etiam in diebus dominicis. In quibus si quis ieiunaret, contra consuetudinem populi Christiani, quae, ut Augustinus dicit, est pro lege habenda; vel etiam ex aliquo errore, sicut Manichaei ieiunant quasi necessarium tale ieiunium arbitrantes, non essent a peccato immunes, quamvis ipsum ieiunium secundum se consideratum omni tempore sit laudabile, secundum quod Hieronymus dicit, ad Lucinum, utinam omni tempore ieiunare possimus.

Referencing norms: Q147A5Ad3, assert-hf549b5ff4e55ba55a2745ede39d5784c1fdeb3ba3b6ab8276ec94ee741ec0567

la · official · sha256:578665f747695a7d62ad54e8a5d806611fcfcf971fb05bb423ba0986efa0c77dLA

[44857] IIª-IIae, q. 147 a. 5 arg. 1 Ad quintum sic proceditur. Videtur quod non determinentur convenienter tempora ieiunii ecclesiastici. Christus enim legitur, Matth. IV, statim post Baptismum ieiunium inchoasse. Sed nos Christum imitari debemus, secundum illud I ad Cor. IV, imitatores mei estote, sicut et ego Christi. Ergo et nos debemus ieiunium peragere statim post Epiphaniam, in qua Baptismus Christi celebratur.

Referencing norms: Q147A5Obiectio1, assert-h59f4bf2551d286a1c3e40cc32620e74d259a5c2867e5585a364b5d4b686f366e, assert-h5ab9b93c174224f3d0a56b17473a474b1ff8a23720b3584ebea9ae1c264620b4

la · official · sha256:6be1e06892a6078a5fba4d7938f41191d185ce81f78e978538b146cb5419be55LA

[44858] IIª-IIae, q. 147 a. 5 arg. 2 Praeterea, caeremonialia veteris legis non licet in nova lege observare. Sed ieiunia in quibusdam determinatis mensibus pertinent ad solemnitates veteris legis, dicitur enim Zach. VIII, ieiunium quarti, et ieiunium quinti, et ieiunium septimi, et ieiunium decimi erit domui Iudae in gaudium et laetitiam, et in solemnitates praeclaras. Ergo ieiunia specialium mensium, quae dicuntur quatuor temporum, inconvenienter in Ecclesia observantur.

Referencing norms: Q147A5Obiectio2, assert-h355c06ca2e28b2a3d36fc07818e499c3efb840806f9dd0635f119a7864cd9a63, assert-hd9ca4c4a99af56f2c8330aa01cf656bcb980dafe07a3f06b89cb676d96185d29

la · official · sha256:ec13b335d5b2ea5ed73c10201e2d944e1c61a6ac93a4bb414dda6547e6d931c8LA

[44859] IIª-IIae, q. 147 a. 5 arg. 3 Praeterea, secundum Augustinum, in libro de consensu Evang., sicut est ieiunium afflictionis, ita est ieiunium exultationis. Sed maxime exultatio spiritualis fidelibus imminet ex Christi resurrectione. Ergo in tempore quinquagesimae, in quo Ecclesia solemnizat propter dominicam resurrectionem, in diebus dominicalibus, in quibus memoria resurrectionis agitur, debent aliqua ieiunia indici.

Referencing norms: Q147A5Obiectio3, assert-h454163005026dca10aba0d4286e66634b7b01f0fa99379b932aa9cc3130b3748, assert-hac9cc2f39f62594006cc4b3a52a77bdd7d5b94c0b3cc830e13e9859139dbe37c

la · official · sha256:980e9e1bd5a5e2d4e920a200385c88fb2e1adf15040219be9344dd5ec0502249LA

[44861] IIª-IIae, q. 147 a. 5 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, ieiunium ad duo ordinatur, scilicet ad deletionem culpae, et ad elevationem mentis in superna. Et ideo illis temporibus specialiter fuerunt ieiunia indicenda in quibus oportebat homines a peccato purgari, et mentem fidelium elevari in Deum per devotionem. Quod quidem praecipue imminet ante paschalem solemnitatem. In qua et culpae per Baptismum relaxantur, qui solemniter in vigilia Paschae celebratur, quando recolitur dominica sepultura, quia per Baptismum consepelimur Christo in mortem, ut dicitur Rom. VI. In festo etiam Paschae maxime oportet mentem hominis per devotionem elevari ad aeternitatis gloriam, quam Christus resurgendo inchoavit. Et ideo immediate ante solemnitatem paschalem Ecclesia statuit esse ieiunandum, et eadem ratione, in vigiliis praecipuarum festivitatum, in quibus praeparari nos oportet ad festa futura devote celebranda. Similiter etiam consuetudo ecclesiastica habet ut in singulis quartis anni sacri ordines conferantur (in cuius signum, dominus quatuor millia hominum de septem panibus satiavit, per quos significatur annus novi testamenti, ut Hieronymus dicit ibidem), ad quorum susceptionem oportet per ieiunium praeparari et eos qui ordinant, et illos qui ordinandi sunt, et etiam totum populum, pro cuius utilitate ordinantur. Unde et legitur, Lucae VI, quod dominus, ante discipulorum electionem, exivit in montem orare, quod exponens Ambrosius, dicit, quid te facere convenit cum vis aliquod officium pietatis adoriri quando Christus, missurus apostolos, prius oravit? Ratio autem numeri, quantum ad quadragesimale ieiunium, est triplex, secundum Gregorium. Prima quidem, quia virtus Decalogi per libros quatuor sancti Evangelii impletur, denarius autem quater ductus in quadragenarium surgit. Vel quia in hoc mortali corpore ex quatuor elementis subsistimus, per cuius voluntatem praeceptis dominicis contraimus, quae per Decalogum sunt accepta. Unde dignum est ut eandem carnem quaterdecies affligamus. Vel quia ita offerre contendimus Deo decimas dierum. Dum enim per trecentos et sexaginta dies annus ducitur, nos autem per triginta sex dies affligimur, qui sunt ieiunabiles in sex septimanis Quadragesimae, quasi anni nostri decimas Deo damus. Secundum autem Augustinum, additur quarta ratio. Nam creator est Trinitas, pater et filius et spiritus sanctus. Creaturae vero invisibili debetur ternarius numerus, diligere enim iubemur Deum ex toto corde, ex tota anima, ex tota mente. Creaturae vero visibili debetur quaternarius, propter calidum et frigidum, humidum et siccum. Sic ergo per denarium significantur omnes res, qui si ducatur per quaternarium, qui competit corpori, per quod administratio geritur, quadragesimum numerum conficit. Singula vero ieiunia quatuor temporum tribus diebus continentur, propter numerum mensium qui competit cuilibet tempori. Vel propter numerum sacrorum ordinum, qui in his temporibus conferuntur.

Referencing norms: Q147A5Respondeo, assert-h87fa019616b935f06a8128c682eec9f5d2189c7956e5ec32b6ed74fc4388bffa

la · official · sha256:2a13b7418108f8d06e8c58a91beae6cb8808eb22386e99c70773cf4f9e437db0LA

[44860] IIª-IIae, q. 147 a. 5 s. c. Sed contra est communis Ecclesiae consuetudo.

Referencing norms: assert-h710beef03135c9d2cdafba9351a3ac4f7ba510a674bc467e6dbaa309a7772df1

la · official · sha256:a3319a664fee205d6ccf26adc0d338405c63d8b4b35f9903fc1148357aafb2a4LA

[44870] IIª-IIae, q. 147 a. 6 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod quantitas cibi non potuit eadem omnibus taxari, propter diversas corporum complexiones, ex quibus contingit quod unus maiori, alter minori indiget cibo. Sed ut plurimum omnes possunt naturae satisfacere per unicam comestionem.

Referencing norms: Q147A6Ad1, assert-h530a9cb79f6f1bc3a67a3daeba3dd7c3eabbf58efc6143bd9926c81fbcf12d28

la · official · sha256:15a01697772e1c6f90222420a9d94ac36f03308d4774bd163c6161ca8a574427LA

[44871] IIª-IIae, q. 147 a. 6 ad 2 Ad secundum dicendum quod duplex est ieiunium. Unum quidem naturae quod requiritur ad Eucharistiae sumptionem. Et hoc solvitur per quemlibet potum, etiam aquae, post quem non licet Eucharistiam sumere. Est autem aliud ieiunium Ecclesiae, quod dicitur ieiunium ieiunantis. Et istud non solvitur nisi per ea quae Ecclesia interdicere intendit instituendo ieiunium. Non autem intendit Ecclesia interdicere abstinentiam potus, qui magis sumitur ad alterationem corporis et digestionem ciborum assumptorum quam ad nutritionem, licet aliquo modo nutriat. Et ideo licet pluries ieiunantibus bibere. Si autem quis immoderate potu utatur, potest peccare et meritum ieiunii perdere, sicut etiam si immoderate cibum in una comestione assumat.

Referencing norms: Q147A6Ad2, assert-h760e93a97425c73f9c02aba8896204eab71cb0bb9826fcf5ec968ac2aa28197c

la · official · sha256:486582799b482ac3b1151623846aa241adedf2f14e3a0412dc412028cf5fa1b4LA

[44872] IIª-IIae, q. 147 a. 6 ad 3 Ad tertium dicendum quod electuaria, etsi aliquo modo nutriant, non tamen principaliter assumuntur ad nutrimentum, sed ad digestionem ciborum. Unde non solvunt ieiunium, sicut nec aliarum medicinarum assumptio, nisi forte aliquis in fraudem electuaria in magna quantitate assumat per modum cibi.

Referencing norms: Q147A6Ad3, assert-h53d105c8d327b0f1cb27ae60c5f1d4b9dd8aca78e8b155ed83ae77c29043d2f6

la · official · sha256:080964ea6fd30572f9ff0660e2738535d11e10019d67eb445692aa65d6579d1aLA

[44865] IIª-IIae, q. 147 a. 6 arg. 1 Ad sextum sic proceditur. Videtur quod non requiratur ad ieiunium quod homo semel tantum comedat. Ieiunium enim, ut dictum est, est actus virtutis abstinentiae, quae quidem non minus observat debitam quantitatem cibi quam comestionis numerum. Non autem taxatur ieiunantibus quantitas cibi. Ergo nec numerus comestionis taxari debet.

Referencing norms: Q147A6Obiectio1, assert-ha84bba0b4edde2da8656d6ddb383237789b7654f530c7ae3ab7c4f094b65886b

la · official · sha256:85f5edf7e3e57aaae9f7581deea67d2815ed8428507321aa3c92344d04941adfLA

[44866] IIª-IIae, q. 147 a. 6 arg. 2 Praeterea, sicut homo nutritur cibo, ita et potu. Unde et potus ieiunium solvit, propter quod, post potum non possumus Eucharistiam accipere. Sed non est prohibitum quin pluries bibamus, diversis horis diei. Ergo etiam non debet esse prohibitum ieiunantibus quin pluries comedant.

Referencing norms: Q147A6Obiectio2, assert-hd680fbb758220b5a88aaf5dcc61e5b3d73a59a64ca1d1adf47b299ce4c832d42, assert-he4206d9928df717b20f5017268c3a9fe70e9a53a80cd90f004dcaac9aa40be67, assert-hf76a01ee88aac7495b19d3f089167e427f1a5ca7cc58709359c70f552ab2dce4

la · official · sha256:3da8c73fc7bd50dac96001151e02b4a7a84da2a328d60bcdb37024880c98a4e8LA

[44867] IIª-IIae, q. 147 a. 6 arg. 3 Praeterea, electuaria quidam cibi sunt. Quae tamen a multis in diebus ieiunii post comestionem sumuntur. Ergo unitas comestionis non est de ratione ieiunii.

Referencing norms: Q147A6Obiectio3, assert-hf77a8febbcee6ce6c05553ea374d47977a2cc089c5aece5d0d6ea7cdb910282a

la · official · sha256:9d28e6d1105281124ce3ed9d4ad0b6acda281619a55bf2d351cdaabb9a56745dLA

[44869] IIª-IIae, q. 147 a. 6 co. Respondeo dicendum quod ieiunium ab Ecclesia instituitur ad concupiscentiam refrenandam, ita tamen quod natura salvetur. Ad hoc autem sufficere videtur unica comestio, per quam homo potest et naturae satisfacere, et tamen concupiscentiae aliquid detrahit, diminuendo comestionum vices. Et ideo Ecclesiae moderatione statutum est ut semel in die a ieiunantibus comedatur.

Referencing norms: Q147A6Respondeo, assert-h7a08bb5fe33eccfe614c3b32d0452fab1a2124a724e130e2f3d686df2a0dd9ea

la · official · sha256:636f77eca3af5d4c99d4760cb4ed852780657a3e8f7213e7c56e2f25e619b213LA

[44868] IIª-IIae, q. 147 a. 6 s. c. Sed in contrarium est communis consuetudo populi Christiani.

Referencing norms: assert-h7f914733f45ee49b0f3348447831599a32ccab08fbf19ee0bcbf017477f8d3d6

la · official · sha256:81bb683f158ebc3dd1cc03d0f6b274021ed3895b7a4b85754f1099202a987133LA

[44878] IIª-IIae, q. 147 a. 7 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod status veteris testamenti comparatur nocti, status vero novi testamenti diei, secundum illud Rom. XIII, nox praecessit, dies autem appropinquavit. Et ideo in veteri testamento ieiunabant usque ad noctem, non autem in novo testamento.

Referencing norms: Q147A7Ad1, assert-hcb2bc28fd7dc1857ea7775fb2d7ff11b3572796e73f334e5636e3e3f7d550c5e

la · official · sha256:afe59584dd29bde45b50e0785552439be9110eb7922ee833c45069ccc01fe297LA

[44879] IIª-IIae, q. 147 a. 7 ad 2 Ad secundum dicendum quod ad ieiunium requiritur hora determinata non secundum subtilem examinationem, sed secundum grossam aestimationem, sufficit enim quod sit circa horam nonam. Et hoc de facili quilibet cognoscere potest.

Referencing norms: Q147A7Ad2, assert-h20743995bc0fe5ece174136dac4f7aef9d1136274065742c83fe346c7941a7bc

la · official · sha256:ef2bac1775e8baa59fbd5c359d6cd9559f888b42b5e866d65c6bfcba930f4e85LA

[44880] IIª-IIae, q. 147 a. 7 ad 3 Ad tertium dicendum quod modicum augmentum, vel etiam modicus defectus, non multum potest nocere. Non est autem magnum temporis spatium quod est ab hora sexta, in qua communiter homines comedere consueverunt, usque ad horam nonam, quae ieiunantibus determinatur. Et ideo talis taxatio temporis non multum potest alicui nocere, cuiuscumque conditionis existat. Vel, si forte propter infirmitatem vel aetatem aut aliquid huiusmodi, hoc eis in magnum gravamen cederet, esset cum eis in ieiunio dispensandum, vel ut aliquantulum praevenirent horam.

Referencing norms: Q147A7Ad3, assert-h2ba76f84d5d74a7c2bb5125144e929bd083edc27cb948d24b1b4274c68d039b6

la · official · sha256:a42c75804f86d281ee2f048fb5437b4a3aa89893833784f83ab7d8864dd285d8LA

[44873] IIª-IIae, q. 147 a. 7 arg. 1 Ad septimum sic proceditur. Videtur quod hora nona non convenienter taxetur ad comedendum, his qui ieiunant. Status enim novi testamenti est perfectior quam status veteris testamenti. Sed in veteri testamento ieiunabant usque ad vesperam, dicitur enim Levit. XXIII, sabbatum est, affligetis animas vestras; et postea sequitur, a vespere usque ad vesperam celebrabitis sabbata vestra. Ergo multo magis in novo testamento ieiunium debet indici usque ad vesperam.

Referencing norms: Q147A7Obiectio1, assert-h83ba6e5255830e024b6567f0bd65e77ff6a393359be19d3cef60afeea536cc14, assert-hf7d153ab7e13df5fe4fdfda37a54f976667d215b413b77b93b21ecab8ff94d35

la · official · sha256:f0e5f2ee99ad7c934ed0f8061196506a4779bdb714d70bdc086faff697f787c6LA

[44874] IIª-IIae, q. 147 a. 7 arg. 2 Praeterea, ieiunium ab Ecclesia institutum omnibus imponitur. Sed non omnes possunt determinate cognoscere horam nonam. Ergo videtur quod taxatio horae nonae non debeat cadere sub statuto ieiunii.

Referencing norms: Q147A7Obiectio2, assert-h639af1005b009fa3a33f6d3f7c07c1dbd2424e1b5eaf6040d565c721b69a3dfb, assert-hda805c305448ed83fea3df61371fe7d2cd6fc1ef844e636960c556c9ac53afdd

la · official · sha256:3e5d64207d5fe325e7451c1946bac9cae05046f4c282615c3dcb00143530c931LA

[44875] IIª-IIae, q. 147 a. 7 arg. 3 Praeterea, ieiunium est actus virtutis abstinentiae, ut supra dictum est. Sed virtus moralis non eodem modo accipit medium quoad omnes, quia quod est multum uni, est parum alteri, ut dicitur in II Ethic. Ergo non debet ieiunantibus taxari hora nona.

Referencing norms: Q147A7Obiectio3, assert-h3080acc931b0ba38c5914b1237cf3c5eb1d19bdd5a884b5e60f8d9d1850c5782, assert-hd0ce891e039703fdfe5b10167c91f46ce9a34b8fbb6230bcfb2d122743eee049

la · official · sha256:68a22345c01f10df0b97a1da9f7a4e02de1127fa139af1c3443efcb0b6005b39LA

[44877] IIª-IIae, q. 147 a. 7 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, ieiunium ordinatur ad deletionem et cohibitionem culpae. Unde oportet quod aliquid addat supra communem consuetudinem, ita tamen quod per hoc non multum natura gravetur. Est autem debita et communis consuetudo comedendi hominibus circa horam sextam, tum quia iam videtur esse completa digestio, nocturno tempore naturali calore interius revocato propter frigus noctis circumstans, et diffusio humoris per membra, cooperante ad hoc calore diei usque ad summum solis ascensum; tum etiam quia tunc praecipue natura corporis humani indiget iuvari contra exteriorem aeris calorem, ne humores interius adurantur. Et ideo, ut ieiunans aliquam afflictionem sentiat pro culpae satisfactione, conveniens hora comedendi taxatur ieiunantibus circa nonam. Convenit etiam ista hora mysterio passionis Christi, quae completa fuit hora nona, quando, inclinato capite, tradidit spiritum. Ieiunantes enim, dum suam carnem affligunt, passioni Christi conformantur, secundum illud Galat. V, qui Christi sunt, carnem suam crucifixerunt, cum vitiis et concupiscentiis.

Referencing norms: Q147A7Respondeo, assert-hb208f2f3d0284283d20e2f315a1ca501193a45a3374c39a3acd4a11db7768aee

la · official · sha256:46f5844b553f5ab8d692f057ae2b62c01a29cde45978a1094588c765e29720f4LA

[44876] IIª-IIae, q. 147 a. 7 s. c. Sed contra est quod Concilium Cabillonense dicit, in Quadragesima nullatenus credendi sunt ieiunare qui ante manducaverint quam vespertinum celebretur officium, quod quadragesimali tempore post nonam dicitur. Ergo usque ad nonam est ieiunandum.

Referencing norms: assert-h3e48601657376b47b1999665f9e4f1dbc2a6144aa4b6e6b1d6e19551ceaa7e5c

la · official · sha256:e341c6f2083095c1aa26b0d6b9a9b14ba9f061d88fda751a3588e1436b7f1895LA

[44886] IIª-IIae, q. 147 a. 8 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod ad actum generationis tria concurrunt, scilicet calor, spiritus et humor. Ad calorem quidem maxime cooperatur vinum, et alia calefacientia corpus; ad spiritus autem videntur cooperari inflativa; sed ad humorem maxime cooperatur usus carnium, ex quibus multum de alimento generatur. Alteratio autem caloris et multiplicatio spirituum cito transit, sed substantia humoris diu manet. Et ideo magis interdicitur ieiunantibus usus carnium quam vini, vel leguminum, quae sunt inflativa.

Referencing norms: Q147A8Ad1, assert-h3e16bc548aa443b6c51e84bcfd207b23190ce3988e9c889986bc6abe9a148843

la · official · sha256:cbbaa074e709f9457cdba0467948eb572f67dfe079d2543c699a826f2df39b23LA

[44887] IIª-IIae, q. 147 a. 8 ad 2 Ad secundum dicendum quod Ecclesia, ieiunium instituens, intendit ad id quod communius accidit. Esus autem carnium est magis delectabilis communiter quam esus piscium, quamvis in quibusdam aliter se habeat. Et ideo Ecclesia magis ieiunantibus prohibuit esum carnium quam esum piscium.

Referencing norms: Q147A8Ad2, assert-he7f8ff57d9c1325c3df211c2d3da387a73eede4a1be250e6f7ab09fc370d6362

la · official · sha256:b7c72fb880619ecd21680db1a128c947b76515eaca9f4bb83c1aa9b2e8713e0bLA

[44888] IIª-IIae, q. 147 a. 8 ad 3 Ad tertium dicendum quod ova et lacticinia ieiunantibus interdicuntur inquantum sunt animalibus exorta carnes habentibus. Unde principalius interdicuntur quam ova vel lacticinia. Similiter etiam inter alia ieiunia, solemnius est quadragesimale ieiunium, tum quia observatur ad imitationem Christi; tum etiam quia per ipsum disponimur ad redemptionis nostrae mysteria devote celebranda. Et ideo in quolibet ieiunio interdicitur esus carnium, in ieiunio autem quadragesimali interdicuntur universaliter etiam ova et lacticinia. Circa quorum abstinentiam in aliis ieiuniis diversae consuetudines existunt apud diversos, quas quisque observare debet, secundum morem eorum inter quos conversatur. Unde Hieronymus dicit, de ieiuniis loquens, unaquaeque provincia abundet in suo sensu, et praecepta maiorum leges apostolicas arbitretur.

Referencing norms: Q147A8Ad3, assert-ha0261a20325b41dbbf169e3b3ea865b88e195750693a81975885e385e276d7d8

la · official · sha256:aa87947330a40efec8464c85e633f1890ec65eb8986aa1fdce690992c5bba9a3LA

[44881] IIª-IIae, q. 147 a. 8 arg. 1 Ad octavum sic proceditur. Videtur quod inconvenienter ieiunantibus indicatur abstinentia a carnibus et ovis et lacticiniis. Dictum est enim supra quod ieiunium est institutum ad concupiscentias carnis refrenandas. Sed magis concupiscentiam provocat potus vini quam esus carnium, secundum illud Prov. XX, luxuriosa res est vinum; et Ephes. V, nolite inebriari vino, in quo est luxuria. Cum ergo non interdicatur ieiunantibus potus vini, videtur quod non debeat interdici esus carnium.

Referencing norms: Q147A8Obiectio1, assert-hb0933491610d2e6b250056746168bbe65456eb3df59ea940c0ee63b92bea8751, assert-hd5d451f1a81e31bffcb9332e6d8aa19547c02fdb9f720b9ee03f7318d3ab78e2

la · official · sha256:ec1f01ed591bfdf4caf357c1a0217ab3cd7eb5a298c45a391a5407ae43b2bcd8LA

[44882] IIª-IIae, q. 147 a. 8 arg. 2 Praeterea, aliqui pisces ita delectabiliter comeduntur sicut quaedam animalium carnes. Sed concupiscentia est appetitus delectabilis, ut supra habitum est. Ergo in ieiunio, quod est institutum ad concupiscentiam refrenandam, sicut non interdicitur usus piscium, ita non debet interdici usus carnium.

Referencing norms: Q147A8Obiectio2, assert-h6ec8f67e6f272f736b61647a78e97180cbae15677efa60bd32a7ec82bfababdd, assert-h783080dbbb84495930894de32546f86dcfeaa30fb7583c889ad4261e6afe2fc2

la · official · sha256:ff4e5334cb40ab302e2346ec3c5dfd7c9f6e6e2cf28f0a5d579c02c73dd9ec2aLA

[44883] IIª-IIae, q. 147 a. 8 arg. 3 Praeterea, in quibusdam ieiuniorum diebus aliqui ovis et caseo utuntur. Ergo, pari ratione, in ieiunio quadragesimali talibus homo uti potest.

Referencing norms: Q147A8Obiectio3, assert-h621163a87a2978ac23c30b9802944d14793dce49c397fa2d4c65d213cbf8c8ec

la · official · sha256:1cd6918bebb390d5468cdefdc655ed0580247dea75370c91277a506e1a786e18LA

[44885] IIª-IIae, q. 147 a. 8 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, ieiunium ab Ecclesia est institutum ad reprimendas concupiscentias carnis. Quae quidem sunt delectabilium secundum tactum, quae consistunt in cibis et venereis. Et ideo illos cibos Ecclesia ieiunantibus interdixit qui et in comedendo maxime habent delectationem, et iterum maxime hominem ad venerea provocant. Huiusmodi autem sunt carnes animalium in terra quiescentium et respirantium, et quae ex eis procedunt, sicut lacticinia ex gressibilibus, et ova ex avibus. Quia enim huiusmodi magis conformantur humano corpori, plus delectant et magis conferunt ad humani corporis nutrimentum, et sic ex eorum comestione plus superfluit ut vertatur in materiam seminis, cuius multiplicatio est maximum incitamentum luxuriae. Et ideo ab his cibis praecipue ieiunantibus Ecclesia statuit esse abstinendum.

Referencing norms: Q147A8Respondeo, assert-hdfa4943f78d86c4013d3d667af8a00111a6d4474e4e48884add6446787b58cd4

la · official · sha256:5844c22bceaec99eca19b1cdbcc13dde67b169b074851dd3b49f86d327d9da98LA

[44884] IIª-IIae, q. 147 a. 8 s. c. Sed contra est communis fidelium consuetudo.

Referencing norms: assert-he5f72c016f22eab8e0a126076ee326b80ba38ad6eb4f5b9d3c1b287827a6d48e

la · official · sha256:4b0e7a6b241a028f1e37c3dead6871a702800716aef61ad04f9bcce18ea652a6LA

[44821] IIª-IIae, q. 147 pr. Deinde considerandum est de ieiunio. Et circa hoc quaeruntur octo. Primo, utrum ieiunium sit actus virtutis. Secundo, cuius virtutis sit actus. Tertio, utrum cadat sub praecepto. Quarto, utrum aliqui excusentur ab observatione huius praecepti. Quinto, de tempore ieiunii. Sexto, utrum semel comedere requiratur ad ieiunium. Septimo, de hora comestionis ieiunantium. Octavo, de cibis a quibus debent abstinere.

la · official · sha256:da2c16ee074d902fbf9fcb5a30a9d863c0558531c3d96cb7c469c64530576efaLA

[44895] IIª-IIae, q. 148 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod id quod intrat in hominem per modum cibi, secundum suam substantiam et naturam, non coinquinat hominem spiritualiter, sed Iudaei, contra quos dominus loquitur, et Manichaei opinabantur quod aliqui cibi immundos facerent, non propter figuram, sed secundum propriam naturam. Inordinata tamen ciborum concupiscentia hominem spiritualiter coinquinat.

Referencing norms: Q148A1Ad1, assert-h8384a9b5e7af7f63ebbc1803a19a54c5fa0982f7053bc72f527a7ca9170e5d36

la · official · sha256:34a17983370f69df48594ec8ab2c9af46c6e4d478f7f97d8330c562b2388839dLA

[44896] IIª-IIae, q. 148 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod, sicut dictum est, vitium gulae non consistit in substantia cibi, sed in concupiscentia non regulata ratione. Et ideo si aliquis excedat in quantitate cibi non propter cibi concupiscentiam, sed aestimans id sibi necessarium esse, non pertinet hoc ad gulam, sed ad aliquam imperitiam. Sed hoc solum pertinet ad gulam, quod aliquis, propter concupiscentiam cibi delectabilis, scienter excedat mensuram in edendo.

Referencing norms: Q148A1Ad2, assert-h5c4eeb785968b978a339c3e589d4792690944d1f81f54c4703ac3dc5bb684ee3

la · official · sha256:0d2f962e7f49bb48b270cec2772971bcd340bd4a4c6e30a15297e1bbd8c48258LA

[44897] IIª-IIae, q. 148 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod duplex est appetitus. Unus quidem naturalis, qui pertinet ad vires animae vegetabilis, in quibus non potest esse virtus et vitium, eo quod non possunt subiici rationi. Unde et vis appetitiva dividitur contra retentivam, digestivam, expulsivam. Et ad talem appetitum pertinet esuries et sitis. Est autem et alius appetitus sensitivus, in cuius concupiscentia vitium gulae consistit. Unde primus motus gulae importat inordinationem in appetitu sensitivo, quae non est sine peccato.

Referencing norms: Q148A1Ad3, assert-h9f5d18293f33362b4aad8676e455886e80e0ad614177481b60f85e0bb3696389

la · official · sha256:4ebf53b22ef69dd4b58b2e42678536e6db707590cc047e939592dcf3814fb7ccLA

[44890] IIª-IIae, q. 148 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod gula non sit peccatum. Dicit enim dominus, Matth. XV, quod intrat in os, non coinquinat hominem. Sed gula est circa cibos, qui intrant in hominem. Cum ergo omne peccatum coinquinet hominem, videtur quod gula non sit peccatum.

Referencing norms: Q148A1Obiectio1, assert-h5dc6f5bea4490ecde771a59f39583a4229e05657bc623c49c7ad95a16feab4af, assert-hed8ae5963d211479f5626f1747937217e933bf460dd4f2fa07513a1a35de8493

la · official · sha256:29e308c8459ce552e4522bc1e364c293c7be829b7ea24f72136b854101d57431LA

[44891] IIª-IIae, q. 148 a. 1 arg. 2 Praeterea, nullus peccat in eo quod vitare non potest. Sed gula consistit in immoderantia cibi, quam non potest homo vitare, dicit enim Gregorius, XXX Moral., quia per esum voluptas necessitati miscetur, quid necessitas petat, et quid voluptas suppetat, ignoratur; et Augustinus dicit, X Confess., quis est, domine, qui aliquantulum extra metas necessitatis cibum non sumit? Ergo gula non est peccatum.

Referencing norms: Q148A1Obiectio2, assert-h15603bb8088ed563238cddd9723cef2231c886ad5b0a7379588a7522c44c490a, assert-h3aee37ab8f37a6ee9360cf2f9fa0a91d908f6d10810b2db7c498a6f4f8c3e028

la · official · sha256:6bf0034a2e2c82759f59fdfd17095037557d255fc64af60b8633ee491abb932dLA

[44892] IIª-IIae, q. 148 a. 1 arg. 3 Praeterea, in quolibet genere peccati primus motus est peccatum. Sed primus motus sumendi cibum non est peccatum, alioquin fames et sitis essent peccata. Ergo gula non est peccatum.

Referencing norms: Q148A1Obiectio3, assert-h130c9294e73798a1f65e0e648289cede499ae31153d0016fd38e055b5a28f2cd, assert-he15a2a33e7cfc19296f7fae52b7c129a804514be8016123df7b72ef20c2710fa

la · official · sha256:171fe6b8d0a0760a6afddb6f7f435cde7aff466339e3b93e805e70adc15c251aLA

[44894] IIª-IIae, q. 148 a. 1 co. Respondeo dicendum quod gula non nominat quemlibet appetitum edendi et bibendi, sed inordinatum. Dicitur autem appetitus inordinatus ex eo quod recedit ab ordine rationis, in quo bonum virtutis moralis consistit. Ex hoc autem dicitur aliquid esse peccatum quod virtuti contrariatur. Unde manifestum est quod gula est peccatum.

Referencing norms: Q148A1Respondeo, assert-hb65f5dc504bb79445b73a02dc2dfeea6f2f09dbfaa67d024f0a89d70792130b9

la · official · sha256:defb648caeb924ef09863ec5cb6c646c68fb7cfb87df4d8624ab780fe17cb696LA

[44893] IIª-IIae, q. 148 a. 1 s. c. Sed contra est quod Gregorius dicit, XXX Moral., quod ad conflictum spiritualis agonis non assurgitur, si non prius intra nosmetipsos hostis positus, gulae videlicet appetitus, edomatur. Sed interior hostis hominis est peccatum. Ergo gula est peccatum.

Referencing norms: assert-h430500f79b56033f209e75b4d81c391cb0b9d2dd3102d34356a848a3e6345073

la · official · sha256:581fb86b12b5f091dba65516545b00424dc2200fb292f8f8b2175e0762d0a376LA

[44903] IIª-IIae, q. 148 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod vitium gulae habet quod sit peccatum mortale inquantum avertit a fine ultimo. Et secundum hoc, per quandam reductionem, opponitur praecepto de sanctificatione sabbati, in quo praecipitur quies in fine ultimo. Non enim omnia peccata mortalia directe contrariantur praeceptis Decalogi, sed solum illa quae iniustitiam continent, quia praecepta Decalogi specialiter pertinent ad iustitiam et partes eius, ut supra habitum est.

Referencing norms: Q148A2Ad1, assert-h8a6368fa70b3fb44efe4570c9b6b5b2dc092ecc2437c3f004a139d1cfd716a24

la · official · sha256:235d0d78f31a82b1de81b07b13fac024b06a8f2b30bb4e70cea088d951e664f5LA

[44904] IIª-IIae, q. 148 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod, inquantum avertit a fine ultimo, contrariatur gula dilectioni Dei, qui est super omnia sicut finis ultimus diligendus. Et secundum hoc solum gula est peccatum mortale.

Referencing norms: Q148A2Ad2, assert-h3fa1af3ae92efa866e20523f34e406fcdaf165b682900a8fc5bf503ca3bd9855

la · official · sha256:e8172c211fdbbc64596075ab58c66f81f35beaa4ba6a2ad643fc765dd89570e7LA

[44905] IIª-IIae, q. 148 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod illud verbum Augustini intelligitur de gula prout importat inordinationem concupiscentiae solum circa ea quae sunt ad finem.

Referencing norms: Q148A2Ad3, assert-h6d973b7eb45ee97a32c361d6787b207197625c0d2b60932f40753af5104babe6

la · official · sha256:fe9dc90da7a143d2c9af67c76526a65d230c22811b6a3ada4110dde94e6f64b7LA

[44906] IIª-IIae, q. 148 a. 2 ad 4 Ad quartum dicendum quod gula dicitur virtutes auferre non tam propter se, quam etiam propter vitia quae ex ea oriuntur. Dicit enim Gregorius, in pastorali, dum venter ingluvie tenditur, virtutes animae per luxuriam destruuntur.

Referencing norms: Q148A2Ad4Supplement, assert-h42009815c1b5b130484c97a7ff5500baacd757135ac12ec5e8f5f552cdb96c5d

la · official · sha256:0cf89e574e8c5f5056af318403ea77b6689010981c63fbcdbf930c59e8a62c2cLA

[44898] IIª-IIae, q. 148 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod gula non sit peccatum mortale. Omne enim peccatum mortale contrariatur alicui praecepto Decalogi. Quod de gula non videtur. Ergo gula non est peccatum mortale.

Referencing norms: Q148A2Obiectio1, assert-h2a3ccd43eadd48ee455a4ba56d2e190e865d59be900aba4e421db1ac89c9539c

la · official · sha256:2c178f726554cbd314ca686152df45c697ac70621fa719dfc30c528bd24713cfLA

[44899] IIª-IIae, q. 148 a. 2 arg. 2 Praeterea, omne peccatum mortale contrariatur caritati, ut ex supra dictis patet. Sed gula non opponitur caritati, neque quantum ad dilectionem Dei, neque quantum ad dilectionem proximi. Ergo gula nunquam est peccatum mortale.

Referencing norms: Q148A2Obiectio2, assert-he66922fc65a4bf2ba9cf8be600faf51747e6685c493403ce4b41b28c1bb548ea, assert-hec120e13867a8aea82f93f12293e53048200c4ba9c76a3851c0c25ebfe4f1627

la · official · sha256:5aa283686ce843c379c126694c93ea6a71ddd436ef2dd51746c847d5f4a38836LA

[44900] IIª-IIae, q. 148 a. 2 arg. 3 Praeterea, Augustinus dicit, in sermone de Purgatorio, quoties aliquis in cibo aut potu plus accipit quam necesse est, ad minuta peccata noverit pertinere. Sed hoc pertinet ad gulam. Ergo gula computatur inter minuta, idest inter venialia peccata.

Referencing norms: Q148A2Obiectio3, assert-h2379a1f548c2cdf39a39c4dfabaa34dac46924198a9f38534a8a35d0ddf58db1, assert-h3f8edeb9b1f337857ad591a380c44e0d8a065a9b0ab5b1ce8a82677e3f7bef46

la · official · sha256:a518088627765591c01dfaafe3bea1c8635b53679a045de578d08a8c50e7a25fLA

[44902] IIª-IIae, q. 148 a. 2 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, vitium gulae proprie consistit in concupiscentia inordinata. Ordo autem rationis concupiscentiam ordinantis dupliciter tolli potest. Uno modo, quantum ad ea quae sunt ad finem, prout scilicet non sunt ita commensurata ut sint proportionata fini. Alio modo, quantum ad ipsum finem, prout scilicet concupiscentia hominem avertit a fine debito. Si ergo inordinatio concupiscentiae accipiatur in gula secundum aversionem a fine ultimo, sic gula erit peccatum mortale. Quod quidem contingit quando delectationi gulae inhaeret homo tanquam fini propter quem Deum contemnit, paratus scilicet contra praecepta Dei agere ut delectationes huiusmodi assequatur. Si vero in vitio gulae intelligatur inordinatio concupiscentiae tantum secundum ea quae sunt ad finem, utpote quia nimis concupiscit delectationes ciborum, non tamen ita quod propter hoc aliquid faceret contra legem Dei, est peccatum veniale.

Referencing norms: Q148A2Respondeo, assert-h80e1167d46665705481d930e615b1f291ba9633d0de8f87d173505bc96e8bc84

la · official · sha256:3f4d20a841d4937b0a960a5d242971309dfe2eb0daa060ba653ba6a49e28540dLA

[44901] IIª-IIae, q. 148 a. 2 s. c. Sed contra est quod Gregorius dicit, in XXX Moral., dominante gulae vitio, omne quod homines fortiter egerunt, perdunt, et dum venter non restringitur, simul cunctae virtutes obruuntur. Sed virtus non tollitur nisi per peccatum mortale. Ergo gula est peccatum mortale.

Referencing norms: assert-hb052fafa68123c6057e38bae583f300477632f24f0bb6c1b0b0ffe1194cb38dc

la · official · sha256:8f68fc09d4c755a89e0ca541a903fdeb81690fc34505f3449ba00b12c7c48e5aLA

[44912] IIª-IIae, q. 148 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod illae poenae magis referuntur ad vitia quae sunt consecuta ex gula, vel ad gulae radicem, quam ad ipsam gulam. Nam primus homo expulsus est de Paradiso propter superbiam, ex qua processit ad actum gulae. Diluvium autem et poena Sodomorum sunt inducta propter peccata luxuriae praecedentia, ex gula occasionata.

Referencing norms: Q148A3Ad1, assert-h5d83c8aa76b218d2e7853fd4a4a8c502f3926a13e85f555470fd6c36f013608b

la · official · sha256:c2ef2fce1a84a386a1bc8607744f43d05d2b00464a616b3f979494018026bf76LA

[44913] IIª-IIae, q. 148 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod ratio illa procedit ex parte peccatorum quae ex gula oriuntur. Non autem oportet quod causa sit potior, nisi in causis per se. Gula autem non est causa illorum vitiorum per se, sed quasi per accidens et per occasionem.

Referencing norms: Q148A3Ad2, assert-h2f7869665a148b32552fae41b024e807d6b4f1482f36547f13c4b5cd2f0f58db

la · official · sha256:9f1e9c78f70259cfd636552035adfeed49c67156f8ad68e8694c033a4ae43640LA

[44914] IIª-IIae, q. 148 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod gulosus non intendit suo corpori nocumentum inferre, sed in cibo delectari, si autem nocumentum corporis sequatur, hoc est per accidens. Unde hoc non directe pertinet ad gravitatem gulae. Cuius tamen culpa aggravatur si quis corporale detrimentum incurrat propter immoderatam cibi sumptionem.

Referencing norms: Q148A3Ad3, assert-hc383cad8f02e6dc51083254ec510514f589766635e36674c2c7c06c280e2cc0b

la · official · sha256:5593ad5ffccc983a3de713f2ce36eb2d248b4b36658beccc35c70b34800a3d4aLA

[44907] IIª-IIae, q. 148 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod gula sit maximum peccatorum. Magnitudo enim peccati ex magnitudine poenae consideratur. Sed peccatum gulae est gravissime punitum, dicit enim Chrysostomus, Adam incontinentia ventris expulit a Paradiso; diluvium quod fuit tempore Noe, ipsa fecit; secundum illud Ezech. XVI, haec fuit iniquitas Sodomae, sororis tuae, saturitas panis, et cetera. Ergo peccatum gulae est maximum.

Referencing norms: Q148A3Obiectio1, assert-hb25a26323873972819c62609ec5fa50a9dc19b0e9f42929437598b935ab31d50, assert-he7f92447f8a6dea6df9fe4991ba40a4df423b82fd6cc159dcc0bd8bbb0d36d3c

la · official · sha256:8818ffa68b9625458f10f34a8f64b3864b888c133a517cbd669245e53e05e71dLA

[44908] IIª-IIae, q. 148 a. 3 arg. 2 Praeterea, causa in quolibet genere est potior. Sed gula videtur esse causa aliorum peccatorum, quia super illud Psalmi, qui percussit Aegyptum cum primogenitis eorum, dicit Glossa, luxuria, concupiscentia, superbia sunt ea quae venter generat. Ergo gula est gravissimum peccatorum.

Referencing norms: Q148A3Obiectio2, assert-h3dc68e0bec9e152a91738fe1aff850812b3015927231dacbec6e2cdcd370880b, assert-ha55727093cb273c15abf953d6877f6c2b8af0b6a3b046bb181f0a31af4d6e6c0

la · official · sha256:ee5c2beed247ca022d62be3b9e768eed35d9d609dcc3ef66a07159f9cce273c2LA

[44909] IIª-IIae, q. 148 a. 3 arg. 3 Praeterea, post Deum, homo debet seipsum maxime diligere, ut supra habitum est. Sed per vitium gulae homo infert sibi ipsi nocumentum, dicitur enim Eccli. XXXVII, propter crapulam multi obierunt. Ergo gula est maximum peccatorum, ad minus praeter peccata quae sunt contra Deum.

Referencing norms: Q148A3Obiectio3, assert-h571642d736c82b7e30d5f5cb5f9c0cd66e033242fbd07af276c8ebd4347d881b, assert-hb1e9b575f051679ec4ee85b380f78d5958f225c5257877cf553e49c25c4ecd4d

la · official · sha256:14b73636f483c870e858e158b4f11753cb00c0a44a56a4eca239d5f56f2726caLA

[44911] IIª-IIae, q. 148 a. 3 co. Respondeo dicendum quod gravitas alicuius peccati potest considerari tripliciter. Primo quidem, et principaliter, secundum materiam in qua peccatur. Et secundum hoc, peccata quae sunt circa res divinas sunt maxima. Unde secundum hoc, vitium gulae non erit maximum, est enim circa ea quae ad sustentationem corporis spectant. Secundo autem, ex parte peccantis. Et secundum hoc, peccatum gulae magis alleviatur quam aggravatur. Tum propter necessitatem sumptionis ciborum. Tum etiam propter difficultatem discernendi et moderandi id quod in talibus convenit. Tertio vero modo, ex parte effectus consequentis. Et secundum hoc, vitium gulae habet quandam magnitudinem, inquantum ex ea occasionantur diversa peccata.

Referencing norms: Q148A3Respondeo, assert-h14883a6a7b0b1353ff0af78ef0153fa1afbaebe4258195ae588ff5c322be55c9

la · official · sha256:667255b0aea5a9a5f9ee801c7c2a84a7634f2f3d9a20f1fdc025c6e93ffcc0ffLA

[44910] IIª-IIae, q. 148 a. 3 s. c. Sed contra est quod vitia carnalia, inter quae computatur gula, secundum Gregorium, sunt minoris culpae.

Referencing norms: assert-he595f8f707a06bed010c8aa26e40202b59e03447ce52a0ea425904a094018fd4

la · official · sha256:5e449a5d975e9b7173876e9619635b49e33730fd7d155e614cb08b546b0a6288LA

[44920] IIª-IIae, q. 148 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod corruptio diversarum circumstantiarum facit diversas species gulae propter diversa motiva, ex quibus moralium species diversificantur. In eo enim qui quaerit lautos cibos, excitatur concupiscentia ex ipsa specie cibi in eo vero qui praeoccupat tempus, deordinatur concupiscentia propter impatientiam morae; et idem patet in aliis.

Referencing norms: Q148A4Ad1, assert-h5dfe8c8d2960b9057d2007f315cd0dba629a2d2a84f4041d5f3fd9ec6eaab89e

la · official · sha256:d52eec6dba9422fee32f63dc6f42f03c62a6891346f51cbee8d1f2e88f0b897eLA

[44921] IIª-IIae, q. 148 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod in loco et in aliis circumstantiis non invenitur aliud differens motivum pertinens ad usum cibi, quod faciat aliam speciem gulae.

Referencing norms: Q148A4Ad2, assert-hc03ad0baff4faba6e9832604d5b89db8720c164089557d1b9ce386494c447407

la · official · sha256:b39a999c82a4ef8e5ae1e2a1181041e67ff04f1eb9b47f4fcea62d6da5880785LA

[44922] IIª-IIae, q. 148 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod in quibuscumque aliis vitiis diversae circumstantiae habent diversa motiva, oportet accipi diversas species vitiorum secundum diversas circumstantias. Sed hoc non contingit in omnibus, ut dictum est.

Referencing norms: Q148A4Ad3, assert-hc43ac3eea7a536016c9654914d099a91ccd805a030ac687f70d460dad31c688e

la · official · sha256:586fd83fc583013549ed4f8304ff7b3073ac457a6be77d1ae1749091d4d75e1cLA

[44915] IIª-IIae, q. 148 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod inconvenienter species gulae distinguantur a Gregorio, qui, XXX Moral., dicit. Quinque modis nos gulae vitium tentat, aliquando namque indigentiae tempora praevenit; aliquando lautiores cibos quaerit; aliquando quae sumenda sunt praeparari accuratius appetit; aliquando in ipsa quantitate sumendi mensuram refectionis excedit; aliquando ipso aestu immensi desiderii aliquis peccat. Et continentur in hoc versu, praepropere, laute, nimis, ardenter, studiose. Praedicta enim diversificantur secundum diversas circumstantias. Sed circumstantiae, cum sint accidentia actuum, non diversificant speciem. Ergo secundum praedicta non diversificantur species gulae.

Referencing norms: Q148A4Obiectio1, assert-h65fe6b76bc7b58716f06ccaa3d1c6e14b4849a0e91d26f513910f1ad9da40681, assert-hae48b4874d88bf3215885cf8f57b567077cd18938d7fd1a4e7a1395508bb4b9a

la · official · sha256:fe4206ac572a8cbccfdc7d782e65ec63f6164255062611d5cc85052c33b770ccLA

[44916] IIª-IIae, q. 148 a. 4 arg. 2 Praeterea, sicut tempus est quaedam circumstantia, ita et locus. Si ergo secundum tempus una species gulae accipitur, videtur quod, pari ratione, secundum locum et alias circumstantias.

Referencing norms: Q148A4Obiectio2, assert-h82ee7c3c17df4564e9df4f09a5910f6c4af8facf39d11b6f59ff0f7859afa25c

la · official · sha256:be856902ee7740f84ea7d208244354550abdd5d441081a6b7275ba43bf729b5fLA

[44917] IIª-IIae, q. 148 a. 4 arg. 3 Praeterea, sicut temperantia observat debitas circumstantias, ita etiam et aliae virtutes morales. Sed in vitiis quae opponuntur aliis virtutibus moralibus non distinguuntur species secundum diversas circumstantias. Ergo nec in gula.

Referencing norms: Q148A4Obiectio3, assert-h4aa3711fa4d8b49015041bbfab6885f955457e0e5f59b473bf995a7aa856b4bd, assert-hda550efac9014fe1e8774bd69929c20bf817c0356aa91861a1938522a60055de

la · official · sha256:3ff3c4e064f9d33b302498ccb6dbf09ac964394425568d55041528363071dd7bLA

[44919] IIª-IIae, q. 148 a. 4 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, gula importat inordinatam concupiscentiam edendi. In esu autem duo considerantur, scilicet ipse cibus qui comeditur, et eius comestio. Potest ergo inordinatio concupiscentiae attendi dupliciter. Uno quidem modo, quantum ad ipsum cibum qui sumitur. Et sic, quantum ad substantiam vel speciem cibi, quaerit aliquis cibos lautos, idest pretiosos; quantum ad qualitatem, quaerit cibos nimis accurate praeparatos, quod est studiose; quantum autem ad quantitatem, excedit in nimis edendo. Alio vero modo attenditur inordinatio concupiscentiae quantum ad ipsam sumptionem cibi, vel quia praevenit tempus debitum comedendi, quod est praepropere; vel quia non servat modum debitum in edendo, quod est ardenter. Isidorus vero comprehendit primum et secundum sub uno, dicens quod gulosus excedit in cibo secundum quid, quantum, quomodo et quando.

Referencing norms: Q148A4Respondeo, assert-h7702df9e546561632b9325d98704227b4db6a0876e05ec72c78e68b49dc4b3e0

la · official · sha256:f27512490287aa882bb06d3eb35b01d7106625544e7689bb04e5736afb0eb7fdLA

[44918] IIª-IIae, q. 148 a. 4 s. c. Sed contra est verbum Gregorii inductum.

Referencing norms: assert-hd6a13dd7070d4a0414dab9824c88f3cf298f35e70aba2a817fd271cfca886dc9

la · official · sha256:e1ecef18e0af29a7cc0cdb62f89c6582b187784786ecc13f6456deeaf4923c2cLA

[44928] IIª-IIae, q. 148 a. 5 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod ipse cibus ordinatur quidem ad aliquid sicut ad finem, sed quia ille finis, scilicet conservatio vitae, est maxime appetibilis, quae sine cibo conservari non potest, inde etiam est quod ipse cibus est maxime appetibilis; et ad hoc fere totus labor humanae vitae ordinatur, secundum illud Eccle. VI, omnis labor hominis in ore eius. Et tamen gula magis videtur esse circa delectationes cibi quam circa cibos. Propter quod, ut Augustinus dicit, in libro de vera Relig., quibus vilis est corporis salus, malunt vesci, in quo scilicet est delectatio, quam saturari, cum omnis finis illius voluptatis sit non sitire atque esurire.

Referencing norms: Q148A5Ad1, assert-h3d59d8c9eb9de4fb53817074115de8495315f6bf779c5d8afe054fdef1bab86a

la · official · sha256:48968528dd05199ea56889c6adcf8d94843ee93482ecbc481f526aabe1848a92LA

[44929] IIª-IIae, q. 148 a. 5 ad 2 Ad secundum dicendum quod finis in peccato accipitur ex parte conversionis, sed gravitas peccati accipitur ex parte aversionis. Et ideo non oportet vitium capitale, quod habet finem maxime appetibilem, habere magnam gravitatem.

Referencing norms: Q148A5Ad2, assert-hc9b268369752c5e26d2d8db903b5e715b35b7148136ccda69932d3dae7920b35

la · official · sha256:4d7095974f5c98dd7bfb32be47d0f84d072111b8ff9a84ffd3a73ab4e61f2007LA

[44930] IIª-IIae, q. 148 a. 5 ad 3 Ad tertium dicendum quod delectabile est appetibile secundum se. Et ideo secundum eius diversitatem ponuntur duo vitia capitalia, scilicet gula et luxuria. Utile autem non habet ex se rationem appetibilis, sed secundum quod ad aliud ordinatur. Et ideo in omnibus utilibus videtur esse una ratio appetibilitatis. Et propter hoc circa huiusmodi non ponitur nisi unum vitium capitale.

Referencing norms: Q148A5Ad3, assert-h3fe591309b3c207a7b428b282a3ed3dedd616e6c5093a46cee3bd62ab88b791c

la · official · sha256:1a39295e4c0dd0dbc6346612887de2176c53c22cd531a4f2588b5ae18d6c95f3LA

[44923] IIª-IIae, q. 148 a. 5 arg. 1 Ad quintum sic proceditur. Videtur quod gula non sit vitium capitale. Vitia enim capitalia dicuntur ex quibus alia oriuntur secundum rationem causae finalis. Sed cibus, circa quem est gula, non habet rationem finis, non enim propter se quaeritur, sed propter corporis nutritionem. Ergo gula non est vitium capitale.

Referencing norms: Q148A5Obiectio1, assert-h311cbc464db7c7a96a54275fa7393dc9e44cef1a3bdc0f860b9fb1daf3385ad4, assert-hf4d7f620dd8e5e94042ba754044d877c7fcdf71ae50644d2b9e3f47b6901bdec

la · official · sha256:1b9ce02931a7d773c966ee71cf2482b83047ce360b6efc27c1dceee908c916f7LA

[44924] IIª-IIae, q. 148 a. 5 arg. 2 Praeterea, vitium capitale aliquam principalitatem habere videtur in ratione peccati. Sed hoc non competit gulae, quae videtur esse secundum suum genus minimum peccatorum, utpote plus appropinquans ad id quod est secundum naturam. Ergo gula non videtur esse vitium capitale.

Referencing norms: Q148A5Obiectio2, assert-h086e2f3a30c06798eea2d4686648025f2944197c468b8d62fe48e9a81c53e8f2, assert-h3c48e02cc79c677bd1fc43b7dab3b31dca9f741ac122d7c0f6e8953ba8e6b852

la · official · sha256:75dbe5cc4d276e90b266e374e43979a97cf789d8b18718b5bd825376721ac1b4LA

[44925] IIª-IIae, q. 148 a. 5 arg. 3 Praeterea, peccatum contingit ex hoc quod aliquis recedit a bono honesto propter aliquid utile praesenti vitae, vel delectabile sensui. Sed circa bona quae habent rationem utilis, ponitur unum tantum vitium capitale, scilicet avaritia. Ergo et circa delectationes videtur esse ponendum unum tantum vitium capitale. Ponitur autem luxuria, quae est maius vitium quam gula, et circa maiores delectationes. Ergo gula non est vitium capitale.

Referencing norms: Q148A5Obiectio3, assert-h688d376375cf945ef27a084806c5aff0ec26213a5c7b975d8f54f6949d99e0a1, assert-he6394d3965dc4c4e1ec525c79c19a67a60e27932940983dcb82dfd6dd7cce934, assert-hf12b8cdbb74980d7e971c838526df731970f8862346c2b8eb13731761be8a9cd

la · official · sha256:2de078cfd5a39e462b1c6a716567ba7aacf7431d7f75d114b45c70668a417f14LA

[44927] IIª-IIae, q. 148 a. 5 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, vitium capitale dicitur ex quo alia vitia oriuntur secundum rationem causae finalis, inquantum scilicet habet finem multum appetibilem, unde ex eius appetitu homines provocantur multipliciter ad peccandum. Ex hoc autem aliquis finis redditur multum appetibilis quod habet aliquam de conditionibus felicitatis, quae est naturaliter appetibilis. Pertinet autem ad rationem felicitatis delectatio, ut patet in I et X Ethic. Et ideo vitium gulae, quod est circa delectationes tactus, quae sunt praecipuae inter alias, convenienter ponitur inter vitia capitalia.

Referencing norms: Q148A5Respondeo, assert-hcecdd1deb6965655745e5afa10604072d494ddc4f8b9e74707adecaa548a05c3

la · official · sha256:4dfd2122981201c9ee24e6b2cf2aa7bca34c5341f41097e77d54a399d0da3fb1LA

[44926] IIª-IIae, q. 148 a. 5 s. c. Sed contra est quod Gregorius, XXXI Moral., computat gulam inter vitia capitalia.

Referencing norms: assert-h6acac89bee27d147db3546225d22c5472cac1199ab503cc95706881452382691

la · official · sha256:24a2e40253a1202440f1ba2a35d77041a7789650217d5cc8d48dd742201291ffLA

[44936] IIª-IIae, q. 148 a. 6 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod laetitia quae est de actu peccati vel fine, consequitur omne peccatum, maxime quod procedit ex habitu. Sed laetitia vaga incomposita, quae hic dicitur inepta, praecipue oritur ex immoderata sumptione cibi vel potus. Similiter etiam dicendum quod hebetudo sensus quantum ad eligibilia communiter invenitur in omni peccato. Sed hebetudo sensus circa speculabilia maxime procedit ex gula, ratione iam dicta.

Referencing norms: Q148A6Ad1, assert-h1c10566c82dd3281961e2a6ecf88997659b6d406040099be6a29e213ba28849c

la · official · sha256:9f66d9deaafe2f4b42b5ea065e4a1a93dcfb528c868e9f90f45bdee90cd91c96LA

[44937] IIª-IIae, q. 148 a. 6 ad 2 Ad secundum dicendum quod, licet utilis sit vomitus post superfluam comestionem, tamen vitiosum est quod aliquis huic necessitati se subdat per immoderantiam cibi vel potus. Potest tamen absque culpa vomitus procurari ex consilio medicinae in remedium alicuius languoris.

Referencing norms: Q148A6Ad2, assert-h547f2588afecc5df7b2cfab02ac17d61f55e799d9144fd7fd0cf0a0f7594f264

la · official · sha256:bb1c2fe0c610678e0014c0e7cb9c5525789b937346a07ef7954c9b161e97dd8dLA

[44938] IIª-IIae, q. 148 a. 6 ad 3 Ad tertium dicendum quod scurrilitas procedit quidem ex actu gulae, non autem ex actu luxuriae, sed ex eius voluntate. Et ideo ad utrumque vitium potest pertinere.

Referencing norms: Q148A6Ad3, assert-h55c58c0c3fa1c71f0904335ad687d08b23f5636ff4108d2299a3af8375634b80

la · official · sha256:1784e7ebb3d03a80ef8258a2c6a6c4223316026526f5630f97d5b4d86000c6e8LA

[44931] IIª-IIae, q. 148 a. 6 arg. 1 Ad sextum sic proceditur. Videtur quod inconvenienter assignentur gulae quinque filiae, scilicet inepta laetitia, scurrilitas, immunditia, multiloquium, hebetudo mentis circa intelligentiam. Inepta enim laetitia consequitur omne peccatum, secundum illud Prov. II, qui laetantur cum male fecerint, et exultant in rebus pessimis. Similiter etiam hebetudo mentis invenitur in omni peccato, secundum illud Prov. XIV, errant qui operantur malum. Ergo inconvenienter ponuntur filiae gulae.

Referencing norms: Q148A6Obiectio1, assert-hf68039fe13ed1210721999258fa9ce0d85eb22dcdaf638967fd517656b1b9e52

la · official · sha256:e54581c457772152aad12836a42c6388cf0726db87effedbe313c9a3c2d656e8LA

[44932] IIª-IIae, q. 148 a. 6 arg. 2 Praeterea, immunditia, quae maxime consequitur gulam, videtur ad vomitum pertinere, secundum illud Isaiae XXVIII, omnes mensae repletae sunt vomitu sordium. Sed hoc non videtur esse peccatum, sed poena, vel etiam aliquid utile sub consilio cadens, secundum illud Eccli. XXXI, si coactus fueris in edendo multum, surge e medio et vome, et refrigerabit te. Ergo non debet poni inter filias gulae.

Referencing norms: Q148A6Obiectio2, assert-h4f70742d67094e656f425e4889ab1fcd3d343d197b09099e70ef88d56d8e8f30, assert-h87cbc8de35954c9baab105d620a5c2650cf322da51bc3d795650c4fb173cc235

la · official · sha256:acdd474ec834e3786b5fd8dd146159d199d04f383e3c285b29cb74228eec9c84LA

[44933] IIª-IIae, q. 148 a. 6 arg. 3 Praeterea, Isidorus ponit scurrilitatem filiam luxuriae. Non ergo debet poni inter filias gulae.

Referencing norms: Q148A6Obiectio3, assert-h90df49978831ab624fb5468e2ae764feddf8e24ed11a1fac75c7f4967803ec74

la · official · sha256:fa376abc763b6d6acc651c7be54a4bfc19a2282673bc964a45bc7032c1479dd1LA

[44935] IIª-IIae, q. 148 a. 6 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, gula proprie consistit circa immoderatam delectationem quae est in cibis et potibus. Et ideo illa vitia inter filias gulae computantur quae ex immoderata delectatione cibi et potus consequuntur. Quae quidem possunt accipi vel ex parte animae, vel ex parte corporis. Ex parte autem animae, quadrupliciter. Primo quidem, quantum ad rationem, cuius acies hebetatur ex immoderantia cibi et potus. Et quantum ad hoc, ponitur filia gulae hebetudo sensus circa intelligentiam, propter fumositates ciborum perturbantes caput. Sicut et e contrario abstinentia confert ad sapientiae perceptionem, secundum illud Eccle. II, cogitavi in corde meo abstrahere a vino carnem meam, ut animum meum transferrem ad sapientiam. Secundo, quantum ad appetitum, qui multipliciter deordinatur per immoderantiam cibi et potus, quasi sopito gubernaculo rationis. Et quantum ad hoc, ponitur inepta laetitia, quia omnes aliae inordinatae passiones ad laetitiam et tristitiam ordinantur, ut dicitur in II Ethic. Et hoc est quod dicitur III Esdrae III, quod vinum omnem mentem convertit in securitatem et iucunditatem. Tertio, quantum ad inordinatum verbum. Et sic ponitur multiloquium, quia, ut Gregorius dicit, in pastorali, nisi gulae deditos immoderata loquacitas raperet, dives ille qui epulatus quotidie splendide dicitur, in lingua gravius non arderet. Quarto, quantum ad inordinatum actum. Et sic ponitur scurrilitas, idest iocularitas quaedam proveniens ex defectu rationis, quae, sicut non potest cohibere verba, ita non potest cohibere exteriores gestus. Unde Ephes. V, super illud, aut stultiloquium aut scurrilitas, dicit Glossa, quae a stultis curialitas dicitur, idest iocularitas, quae risum movere solet. Quamvis possit utrumque horum referri ad verba. In quibus contingit peccare vel ratione superfluitatis, quod pertinet ad multiloquium, vel ratione inhonestatis, quod pertinet ad scurrilitatem. Ex parte autem corporis, ponitur immunditia. Quae potest attendi sive secundum inordinatam emissionem quarumcumque superfluitatum, vel specialiter quantum ad emissionem seminis. Unde super illud Ephes. V, fornicatio autem et omnis immunditia etc., dicit Glossa, idest incontinentia pertinens ad libidinem quocumque modo.

Referencing norms: Q148A6Respondeo, assert-hd93052c3d89238acd90cae2c65dfb84ce118abea2e6fde80681f1bfafdd04a29

la · official · sha256:4703a56bd98409437b76738240423be1e901c6b61fc46e125fb74321b7318948LA

[44934] IIª-IIae, q. 148 a. 6 s. c. Sed contra est quod Gregorius, XXXI Moral., has filias gulae assignat.

Referencing norms: assert-h1603d3fd525a81c4ce66d99ef0d8dacf324065a4853e49484d6a1e37961e1d01

la · official · sha256:dc104241557e2da5d1c95716b4f4af0a756f874c5cc147b347b60124b7d91902LA

[44889] IIª-IIae, q. 148 pr. Deinde considerandum est de gula. Et circa hoc quaeruntur sex. Primo, utrum gula sit peccatum. Secundo, utrum sit peccatum mortale. Tertio, utrum sit maximum peccatorum. Quarto, de speciebus eius. Quinto, utrum sit vitium capitale. Sexto, de filiabus eius.

la · official · sha256:253e5ccf148f95f235c3401d7e3bf06ae7d3957a3633c48beab921e582dfe18bLA

[44945] IIª-IIae, q. 149 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut vinum materiale corporaliter inebriat, ita etiam metaphorice consideratio sapientiae dicitur potus inebrians, propter hoc quod sua delectatione animum allicit, secundum illud Psalmi, calix meus inebrians quam praeclarus est, et ideo circa contemplationem sapientiae per similitudinem quandam sobrietas dicitur.

Referencing norms: Q149A1Ad1, assert-h5cbd7389f9e7f0abdffd9cd915100b1f30edc52e0eca209278a2ccd4b7c315de

la · official · sha256:8295d42023167967501c7a8961eb7157b45215409c48cab1f83f2bf481a23a25LA

[44946] IIª-IIae, q. 149 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod omnia quae ad temperantiam proprie pertinent, necessaria sunt praesenti vitae, et eorum excessus nocet. Et ideo in omnibus necessarium est adhibere mensuram, quod pertinet ad officium sobrietatis. Propter quod nomine sobrietatis temperantia significatur. Sed modicus excessus in potu plus nocet quam in aliis. Et ideo sobrietas specialiter est circa potum.

Referencing norms: Q149A1Ad2, assert-hbea52ebce14bf8ab68d2f65945f2094e6ec94b011e0141bbd2c2e72d0a8c76a5

la · official · sha256:b46faa2760c012319309fbceafe4e8dd01e2cd2b1404df946bc9012ddc54a2d6LA

[44947] IIª-IIae, q. 149 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod, quamvis mensura in omnibus requiratur, non tamen sobrietas proprie in omnibus dicitur, sed in quibus mensura est maxime necessaria.

Referencing norms: Q149A1Ad3, assert-he06b291130d5aa33339785ab5322f034b62ab047270161c6be7fa17473eb7624

la · official · sha256:398f05c50e38718e819f38d68c7442a1b4ffed1b3c7e7f3162cf7460db0425cdLA

[44940] IIª-IIae, q. 149 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod materia propria sobrietatis non sit potus. Dicitur enim Rom. XII. Non plus sapere quam oportet sapere, sed sapere ad sobrietatem. Ergo sobrietas est etiam circa sapientiam, et non solum circa potum.

Referencing norms: Q149A1Obiectio1, assert-h77a6e4fa7e688c5c9a8bcfcb8c2a7621fc87a45a396577bddc4221462f158c4e

la · official · sha256:f26e09f4a6f7ddbfa035a06836fc5e0e9e42b0a24ce39bdbc26d312cb9b5abfcLA

[44941] IIª-IIae, q. 149 a. 1 arg. 2 Praeterea, Sap. VIII dicitur de Dei sapientia quod sobrietatem et prudentiam docet, iustitiam et virtutem, ubi sobrietatem ponit pro temperantia. Sed temperantia non solum est circa potus, sed etiam circa cibos et venerea. Ergo sobrietas non solum est circa potus.

Referencing norms: Q149A1Obiectio2, assert-h1fce002d36fdb5d14bc57838951d1b37d513010fcb6da0f0827ad797f8041642, assert-h600fa58694a0ca0d7a0e0f5aadd476ca290360aef2520c64cabfa94f1929b3a4

la · official · sha256:454d37b95166b335920c415556b98d26eba530b428111feeae78f4310d66a851LA

[44942] IIª-IIae, q. 149 a. 1 arg. 3 Praeterea, nomen sobrietatis a mensura sumptum esse videtur. Sed in omnibus quae ad nos pertinent debemus mensuram servare, unde dicitur Tit. II, sobrie et iuste et pie vivamus, ubi dicit Glossa, sobrie, in nobis, et I ad Tim. II dicitur, mulieres in habitu ornato, cum verecundia et sobrietate ornantes se, et sic videtur sobrietas esse non solum in interioribus, sed etiam in his quae pertinent ad exteriorem habitum. Non ergo propria materia sobrietatis est potus.

Referencing norms: Q149A1Obiectio3, assert-h4a93ba265611c44c243541c2aca37451d9a72efce8300b6be0dd64fcbf09ac9a, assert-h8aa650cb2ea0b8deb0cd015911a94d5fbabcc90bff31ce4aa0241442f30aeced

la · official · sha256:2318daff8e3fa6b2d3fd1149ead79e7b9f71557d6e9ebc8001d56291f466f29aLA

[44944] IIª-IIae, q. 149 a. 1 co. Respondeo dicendum quod virtutes quae ab aliqua generali conditione virtutis nominantur, illam materiam specialiter sibi vindicant in qua difficillimum et optimum est conditionem huiusmodi observare, sicut fortitudo pericula mortis, et temperantia delectationes tactus. Nomen autem sobrietatis sumitur a mensura, dicitur enim aliquis sobrius quasi briam, idest mensuram, servans. Et ideo illam materiam specialiter sibi sobrietas adscribit in qua maxime laudabile est mensuram servare. Huiusmodi autem est potus inebriare valens, quia eius usus mensuratus multum confert, et modicus excessus multum laedit, quia impedit usum rationis, magis etiam quam excessus cibi. Unde dicitur Eccli. XXXI, sanitas est animae et corporis sobrius potus. Vinum multum potatum irritationem et iram et ruinas multas facit. Et ideo specialiter sobrietas attenditur circa potum, non quemcumque, sed eum qui sua fumositate natus est caput conturbare, sicut vinum et omne quod inebriare potest. Communiter autem sumendo nomen sobrietatis, potest in quacumque materia dici, sicut et supra dictum est de fortitudine et temperantia.

Referencing norms: Q149A1Respondeo, assert-hfa318545d75f6f395ee5a3157fbf93810af64ba2ada4cf5da545fc83929669a5

la · official · sha256:e68c5f2527ad348a6c19437ac96da8d640caa9b7c97fa2a8a941e2c9927e7eddLA

[44943] IIª-IIae, q. 149 a. 1 s. c. Sed contra est quod dicitur Eccli. XXXI, aequa vita hominis vinum in sobrietate potatum.

Referencing norms: assert-hac8b96ff95636a2ab663d60d588ceb74c98e5d9950ee403c13eeeb9c20e85d5b

la · official · sha256:bd370d730895db7ab07c2c624b1da7f8b6ede00fa8c717dddafbeda2415e7099LA

[44953] IIª-IIae, q. 149 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod cibus et potus communiter impedire possunt bonum rationis absorbendo eam per immoderantiam delectationis. Et quantum ad hoc, communiter circa cibum et potum est abstinentia. Sed potus inebriare valens impedit speciali ratione, ut dictum est. Et ideo requirit specialem virtutem.

Referencing norms: Q149A2Ad1, assert-h9aa6fb90e38558e60fee9238ffe4e00ca19586bc14239ee045ac047dc7562a48

la · official · sha256:4aba510bcbf63563aa3624548114e0220e7490bcd14aeb955d83325fb2c97410LA

[44954] IIª-IIae, q. 149 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod virtus abstinentiae non est circa cibos et potus inquantum sunt nutritiva, sed inquantum impediunt rationem. Et ideo non oportet quod specialitas virtutis attendatur secundum rationem nutritionis.

Referencing norms: Q149A2Ad2, assert-h11b01c1bc79eaa8e4c22d14c293c599f001f138ca324848518d853f907ec64a9

la · official · sha256:b8c9619aca48d1feebba6b01c1db321a95a23776a9e7b02d57b6fc6a208a5999LA

[44955] IIª-IIae, q. 149 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod in omnibus potibus inebriare valentibus est una et eadem ratio impediendi usum rationis. Et sic illa potuum diversitas per accidens se habet ad virtutem. Et propter hoc, secundum huiusmodi diversitatem virtutes non diversificantur. Et eadem ratio est de diversitate ciborum.

Referencing norms: Q149A2Ad3, assert-h1ca1860293e8db0d867062ba8da2f103330560ae676e3522d347d5821ab18963

la · official · sha256:ce8a64051e70cae4a60fc3804fce2128009cb69771caab59b0a38db6757bb380LA

[44948] IIª-IIae, q. 149 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod sobrietas non sit per se quaedam specialis virtus. Abstinentia enim attenditur et circa cibos et potus. Sed circa cibos specialiter non est aliqua specialis virtus. Ergo nec sobrietas, quae est circa potus, est specialis virtus.

Referencing norms: Q149A2Obiectio1, assert-h9c31bb6905fa1346774edefe618f9df09670d3ede01ae5f8ffcd98950d63f309, assert-hfcb07f67d3b36e31e9c5eb00cf1eb3f0ee5af3d3f1f27d56dddeca50570f3de4

la · official · sha256:cb32378ac39cdfc91dac5b2ae71939d8a242f32738330d43c698a5f94186d0aaLA

[44949] IIª-IIae, q. 149 a. 2 arg. 2 Praeterea, abstinentia et gula sunt circa delectationes tactus inquantum est sensus alimenti. Sed cibus et potus simul cedunt in alimentum, simul enim indiget animal nutriri humido et sicco. Ergo sobrietas, quae est circa potum, non est specialis virtus.

Referencing norms: Q149A2Obiectio2, assert-hc05a9451f0ccf78dfaa870e9865f9f2d4c2fc1ae792395f35dc25284111c8bdc, assert-hc39fa7a466ddee553771dd02d1e6fae59f08c2a5ff451e245a2733dfdf4050d2

la · official · sha256:278fe9afd6ba30d929e5811375c459221820288d4ce3370504a4d7a388dda795LA

[44950] IIª-IIae, q. 149 a. 2 arg. 3 Praeterea, sicut in his quae ad nutritionem pertinent distinguitur potus a cibo, ita etiam distinguuntur diversa genera ciborum et diversa genera potuum. Si ergo sobrietas esset per se quaedam specialis virtus, videtur quod circa quamlibet differentiam potus vel cibi sit quaedam specialis virtus, quod est inconveniens. Non ergo videtur quod sobrietas sit specialis virtus.

Referencing norms: Q149A2Obiectio3, assert-hbdf6050f24fcf324ed1cdee59580d6188cb5c5578f117d9d475d64f6171d1935

la · official · sha256:106729928d860e5bdb9c9c6157dc9911efd04bcc8905f233fcd1cef7b7598371LA

[44952] IIª-IIae, q. 149 a. 2 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, ad virtutem moralem pertinet conservare bonum rationis contra ea quibus potest impediri, et ideo, ubi invenitur speciale impedimentum rationis, ibi necesse est esse specialem virtutem ad illud removendum. Potus autem inebrians habet specialem rationem impediendi rationis usum, inquantum scilicet perturbat cerebrum sua fumositate. Et ideo, ad removendum hoc impedimentum rationis, requiritur specialis virtus, quae est sobrietas.

Referencing norms: Q149A2Respondeo, assert-hbffb2390eb5a58752a1d3d7b2138e306e48d06a29bd9e58d1435033a3852ed77

la · official · sha256:8d77bf77405decbc196bed4b5e2c2abc7b0d6c3be83d59dd3a9d061fe6202d3fLA

[44951] IIª-IIae, q. 149 a. 2 s. c. Sed contra est quod Macrobius ponit sobrietatem specialem partem temperantiae.

Referencing norms: assert-haf6ccce0256f45c190284b0fa563caddb656c9bb2b720d23f456af38bd8adc7e

la · official · sha256:0f695557fbc4a44021d7324e8eb9ee0a09d8d6996c6f5017abb99db51211573eLA

[44961] IIª-IIae, q. 149 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod sapientia potest haberi dupliciter. Uno modo, secundum modum communem, prout sufficit ad salutem. Et sic non requiritur ad sapientiam habendam quod aliquis a vino omnino abstineat, sed quod abstineat ab immoderato usu vini. Alio modo, secundum quendam perfectionis gradum. Et sic requiritur in aliquibus, ad perfecte sapientiam percipiendam, quod omnino a vino abstineant, secundum conditiones quarundam personarum et locorum.

Referencing norms: Q149A3Ad1, assert-h55a8d8beb3c8d7c1bfc75ba417bd38530da4b77c8b22023e7105aea0ed7100ee

la · official · sha256:6ced73eee2fec00310cae10cfc6ac4defb6fda27c6b6b4e69579baaac6b483c4LA

[44962] IIª-IIae, q. 149 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod apostolus non simpliciter dicit bonum esse abstinere a vino, sed in casu in quo ex hoc aliqui scandalizantur.

Referencing norms: Q149A3Ad2, assert-hfa3a95c4c70f2a80089d85a132db856cfae126f8d93f117b044654c9cf99bb2f

la · official · sha256:0a1b7f494bbc30e93cdd4b2017b1e83435237b9be0fdc086a3afab2cdc11ba1cLA

[44963] IIª-IIae, q. 149 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod Christus retrahit nos a quibusdam sicut omnino illicitis, a quibusdam vero sicut ab impedimentis perfectionis. Et hoc modo retrahit aliquos a vino studio perfectionis, sicut et a divitiis et aliis huiusmodi.

Referencing norms: Q149A3Ad3, assert-h87ff9690eef72f94bb75510b261a6c62ff922d15fd448ceae2b0592160a792d1

la · official · sha256:84d7aef2b2d7ddcbda9b15c1fa2c0b81713962688885dda151f539b7e436eeeaLA

[44956] IIª-IIae, q. 149 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod usus vini totaliter sit illicitus. Sine sapientia enim non potest aliquis esse in statu salutis, dicitur enim Sap. VII, neminem diligit Deus nisi qui cum sapientia inhabitat; et infra, IX, per sapientiam sanati sunt quicumque placuerunt tibi a principio. Sed usus vini impedit sapientiam, dicitur enim Eccle. II, cogitavi abstrahere a vino carnem meam, ut transferrem animam meam ad sapientiam. Ergo potus vini est universaliter illicitus.

Referencing norms: Q149A3Obiectio1, assert-h47ab321b1d8e603454601c06b27da9c9fa66caefdc07b3f65ad8ea9b30b23f73, assert-h7a9079040ab716ab3c720e6e5ae4e13459aabd4178e8100ba70383e9894e3179

la · official · sha256:be3f187dbbccce619b525b96659a42a7a69d2c9d0d3d769d364a3f58671ef51cLA

[44957] IIª-IIae, q. 149 a. 3 arg. 2 Praeterea, apostolus dicit, Rom. XIV, bonum est non manducare carnem et non bibere vinum, neque in quo frater tuus offenditur aut scandalizatur aut infirmatur. Sed cessare a bono virtutis est vitiosum, et similiter fratribus scandalum ponere. Ergo uti vino est illicitum.

Referencing norms: Q149A3Obiectio2, assert-h73ce95945fb1430b08d23c747f89503e92b349020e4246c39744b108d9757c96, assert-ha4dcb110b77eec54e45fed366eb0a50f968acddfa6ba0ac5c54ae9effd022442

la · official · sha256:d4f47aef0dc76f19c5f1049acc5836be4b933a24ae169bc9a506b8e71d62c81cLA

[44958] IIª-IIae, q. 149 a. 3 arg. 3 Praeterea, Hieronymus dicit quod vinum cum carnibus post diluvium est dedicatum, Christus autem venit in fine saeculorum, et extremitatem retraxit ad principium. Ergo, tempore Christianae legis, videtur esse illicitum vino uti.

Referencing norms: Q149A3Obiectio3, assert-hdcb58b6561a7ce8d37ca4fb3fa046d8d2bfeab833ff6babfb2f27d921f2a776b

la · official · sha256:ea072f982d918689adfcbe3e9096ee8e7be5f75850634f5fd831c952eba9afa9LA

[44960] IIª-IIae, q. 149 a. 3 co. Respondeo dicendum quod nullus cibus vel potus, secundum se consideratus, est illicitus, secundum sententiam domini dicentis, Matth. XV, nihil quod intrat in os, coinquinat hominem. Et ideo bibere vinum, secundum se loquendo, non est illicitum. Potest tamen illicitum reddi per accidens. Quandoque quidem ex conditione bibentis, qui a vino de facili laeditur, vel qui ex speciali voto obligatur ad vinum non bibendum. Quandoque autem ex modo bibendi, quia scilicet mensuram in bibendo excedit. Quandoque autem ex parte aliorum, qui ex hoc scandalizarentur.

Referencing norms: Q149A3Respondeo, assert-h0bbbcb36579a18b8d146f6800660d5e8da3472abd82d003de5064bac563768ee

la · official · sha256:796e2742bb288a3ae728d9dba05bf9e081f449dd0aec0dd23ad3eb96337f23f8LA

[44959] IIª-IIae, q. 149 a. 3 s. c. Sed contra est quod apostolus dicit, I ad Tim. V, noli adhuc aquam bibere, sed modico vino utere, propter stomachum tuum et frequentes infirmitates. Et Eccli. XXXI dicitur, exultatio animae et cordis vinum moderate potatum.

Referencing norms: assert-h83ffc823b844c00c658bb5634681f7d5cb79157ed071f18816e1b8973d708db8

la · official · sha256:39e3e0eef2b1f8960bd50e1b5bdba4edf78b5497f1302945d1e556ea08a12f81LA

[44969] IIª-IIae, q. 149 a. 4 ad arg. Et per hoc patet responsio ad obiecta.

Referencing norms: Q149A4Ad1, Q149A4Ad2, Q149A4Ad3, assert-h5fe52315d3c9630486ddb1e42a1dae2f9947fc31ec4bbfad0a01160298028fe9, assert-h8319d28df16d1ef7c0c7f76ac2361b8630eca95db97dd5a404cc6abaf96c3ff0, assert-hf69e0d7b252de9f4593c8253b2cf9c74229ffe1c5e616041c8cb8de4c87ab0cd

la · official · sha256:a3aa20335be44c78f478c4e8fd63778183deb6f113e6fad88a4c371a0aea71f1LA

[44964] IIª-IIae, q. 149 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod sobrietas magis requiratur in maioribus personis. Senectus enim excellentiam quandam homini praestat, unde et senibus reverentia et honor debetur, secundum illud Levit. XIX, coram cano capite consurge, et honora personam senis. Sed apostolus specialiter senes dicit esse ad sobrietatem exhortandos, secundum illud Tit. II, senes, ut sobrii sint. Ergo sobrietas maxime requiritur in excellentioribus personis.

Referencing norms: Q149A4Obiectio1, assert-h39112ec08f74e256ddf4e6ee95d65a5edeaef56432aea0a5dd56e2d626a17593, assert-hfe67ca46566e51463c1e4b9d58b45887f887aab16d98a12223a9a844efbbf7e1

la · official · sha256:a0a7de12fde6bd3e2ccc92c0e2c1d4594fc99d9acd13d17e0a5d096ad5e2a148LA

[44965] IIª-IIae, q. 149 a. 4 arg. 2 Praeterea, episcopus in Ecclesia excellentissimum gradum habet. Cui per apostolum indicitur sobrietas, secundum illud I ad Tim. III, oportet episcopum irreprehensibilem esse, unius uxoris virum, sobrium, prudentem, et cetera. Ergo sobrietas maxime requiritur in personis excellentibus.

Referencing norms: Q149A4Obiectio2, assert-hd064576f9679b45927c2ef517ecd4ef3cae88d328210b6a2bb016393d26f326e

la · official · sha256:8354c67351fb1e900f853a90a1b069a06b07a15062726d8da5b231638bb5837aLA

[44966] IIª-IIae, q. 149 a. 4 arg. 3 Praeterea, sobrietas importat abstinentiam a vino. Sed vinum interdicitur regibus, qui tenent summum locum in rebus humanis, conceditur autem his qui sunt in statu deiectionis, secundum illud Prov. XXXI, noli regibus dare vinum; et postea subdit, date siceram moerentibus, et vinum his qui amaro animo sunt. Ergo sobrietas magis requiritur in excellentioribus personis.

Referencing norms: Q149A4Obiectio3, assert-h9fff6181282ca17d76873db788db7ae94744c8112e27f30dd22fbec874e25eb0, assert-haf0636a0d611559052232299ce7b1d507c16a187ee558734406f1a7867f1a185

la · official · sha256:c27790c4454d55bf663c6363c887800acd60ae6af94fbf678c9d386693d89534LA

[44968] IIª-IIae, q. 149 a. 4 co. Respondeo dicendum quod virtus habet habitudinem ad duo, uno quidem modo, ad contraria vitia quae excludit, et concupiscentias quas refrenat; alio modo, ad finem in quem perducit. Sic igitur aliqua virtus magis requiritur in aliquibus duplici ratione. Uno modo, quia in eis est maior pronitas ad concupiscentias quas oportet per virtutem refrenari, et ad vitia quae per virtutem tolluntur. Et secundum hoc, sobrietas maxime requiritur in iuvenibus et mulieribus, quia in iuvenibus viget concupiscentia delectabilis, propter fervorem aetatis; in mulieribus autem non est sufficiens robur mentis ad hoc quod concupiscentiis resistant unde, secundum maximum Valerium, mulieres apud Romanos antiquitus non bibebant vinum. Alio vero modo sobrietas magis requiritur in aliquibus utpote magis necessaria ad propriam operationem ipsorum. Vinum autem immoderate sumptum praecipue impedit usum rationis. Et ideo senibus, in quibus ratio debet vigere ad aliorum eruditionem; et episcopis, seu quibuslibet Ecclesiae ministris, qui mente devota debent spiritualibus officiis insistere; et regibus, qui per sapientiam debent populum subditum gubernare, specialiter sobrietas indicitur.

Referencing norms: Q149A4Respondeo, assert-h4864e1d49f21e8ca4cd871ca54f30bfbc77fdff6cdca2492634e45014629ccd3

la · official · sha256:c1597b371b22d269d0186da6b7f6ff696fd6a2d0c00d14ea5e354a17e89fd11eLA

[44967] IIª-IIae, q. 149 a. 4 s. c. Sed contra est quod apostolus, I ad Tim. III, dicit, mulieres similiter pudicas, sobrias, et cetera. Et Tit. II dicitur, iuvenes similiter hortare ut sobrii sint.

Referencing norms: assert-h847095861546107c48a040522e163a7bef9562b56207116d81d36ab87576b6e0

la · official · sha256:b901af4a865e71e69223653396b428fd6068ee3a34b7952a23e0b8c2e2b32a48LA

[44939] IIª-IIae, q. 149 pr. Deinde considerandum est de sobrietate, et vitio opposito, scilicet ebrietate. Et circa sobrietatem quaeruntur quatuor. Primo, quae sit materia sobrietatis. Secundo, utrum sit specialis virtus. Tertio, utrum usus vini sit licitus. Quarto, quibus praecipue competat sobrietas.

la · official · sha256:8f3601d9e8a3dbdf79b82b161a8d4bc6bb728e159be6b817c2799b5ea2f13899LA

[44977] IIª-IIae, q. 150 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut philosophus dicit, in III Ethic., insensibilitas, quae opponitur temperantiae, non multum contingit. Et ideo tam ipsa quam omnes eius species, quae opponuntur diversis speciebus intemperantiae, nomine carent. Unde et vitium quod opponitur ebrietati innominatum est. Et tamen si quis scienter in tantum a vino abstineret ut naturam multum gravaret, a culpa immunis non esset.

Referencing norms: Q150A1Ad1, assert-h888c68db3d6b3aa029dbf2ce80ea8b50a7e9fdb8a8ccac0efcd42612aadde938

la · official · sha256:2f0bc19e28336f8ff738d36117538ecc268fbe95786ea6ce0cb41bb2ce5814ceLA

[44978] IIª-IIae, q. 150 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod obiectio illa procedit de defectu consequente, qui est involuntarius. Sed immoderatus usus vini est voluntarius, in quo consistit ratio peccati.

Referencing norms: Q150A1Ad2, assert-hbf6f3f0c20ed6c9b5be3d29634f99e45be9f01ab0e74009bac9fae890e09a8a2

la · official · sha256:64ed7e41a3541e75e80778f62a6364128f1bb88293b64f7bd44601a7204bd027LA

[44979] IIª-IIae, q. 150 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod, sicut ille qui inebriatur excusatur a peccato si ignorat fortitudinem vini, ita etiam ille qui invitat aliquem ad bibendum excusatur a peccato si ignoret talem esse conditionem bibentis ut ex hoc potu inebrietur. Sed si ignorantia desit, neuter a peccato excusatur.

Referencing norms: Q150A1Ad3, assert-h00dee6cc500770fe5bff15086710b5d39f791d196d21a9c33e4244863bf93c94

la · official · sha256:953b2488efe75a51626f169f52208617dece6ac90c93909ebb1884c93ecfd473LA

[44980] IIª-IIae, q. 150 a. 1 ad 4 Ad quartum dicendum quod aliquando correctio peccatoris est intermittenda, ne fiat inde deterior, ut supra dictum est. Unde Augustinus dicit, in epistola ad Aurelium episcopum, de comessationibus et ebrietatibus loquens, non aspere, quantum aestimo, non dure, non imperiose ista tolluntur, sed magis docendo quam iubendo, magis monendo quam minando. Sic enim agendum est cum multitudine peccantium, severitas autem exercenda est in peccato paucorum.

Referencing norms: Q150A1Ad4, assert-hd16eecf59229f63f1ae48cc7ceb3a354619933772c8d0f4b533f7f18e0b324c6

la · official · sha256:7cbd1bf70cd096633dcb03750edfef6ec38c5e7651c8a4439e47c7b7d241b221LA

[44971] IIª-IIae, q. 150 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod ebrietas non sit peccatum. Omne enim peccatum habet aliud peccatum sibi oppositum, sicut timiditati audacia, et pusillanimitati praesumptio opponitur. Sed ebrietati nullum peccatum opponitur. Ergo ebrietas non est peccatum.

Referencing norms: Q150A1Obiectio1, assert-h625c0d8f91ab53c3716fbf42ee6c71aa41aeb4c90ecf1c41d21f8f9bb1a523e8, assert-h9f43da6239356b29048cae0006a0870ec25ee0360acc08ac4af13fa4bfcf85ed

la · official · sha256:7e33c62b81d7125e5a9ef1487b9d132d9d79b59d6824d84079793d817d15e229LA

[44972] IIª-IIae, q. 150 a. 1 arg. 2 Praeterea, omne peccatum est voluntarium. Sed nullus vult esse ebrius, quia nullus vult privari usu rationis. Ergo ebrietas non est peccatum.

Referencing norms: Q150A1Obiectio2, assert-h054e6268840f423251b2b908407751eac4d7950e3ba9be92fd8e608ff3a2e8a7, assert-h969e0dcd3bf257b18c98834b1a611be4ce3a7c29e73f8ec923207921f0a7e5cf

la · official · sha256:b7227ee7594ab7e3d1d2e056ba199c40bb16d379441a032f5eb644c61cdac77fLA

[44973] IIª-IIae, q. 150 a. 1 arg. 3 Praeterea, quicumque est alteri causa peccandi, peccat. Si ergo ebrietas esset peccatum, sequeretur quod illi qui alios invitant ad potum quo inebriantur, peccarent. Quod videtur esse valde durum.

Referencing norms: Q150A1Obiectio3, assert-h0cd235ff9c43c1c4075655045c2254b7c25038f3aa323e57bdb40f41c3bdfd48

la · official · sha256:caca6e89b086b74d2d62755d6e9bf2ab8ccf4739bca41544ef4a01678bda9344LA

[44974] IIª-IIae, q. 150 a. 1 arg. 4 Praeterea, omnibus peccatis correctio debetur. Sed ebriis non adhibetur correctio, dicit enim Gregorius quod cum venia suo ingenio sunt relinquendi, ne deteriores fiant si a tali consuetudine evellantur. Ergo ebrietas non est peccatum.

Referencing norms: Q150A1Obiectio4, assert-h52939874813ab6cc6e37196d8842d1043922f8d866435e9bb0561e14870046b7, assert-h989d813717a78f5e1f874b244b53ca219ec2c8f500b2440db1089f2dc2739098

la · official · sha256:98562957d822a5cca06fb81920afbd5e50a4e30e57812237483cfb681ea7fe7dLA

[44976] IIª-IIae, q. 150 a. 1 co. Respondeo dicendum quod ebrietas dupliciter accipi potest. Uno modo, prout significat ipsum defectum hominis qui accidit ex multo vino potato, ex quo fit ut non sit compos rationis. Et secundum hoc, ebrietas non nominat culpam, sed defectum poenalem consequentem ex culpa. Alio modo ebrietas potest nominare actum quo quis in hunc defectum incidit. Qui potest causare ebrietatem dupliciter. Uno modo, ex nimia vini fortitudine, praeter opinionem bibentis. Et sic etiam ebrietas potest accidere sine peccato, praecipue si non ex negligentia hominis contingat, et sic creditur Noe inebriatus fuisse, ut legitur Gen. IX. Alio modo, ex inordinata concupiscentia et usu vini. Et sic ebrietas ponitur esse peccatum. Et continetur sub gula sicut species sub genere, dividitur enim gula in comessationem et ebrietatem, quae prohibet apostolus in auctoritate inducta.

Referencing norms: Q150A1Respondeo, assert-he9a7b44e2acf417e8ee9f8bf45767327c99623beeab6ec25867791c4cbbacd44

la · official · sha256:b4be83903519a8f756c4d11c2c5f8a5c32031aac8b6a7ccca7ff175a41927d93LA

[44975] IIª-IIae, q. 150 a. 1 s. c. Sed contra est quod apostolus dicit, Rom. XIII, non in comessationibus et ebrietatibus.

Referencing norms: assert-h71a9de6750b93df94a908ce065b74f8937b658d8d365946ae5e7a0868674856c

la · official · sha256:7424ec5387b152c3f29acffa306470462d63b87a3925e6e3f43794cc8629731bLA

[44986] IIª-IIae, q. 150 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod assiduitas facit ebrietatem esse peccatum mortale, non propter solam iterationem actus, sed quia non potest esse quod homo assidue inebrietur quin sciens et volens ebrietatem incurrat, dum multoties experitur fortitudinem vini, et suam habilitatem ad ebrietatem.

Referencing norms: Q150A2Ad1, assert-h115654185fc2102583c9fa71ae7038cf2cbcc7bc11b341faad7c16141b65309a

la · official · sha256:e76e3a19a905b80d4c41f8b4688f5c5ea6b22e1d391b1a88b125ea065484f882LA

[44987] IIª-IIae, q. 150 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod plus sumere in cibo vel potu quam necesse sit, pertinet ad vitium gulae, quae non semper est peccatum mortale. Sed plus sumere in potu scienter usque ad ebrietatem, hoc est peccatum mortale. Unde Augustinus dicit, in X Confess., ebrietas longe est a me, misereberis ne appropinquet mihi, crapula autem nonnumquam subrepsit servo tuo.

Referencing norms: Q150A2Ad2, assert-h72978edbcbb2ea8b0fde0ccbeda4939289ea30d41188e7582c99e093ace1343a

la · official · sha256:5f1870e38dd5aae10d19e7beea3dba4fee345d82aaa117115159d260d3b82918LA

[44988] IIª-IIae, q. 150 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod, sicut dictum est, cibus et potus est moderandus secundum quod competit corporis valetudini. Et ideo sicut quandoque contingit ut cibus vel potus qui est moderatus sano, sit superfluus infirmo; ita etiam potest e converso contingere ut ille qui est superfluus sano, sit moderatus infirmo. Et hoc modo, cum aliquis multum comedit vel bibit secundum consilium medicinae ad vomitum provocandum, non est reputandus superfluus cibus vel potus. Nec tamen requiritur ad vomitum provocandum quod sit potus inebrians, quia etiam potus aquae tepidae vomitum causat. Et ideo propter hanc causam non excusaretur aliquis ab ebrietate.

Referencing norms: Q150A2Ad3, assert-hb375c213092c2a0ffc18cc3f1a42a112c1454851d670297a6d2c3f4c0ace758b

la · official · sha256:3c6a8a3ba1e03db981a1f518b6daa940a0c5d0ef954e7f706f6ef1532678cf88LA

[44981] IIª-IIae, q. 150 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod ebrietas non sit peccatum mortale. Augustinus enim, in sermone de Purgatorio, dicit ebrietatem esse peccatum mortale, si sit assidua. Sed assiduitas importat circumstantiam quae non trahit in aliam speciem peccati, et sic non potest in infinitum aggravare, ut de veniali faciat mortale, sicut ex supra dictis patet. Ergo, si alias ebrietas non est peccatum mortale, nec hoc etiam modo erit peccatum mortale.

Referencing norms: Q150A2Obiectio1, assert-h2b81930b68e622204ff687031401486f8f04ac61bc5eae308d75622e408774b0, assert-h2d5eaf12bbe4e8a9fb6bc0363678f8d31a51cad1d1ab8fcf48dac2bb3bbe59e6

la · official · sha256:84467d10ff43af14e6797d48e6e5cac6d50ecf36f5a572f951cca659cb0b40b6LA

[44982] IIª-IIae, q. 150 a. 2 arg. 2 Praeterea, Augustinus, in eodem sermone, dicit, quoties aliquis in cibo aut potu plus accipit quam necesse est, ad minuta peccata noverit pertinere. Peccata autem minuta dicuntur venialia. Ergo ebrietas, quae causatur ex immoderato potu, est peccatum veniale.

Referencing norms: Q150A2Obiectio2, assert-hdcc64df74468affdc65201fa9c0370c6a4e127e29ac730a78d5b3d75f14885d3

la · official · sha256:d12c6948fbc1c2de1e9e471e525f7495cb8f5b736d61fe58d19753c6c64bf20eLA

[44983] IIª-IIae, q. 150 a. 2 arg. 3 Praeterea, nullum peccatum mortale est faciendum propter medicinam. Sed aliqui superflue bibunt secundum consilium medicinae, ut postea per vomitum purgentur; et ex hoc superfluo potu sequitur ebrietas. Ergo ebrietas non est peccatum mortale.

Referencing norms: Q150A2Obiectio3, assert-h90ff30d0fa7f5febda3cd26bc99a562f29cec1c24200248dda975f72cad3b421, assert-ha66b37a422cb5d0a21929958ceb38eb20b4cfa0c7b81c82c10d93de43f9f55f8

la · official · sha256:dbd1e527b711bdfff583c861a08cffe6025030cd2c9ab4976803ab4a249e75a0LA

[44985] IIª-IIae, q. 150 a. 2 co. Respondeo dicendum quod culpa ebrietatis, sicut dictum est, consistit in immoderato usu et concupiscentia vini. Hoc autem contingit esse tripliciter. Uno modo, sic quod nesciat potum esse immoderatum et inebriare potentem. Et sic ebrietas potest accipi sine peccato, ut dictum est. Alio modo, sic quod aliquis percipiat potum esse immoderatum, non tamen aestimet potum esse inebriare potentem. Et sic ebrietas potest esse cum peccato veniali. Tertio modo, potest contingere quod aliquis bene advertat potum esse immoderatum et inebriantem, et tamen magis vult ebrietatem incurrere quam a potu abstinere. Et talis proprie dicitur ebrius, quia moralia recipiunt speciem non ab his quae per accidens eveniunt praeter intentionem, sed ab eo quod est per se intentum. Et sic ebrietas est peccatum mortale. Quia secundum hoc, homo volens et sciens privat se usu rationis, quo secundum virtutem operatur et peccata declinat, et sic peccat mortaliter, periculo peccandi se committens. Dicit enim Ambrosius, in libro de patriarchis, vitandam dicimus ebrietatem, per quam crimina cavere non possumus, nam quae sobrii cavemus, per ebrietatem ignorantes committimus. Unde ebrietas, per se loquendo, est peccatum mortale.

Referencing norms: Q150A2Respondeo, assert-h6b37e12f9b6e7a5d641070c01553f3bb7c8c4fcced2dc9cd77b59e60bc5821b7

la · official · sha256:98fd8f966d653a8aecf059bd77efbcfc954e648f2103b9e1dd56bb5b4c9727e2LA

[44984] IIª-IIae, q. 150 a. 2 s. c. Sed contra est quod in canonibus apostolorum legitur, episcopus aut presbyter aut diaconus aleae aut ebrietati deserviens, aut desinat aut deponatur. Subdiaconus autem aut lector aut cantor similia faciens, aut desinat aut communione privetur. Similiter et laicus. Sed tales poenae non infliguntur nisi pro peccato mortali. Ergo ebrietas est peccatum mortale.

Referencing norms: assert-h83f7e6641f6dae424c8137bd5f04e0b6427c3aead880baf03e7ee6c53cf09f86

la · official · sha256:f64fc48998829f2433bdc2d67b48c3714690f1f895c91d3afd6806425fada99cLA

[44994] IIª-IIae, q. 150 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod ad peccata intemperantiae maxime homo habet pronitatem, propter hoc quod huiusmodi concupiscentiae et delectationes sunt nobis connaturales. Et secundum hoc, dicuntur huiusmodi peccata esse maxime amica Diabolo, non quia sint aliis graviora, sed quia sunt apud homines frequentiora.

Referencing norms: Q150A3Ad1, assert-hdd4097826c4bdabd2327f0f160145a7f72254490a06895bfe5af6734312f4b11

la · official · sha256:fe4ae5575e73cf7c513d6696b7b1529d583654e397e2d76c16f82d6b7ee89553LA

[44995] IIª-IIae, q. 150 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod bonum rationis impeditur dupliciter, uno modo, per id quod est contrarium rationi; alio modo, per id quod aufert usum rationis. Plus autem habet de ratione mali id quod contrariatur rationi, quam quod ad horam usum rationis aufert usus enim rationis potest esse et bonus et malus, qui tollitur per ebrietatem; sed bona virtutum, quae tolluntur per ea quae contrariantur rationi, sunt semper bona.

Referencing norms: Q150A3Ad2, assert-h5dcf8c4950697a7ee933dcd8e30dfd9378c080ba40257571960b144b35c82619

la · official · sha256:77bcc9fd31531f8f8a2ad37726b476da960160f9ae5e5f8113e17f1bb6ad11e1LA

[44996] IIª-IIae, q. 150 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod servitus est consecuta ex ebrietate occasionaliter, inquantum Cham maledictionem servitutis in sua posteritate accepit propter hoc quod irrisit patrem inebriatum. Non autem servitus fuit directe poena ebrietatis.

Referencing norms: Q150A3Ad3, assert-hc0c2b69246343ed652b98db6bada7bec04d6702dd9e8324beeab91a5d77fa96d

la · official · sha256:e3222099b46f83e06f190e320763a67ff1088ff7998c493e19de15bddc93559bLA

[44989] IIª-IIae, q. 150 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod ebrietas sit gravissimum peccatorum. Dicit enim Chrysostomus quod nihil ita est Daemoni amicum sicut ebrietas et lascivia, quae est mater omnium vitiorum. Et in decretis dicitur, dist. XXXV, ante omnia clericis vitetur ebrietas, quae omnium vitiorum radix et nutrix est.

Referencing norms: Q150A3Obiectio1, assert-ha7eb8efcd6d45869673dee5760a0cacc17a2e8f5834b0eec2005fa2b875f8441

la · official · sha256:87046719f5676b797ed981b30301347f7396c3e61ae7c1ad17962c3531c1e27fLA

[44990] IIª-IIae, q. 150 a. 3 arg. 2 Praeterea, ex hoc dicitur aliquid esse peccatum quod bonum rationis excludit. Sed hoc maxime facit ebrietas. Ergo ebrietas est maximum peccatorum.

Referencing norms: Q150A3Obiectio2, assert-h477fa8cbe2d437f2fd4cdb0fe1908517d845c41ef3ec1325e3dc96d16983a316, assert-hc4baff4a7d95f7079bf089f742673e88b16d207bc06009e9b032d7ffdcd0e035

la · official · sha256:bfad0dc2fd2a4546b60200e801c79a19469bf3cf02fe8107d1aecc202ab75e03LA

[44991] IIª-IIae, q. 150 a. 3 arg. 3 Praeterea, magnitudo culpae ex magnitudine poenae ostenditur. Sed ebrietas videtur esse maxime punita, dicit enim Ambrosius quod non esset in homine servitus, si non fuisset ebrietas. Ergo ebrietas est maximum peccatorum.

Referencing norms: Q150A3Obiectio3, assert-hc34421a2fd1ec8401f3af90f54c6bd8245775c16e82df9754f9fa3bdd32739e8, assert-heca924d04ed59da485d6165452279d6f4ccf4bf204f186c6b6d44e05cf16c644

la · official · sha256:7f32ca01cdc9b4e05fe5e9a74e451687d3af709c4fd8b8c1327c28a3018862a0LA

[44993] IIª-IIae, q. 150 a. 3 co. Respondeo dicendum quod ex hoc dicitur aliquid esse malum, quod privat bonum. Unde quanto maius est bonum quod privatur per malum, tanto malum gravius est. Manifestum est autem quod bonum divinum est maius quam bonum humanum. Et ideo peccata quae sunt directe contra Deum, sunt graviora peccato ebrietatis, quod directe opponitur bono rationis humanae.

Referencing norms: Q150A3Respondeo, assert-hf07d895bcea03ffe496d6796a58ba77b21da3543b61118784ac84421bf380ddd

la · official · sha256:05e0f8d762995d5295192c6d6e93e5f8794547a0399be6bb4260d5fa2d395dbeLA

[44992] IIª-IIae, q. 150 a. 3 s. c. Sed contra est quod, secundum Gregorium, vitia spiritualia sunt maiora quam carnalia. Sed ebrietas continetur inter vitia carnalia ergo non est maximum peccatorum.

Referencing norms: assert-h0c373788314425e4c792296807cc8b77265c8120daf579840c09d1b517e424d9

la · official · sha256:bd77300ff966e5f87af74774ae26116b2c84292f9792e3a854d5d386137b002eLA

[45002] IIª-IIae, q. 150 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod philosophus non dicit quod mereatur graviorem maledictionem ebrius, sed quod mereatur duplices maledictiones, propter duplex peccatum. Vel potest dici quod loquitur secundum legem cuiusdam Pittaci, qui, ut dicitur in II Polit., statuit quod ebrii, si percuterent, plus punirentur quam sobrii, quia pluries iniuriantur. In quo, ut ibidem Aristoteles dicit, videtur magis respexisse ad utilitatem, ut scilicet cohiberentur iniuriae, quam ad veniam quam oportet habere de ebriis, propter hoc quod non sunt sui compotes.

Referencing norms: Q150A4Ad1, assert-h2edae931a2cdb80da5c2836c3e59529e0c69d1d08dcb65ea4346ddd69fa4397d

la · official · sha256:06a63bf96d6238721be1bd4932d6bd4205348d1a2cc5d582f036f433bdbf4869LA

[45003] IIª-IIae, q. 150 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod ebrietas habet excusare peccatum non ex ea parte qua est peccatum, sed ex parte defectus consequentis, ut dictum est.

Referencing norms: Q150A4Ad2, assert-h07aa255a438675f125fb02ed9b3ec1fc4e77586543010f0b1ab3d90d534349b6

la · official · sha256:d95e695dd7c8888ad419ad3acc1a3b17b02c1569bb069a34896e86d4fbeb9f68LA

[45004] IIª-IIae, q. 150 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod concupiscentia non totaliter ligat rationem, sicut ebrietas, nisi forte sit tanta quod faciat hominem insanire. Et tamen passio concupiscentiae diminuit peccatum, quia levius est ex infirmitate quam ex malitia peccare.

Referencing norms: Q150A4Ad3, assert-h37c42b3d3b7b4be3e26ed95cabf5e2c544b04fa0ee0caa2c799cd00ece89f007

la · official · sha256:12d6c1a64659cd24a2bc72ce9633b4d23ed1b5f4b1529c37373d2c7317f64345LA

[44997] IIª-IIae, q. 150 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod ebrietas non excuset a peccato. Dicit enim philosophus, in III Ethic., quod ebrius meretur duplices maledictiones. Ergo ebrietas magis aggravat peccatum quam excuset.

Referencing norms: Q150A4Obiectio1, assert-h6c31bac1a5c0157032582b77f8ec1c971398182ad88da48814a66104e49bdb58

la · official · sha256:9e32c43240bc276df27d6ed1b6c83ad428d67b52e1b693867f442074a99eb9eaLA

[44998] IIª-IIae, q. 150 a. 4 arg. 2 Praeterea, peccatum non excusatur per peccatum, sed magis augetur. Ebrietas autem est peccatum. Ergo non excusat a peccato.

Referencing norms: Q150A4Obiectio2, assert-h80baeacd0990b873e702f976cca5886efbce16bc6983eb693a9ad561ccbd6c15

la · official · sha256:fda5eb2baa7afb713d33610acfe04d89a9d573d8704575bfb9549d8abfbb61ccLA

[44999] IIª-IIae, q. 150 a. 4 arg. 3 Praeterea, philosophus dicit, in VII Ethic., quod sicut ratio hominis ligatur per ebrietatem, ita etiam ligatur per concupiscentiam. Sed concupiscentia non excusat a peccato. Ergo etiam neque ebrietas.

Referencing norms: Q150A4Obiectio3, assert-h2ce0e4a94bf3862f136389a72f50971184fcbce23f32f44a9aff3b6b0760d928, assert-h8e090958110b02cfe5c85ba934f0e4b329ce03c48c6ef3634ddc3bfb32a0ce05

la · official · sha256:e64f738618b5bd50c55371065246bfd0864708dc0769cd3f121ddb7f49b4cfbfLA

[45001] IIª-IIae, q. 150 a. 4 co. Respondeo dicendum quod in ebrietate duo attenduntur, sicut dictum est, scilicet defectus consequens, et actus praecedens. Ex parte autem defectus consequentis, in quo ligatur usus rationis, ebrietas habet excusare peccatum, inquantum causat involuntarium per ignorantiam. Sed ex parte actus praecedentis, videtur esse distinguendum. Quia si ex actu illo praecedente subsecuta est ebrietas sine peccato, tunc peccatum sequens totaliter excusatur a culpa, sicut forte accidit de Lot. Si autem actus praecedens fuit culpabilis, sic non totaliter aliquis excusatur a peccato sequenti, quod scilicet redditur voluntarium ex voluntate praecedentis actus, inquantum scilicet aliquis, dans operam rei illicitae, incidit in sequens peccatum. Diminuitur tamen peccatum sequens, sicut et diminuitur ratio voluntarii. Unde Augustinus dicit, contra Faustum, quod Lot culpandus est non quantum ille incestus, sed quantum ebrietas meruit.

Referencing norms: Q150A4Respondeo, assert-h6c00611a2e79d493a827a5565b2f598c70da6a88d5c5f702c8a0db3ad750d36a

la · official · sha256:a74efa3fb99f72274eae0a12447578766069c517e0663d1d6c822ff5c05ffe94LA

[45000] IIª-IIae, q. 150 a. 4 s. c. Sed contra est quod Lot excusatur ab incestu propter ebrietatem, ut dicit Augustinus, contra Faustum.

Referencing norms: assert-h7f203aa2ed5b782b4a8f6d5c1067026bb475e66f8c28c13cf38a8f25fdda2955

la · official · sha256:51942a302efac727d43c5914325d5432892e8f520c1590ded2d31b5cbf2be1b8LA

[44970] IIª-IIae, q. 150 pr. Deinde considerandum est de ebrietate. Et circa hoc quaeruntur quatuor. Primo, utrum ebrietas sit peccatum. Secundo, utrum sit peccatum mortale. Tertio, utrum sit gravissimum peccatorum. Quarto, utrum excuset a peccato.

la · official · sha256:c303e448c1b553e26f832d96a4fa01fe6a735165e9b481359ddab90139e06875LA

[45012] IIª-IIae, q. 151 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod castitas consistit quidem sicut in subiecto, in anima, sed materiam habet in corpore. Pertinet enim ad castitatem ut secundum iudicium rationis et electionem voluntatis, aliquis moderate utatur corporalibus membris.

Referencing norms: Q151A1Ad1, assert-hbc8927d765f16bf343ed6ae341b18b7809fe17e93df321cd493932a8bdcacfa4

la · official · sha256:85186d55850c04722eb0f306278746078d6c0f9a5ae046780bc7ffcfa763602aLA

[45013] IIª-IIae, q. 151 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod, sicut Augustinus dicit, in I de Civ. Dei, proposito animi permanente, per quod etiam corpus sanctificari meruit, nec ipsi corpori aufert sanctitatem violentia libidinis alienae, quam servat perseverantia continentiae suae. Et ibidem dicit quod est virtus animi, quae comitem habet fortitudinem, qua potius quaelibet mala tolerare quam malo consentire decernit.

Referencing norms: Q151A1Ad2, assert-h4c5f0345cb9045be09fd7346ebd6e356681350b605331be179c0547955b37747

la · official · sha256:4eda5746f441e1ec876cc1e73d04403274d145ffe8cf6b78ac9958fb53070cf6LA

[45014] IIª-IIae, q. 151 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod, sicut Augustinus dicit, in IV contra Iulian., absit ut sit in aliquo vera virtus, nisi fuerit iustus. Absit autem ut sit iustus vere, nisi vivat ex fide. Et ideo concludit quod in infidelibus neque est vera castitas, neque aliqua alia virtus, quia scilicet non referuntur ad debitum finem. Et sicut ibidem subdit, non officiis, idest actibus, sed finibus a vitiis discernuntur virtutes.

Referencing norms: Q151A1Ad3, assert-he1be0d3d87f32d3c352b94c4b527e4437407b2cade34a05cd0ad4f69c5af3515

la · official · sha256:92da057d6b0b2ec42d180da15190dd98b8a5d87be76cf23956a6090e1c0c15c4LA

[45015] IIª-IIae, q. 151 a. 1 ad 4 Ad quartum dicendum quod castitas, inquantum est quidem secundum rationem operans, habet rationem virtutis, inquantum autem habet delectationem in suo actu, connumeratur inter fructus.

Referencing norms: Q151A1Ad4, assert-h1dc69f0a80e4824d06a5f17fef5fff32468b70e297b94fccb44d791ea88945de

la · official · sha256:81704f0f16e84d780063a3f5d75f03c60347281278721343aeaffb86310ef077LA

[45006] IIª-IIae, q. 151 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod castitas non sit virtus. Loquimur enim nunc de virtute animae. Sed castitas videtur ad corpus pertinere, dicitur enim aliquis castus ex eo quod aliqualiter se habet ad usum quarundam corporis partium. Ergo castitas non est virtus.

Referencing norms: Q151A1Obiectio1, assert-h033fd299b8389f685dc5bc86946f3a003c69e7222d5443b79c35018ca079d2d1, assert-h520a897e9e92886376a41f8ed82297bba1a56d2173c4fd22b9634c689c33b203

la · official · sha256:6d5f2699fbd7ae17dfef3a76d75c82dc40aadde2bd6073b5d6c8882cf244c316LA

[45007] IIª-IIae, q. 151 a. 1 arg. 2 Praeterea, virtus est habitus voluntarius, ut dicitur in II Ethic. Sed castitas non videtur esse aliquid voluntarium, cum per violentiam auferri videatur mulieribus violenter oppressis. Ergo videtur quod castitas non sit virtus.

Referencing norms: Q151A1Obiectio2, assert-h42c5cffa6a5d4c589e534718c6540932dc1acc6bee0fb11d2631aee8fd3604ac, assert-h82873af3ae08b542b923832f7261cd724b05550d2a47411551852e8c05b8be87

la · official · sha256:cd44de6db070593d473e78be7ac441e9204a5582ddbdbc2976b5c8b76949b332LA

[45008] IIª-IIae, q. 151 a. 1 arg. 3 Praeterea, nulla virtus est in infidelibus. Sed aliqui infideles sunt casti. Non ergo castitas est virtus.

Referencing norms: Q151A1Obiectio3, assert-h1152e1dbf985740dd91faf4a1c3eea62a6d458c0cca911644759c7f23e98d143, assert-h3c8589b640e5fd4ccdc0f4cc9aa9d66b34dcba1ae62c07395404a05d760d88ac

la · official · sha256:7c34f391665071bc7d5b0f39935ed873d881f8a833f49652be964203f90ca50fLA

[45009] IIª-IIae, q. 151 a. 1 arg. 4 Praeterea, fructus a virtutibus distinguuntur. Sed castitas ponitur inter fructus, ut patet Galat. V. Ergo castitas non est virtus.

Referencing norms: Q151A1Obiectio4, assert-h2b2576b2e141971b61bd3b69fad9af4a5cf5d23ccf1e3d1d42614d988b653eb4, assert-h52e98d54d570b7067f71d834be88bad27384f1e8cc691e7f554cd3092705ac0d

la · official · sha256:347a451dedddf62799dab3c50cc00f60cd64481bdd351a1021ce17aee2e4bb2dLA

[45011] IIª-IIae, q. 151 a. 1 co. Respondeo dicendum quod nomen castitatis sumitur ex hoc quod per rationem concupiscentia castigatur, quae ad modum pueri est refrenanda, ut patet per philosophum, in III Ethic. In hoc autem ratio virtutis humanae consistit quod sit aliquid secundum rationem modificatum, ut ex supra dictis patet. Unde manifestum est castitatem esse virtutem.

Referencing norms: ChastityVirtue, Q151A1Respondeo, assert-h4a4755b99b46f77b1f3515c301a61d84e08805bcaf0bc168cf4b6f7289d7cb86

la · official · sha256:879f79cb7c036f9d6281f373dbe9eae9a3c8fe539db0874b3df56b7e258d868fLA

[45010] IIª-IIae, q. 151 a. 1 s. c. Sed contra est quod Augustinus dicit, in libro de decem chordis, cum debeas in virtute praecedere uxorem, quoniam castitas est virtus, tu sub uno impetu libidinis cadis, et vis uxorem tuam esse victricem.

Referencing norms: assert-h7b9056e94b0df100400bd8e35316f8fe38a8307f06ee30af5c37eb4443d2e0e3

la · official · sha256:a0946d68bd303bea151ac9c36b86edfc1261f44be30ee442a666eaef67dac66cLA

[45021] IIª-IIae, q. 151 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod ratio illa procedit de castitate metaphorice dicta.

Referencing norms: Q151A2Ad1, assert-h0a52fde7aef5b2cd19f7345c6dd96072dce4f017b27432089c13569347c9f3da

la · official · sha256:f395884711e0c096696cc9616117e35963042694419d3edfc2feb64f1030d1a9LA

[45022] IIª-IIae, q. 151 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod, sicut supra dictum est, concupiscentia delectabilis maxime assimilatur puero, eo quod appetitus delectabilis est nobis connaturalis, et praecipue delectabilium secundum tactum, quae ordinantur ad conservationem naturae; et inde est quod, si nutriatur horum delectabilium concupiscentia per hoc quod ei consentiatur, maxime augebitur, sicut puer qui suae voluntati relinquitur. Et sic concupiscentia horum delectabilium maxime indiget castigari. Et ideo circa huiusmodi concupiscentias antonomastice dicitur castitas, sicut et fortitudo est circa ea in quibus maxime indigemus animi firmitate.

Referencing norms: Q151A2Ad2, assert-hb3e2287f5ac152db6dd7f99e694e5ce14b34af0d3a18ad5a5c870be7e7315aa0

la · official · sha256:0e86dfd5e3e42dd63f0dd6af6e8604add2795040f2350de4d8966e0ff74c5462LA

[45023] IIª-IIae, q. 151 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod obiectio illa procedit de fornicatione spirituali metaphorice dicta, quae opponitur spirituali castitati, ut dictum est.

Referencing norms: Q151A2Ad3, assert-h6b5f6ca53ca1c5e08f3c95662e4238e26bc56eb09022e2156c53a13ebf7787bd

la · official · sha256:191269c2c198341161d309cf17f0c29ae3faa33bca2b26648740c66143727e53LA

[45016] IIª-IIae, q. 151 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod castitas sit virtus generalis. Dicit enim Augustinus, in libro de mendacio, quod castitas animi est ordinatus animi motus, non subdens maiora minoribus. Sed hoc pertinet ad quamlibet virtutem. Ergo castitas est generalis virtus.

Referencing norms: Q151A2Obiectio1, assert-ha1cbb5c93b9f255486adbd54f82b893427bd54e1d4157597caf45ec497c9f466, assert-ha2067577a5e9beeb7485c8cd8ecf8c5a279c33a56d1d8d49cb1412ff3f76e357

la · official · sha256:1befc30f024bdec97638fdd74d6f99d1cd8a0f8d4f348ebbedbfba6bc2de5ec4LA

[45017] IIª-IIae, q. 151 a. 2 arg. 2 Praeterea, nomen castitatis a castigatione sumitur. Sed quilibet motus appetitivae partis debet castigari a ratione. Cum ergo per quamlibet virtutem moralem refrenetur aliquis appetitivus motus, videtur quod quaelibet virtus moralis sit castitas.

Referencing norms: Q151A2Obiectio2, assert-h27ec8e8a2999fde1298d429869920f0db27327e3a4757b28f01e12989eaaf915, assert-h32f4fd4e9733d1b4b9f05c943cff011fd7a0fcd7926490c85ca9652260f98b10

la · official · sha256:403e53080df4027e8e28fc20df253736b024894a973e6db354c6246ff749380fLA

[45018] IIª-IIae, q. 151 a. 2 arg. 3 Praeterea, castitati fornicatio opponitur. Sed fornicatio videtur pertinere ad omne genus peccati, dicitur enim in Psalmo, perdes omnes qui fornicantur abs te. Ergo castitas est virtus generalis.

Referencing norms: Q151A2Obiectio3, assert-h094008a1db2d2c46a5b4acd016493c14807d564964f1b8266e38b7e2f66d0793, assert-h1cc624beb58d42ce6cc17356f4c20415c299d1a6e0766c973b252f0b652b7548

la · official · sha256:6a7f6c8599bcd22705c0aaa45f793ac8b00643ad866f0836968df23bcd538d4bLA

[45020] IIª-IIae, q. 151 a. 2 co. Respondeo dicendum quod nomen castitatis dupliciter accipitur. Uno modo, proprie. Et sic est quaedam specialis virtus, habens specialem materiam, scilicet concupiscentias delectabilium quae sunt in venereis. Alio modo nomen castitatis accipitur metaphorice. Sicut enim in corporis commixtione consistit delectatio venereorum, circa quam proprie est castitas et oppositum vitium, scilicet luxuria; ita etiam in quadam spirituali coniunctione mentis ad res aliquas consistit quaedam delectatio, circa quam est quaedam spiritualis castitas metaphorice dicta, vel etiam spiritualis fornicatio, similiter metaphorice dicta. Si enim mens hominis delectetur in spirituali coniunctione ad id cui debet coniungi, scilicet ad Deum; et abstinet se ne delectabiliter aliis coniungatur, contra debitum divini ordinis, dicetur castitas spiritualis, secundum illud II ad Cor. XI, despondi vos uni viro, virginem castam exhibere Christo. Si autem delectabiliter, contra debitum divini ordinis, coniungatur mens quibuscumque aliis rebus, dicetur fornicatio spiritualis, secundum illud Ierem. III, tu autem fornicata es cum amatoribus multis. Et hoc modo accipiendo castitatem, castitas est generalis virtus, quia per quamlibet virtutem retrahitur mens humana ne rebus illicitis delectabiliter coniungatur. Principaliter tamen ratio huius castitatis consistit in caritate et in aliis virtutibus theologicis, quibus mens hominis coniungitur Deo.

Referencing norms: Q151A2Respondeo, assert-h983a7c9ed6fc787fa77b31bf03790d0d4867410a7fb3a90515f80c56d5ab5fd3

la · official · sha256:33b8f5f0c7db15083dc229bf69ba954111bbacfc0b1d51a967b9446e7373e9c1LA

[45019] IIª-IIae, q. 151 a. 2 s. c. Sed contra est quod Macrobius ponit eam partem temperantiae.

Referencing norms: assert-h40a48bbb9808e8418b7b6a136cb3da7bdd35b899b5bdd851e42414eabbaeab79

la · official · sha256:e963e886f3470e8af1bf6da59ab2995bcd32b3e7b75d6e65de5b8c7454d6c63dLA

[45029] IIª-IIae, q. 151 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod temperantia non consistit principaliter circa delectationes tactus quantum ad iudicium sensus de tangibilibus, quod est eiusdem rationis in omnibus, sed quantum ad ipsum usum tangibilium, ut dicitur in III Ethic. Est autem alia ratio utendi cibis et potibus, et venereis. Et ideo oportet esse diversas virtutes, licet sint unius sensus.

Referencing norms: Q151A3Ad1, assert-h8787f9f20c88bcce0bc9471b479bcc78428b96ce69242a7f522c19d518384f36

la · official · sha256:a3d81e565d38e7da2a58400e78cd774540d9aecb5e8f2633785c2f9ebe8a4e7aLA

[45030] IIª-IIae, q. 151 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod delectationes venereae sunt vehementiores et magis opprimentes rationem quam delectationes ciborum. Et propter hoc magis indigent castigatione et refrenatione, quia si eis consentiatur, magis ex hoc increscit vis concupiscentiae, et deiicitur virtus mentis. Unde dicit Augustinus, in I Soliloq., nihil esse sentio quod magis ex arce deiiciat animum virilem quam blandimenta feminae, corporumque ille contactus sine quo uxor haberi non potest.

Referencing norms: Q151A3Ad2, assert-hb7556b749c40039b89c5f124fb224dcaf0ecb32de2918c28d682056e810bf235

la · official · sha256:f41fda2c08a5c9379c1298bed51b597b70e2e6b81189b033a2ddc48b3265146aLA

[45031] IIª-IIae, q. 151 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod delectationes aliorum sensuum non pertinent ad naturam hominis conservandam, nisi prout ordinantur ad delectabilia tactus. Et ideo circa huiusmodi delectationes non est aliqua alia virtus sub temperantia comprehensa. Sed delectationes ciborum, quamvis aliqualiter ordinentur ad delectationes venereorum, tamen etiam per se ordinantur ad vitam hominis conservandam. Et ideo etiam per se habent specialem virtutem, quamvis illa virtus, quae abstinentia dicitur, ordinet actum suum ad finem castitatis.

Referencing norms: Q151A3Ad3, assert-h336c4ee9c20e93b3b7e4aca0714d90951b50ff931ec2b12ac3fe0f7637afc5c6

la · official · sha256:06b76fe604167bf41308ce84c31e35867e84301a67ceace5926a9d323b46fed5LA

[45024] IIª-IIae, q. 151 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod castitas non sit virtus distincta ab abstinentia. Quia circa materiam unius generis sufficit una virtus. Sed unius generis esse videntur quae pertinent ad unum sensum. Cum igitur delectatio ciborum, circa quam est abstinentia, et delectatio venereorum, circa quam est castitas, pertineant ad tactum, videtur quod castitas non sit alia virtus ab abstinentia.

Referencing norms: Q151A3Obiectio1, assert-had3195e150b4fdfa6d4c75114a7a3a634edb8b13eebe3c683e6a1710339e4a34, assert-hd9ffa8164d4e738281d28c92e2b8cddc10d85bc6846ea9beb1b4ebc5d680c8cd

la · official · sha256:f695268d6accb63a245ecaec04748742fcefb43233eb504ed10429006eb5422dLA

[45025] IIª-IIae, q. 151 a. 3 arg. 2 Praeterea, philosophus, in III Ethic., omnia vitia intemperantiae assimilat puerilibus peccatis, quae castigatione indigent. Sed castitas nominatur a castigatione vitiorum oppositorum. Ergo, cum per abstinentiam cohibeantur quaedam vitia intemperantiae, videtur quod abstinentia sit castitas.

Referencing norms: Q151A3Obiectio2, assert-h038c36bcf855e84f329804bb227f85339f56e7dd502327156b553184fc3e55c2, assert-h621d686f9604c3a23a7a2fddc3d249f961e6bb9ba9e10cf37a2c78d38cbd7273

la · official · sha256:803a5dc36116ce6ee7d3a716edcd2b0f9d52a7f7d4ac496c87598c718b62b42dLA

[45026] IIª-IIae, q. 151 a. 3 arg. 3 Praeterea, delectationes aliorum sensuum pertinent ad temperantiam inquantum ordinantur ad delectationes tactus, circa quas est temperantia. Sed delectationes ciborum, circa quas est abstinentia, ordinantur ad delectationes venereorum, circa quas est castitas, unde Hieronymus dicit, venter et genitalia sibimetipsis vicina sunt, ut ex vicinitate membrorum confederatio intelligatur vitiorum. Ergo abstinentia et castitas non sunt virtutes ab invicem distinctae.

Referencing norms: Q151A3Obiectio3, assert-h256a941736ba26c0fabde95dd7722fa8234d1ff03d47eb3b192b09ee97b9f8ea, assert-he3c1e343f392e54f42b427629cca4d93480f77a2a37bba54aff56d260f5a005d

la · official · sha256:e118ba3a18ac4816f7380a1e59ae834af2819676f44a55c0ebc6017071c5ada7LA

[45028] IIª-IIae, q. 151 a. 3 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, temperantia proprie est circa concupiscentias delectationum tactus. Et ideo oportet ut ubi sunt diversae rationes delectationis, ibi sint diversae virtutes sub temperantia comprehensae. Delectationes autem proportionantur operationibus, quarum sunt perfectiones, ut dicitur X Ethic. Manifestum est autem quod alterius generis sunt operationes pertinentes ad usum ciborum, quibus natura individui conservatur; et operationes pertinentes ad usum venereorum, quibus conservatur natura speciei. Et ideo castitas, quae est circa delectationes venereorum, est virtus distincta ab abstinentia, quae est circa delectationes ciborum.

Referencing norms: Q151A3Respondeo, assert-he58be3c347e5c307764b1d16480aab82ac82c1cca81d05fc2513239cd89339d5

la · official · sha256:16a106c3cc9c885e8c0775edf5728ca916ee7c87d1acc233fd4df78a4035829fLA

[45027] IIª-IIae, q. 151 a. 3 s. c. Sed contra est quod apostolus, II ad Cor. VI, connumerat castitatem ieiuniis, quae ad abstinentiam pertinent.

Referencing norms: assert-h0794361c15a03c3584958c8d8b66205fdb9f60c4cf881e0831db49de40460cf4

la · official · sha256:5c71b5e88d89ff1d972b3838acd2be91db440fd7aec812494a12f3d2a4652991LA

[45037] IIª-IIae, q. 151 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod Augustinus ibi accipit pudicitiam pro castitate.

Referencing norms: Q151A4Ad1, assert-h08dfdf3ad4d3574fbd7e7af6a95309acc1a6954bca997cc90555dbc0a927e0b2

la · official · sha256:fb353e99489b80cb3be7d7e41eb0514ed041d8d528e13ec3669e601901c387e3LA

[45038] IIª-IIae, q. 151 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod, quamvis omnia vitia habeant turpitudinem quandam, specialiter tamen vitia intemperantiae, ut ex supra dictis patet.

Referencing norms: Q151A4Ad2, assert-h8dfdac55ec3e16c6862e92b5d00fa1c6ce237e7a59a0f1d7e726fed55a2e3525

la · official · sha256:dfdb34e6ddda988207af286b1919482da75dceb00c3920ffe61c330a598c6dd9LA

[45039] IIª-IIae, q. 151 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod inter vitia intemperantiae praecipue sunt exprobrabilia peccata venerea. Tum propter inobedientiam genitalium membrorum. Tum propter hoc quod ratio ab huiusmodi maxime absorbetur.

Referencing norms: Q151A4Ad3, assert-ha94507bc49ee9516b170a58b9502d2d1fe0944660c0e9b6667cc626ed619f865

la · official · sha256:4ec26d987f3263c1aa7579e78a08ba1911b25ebbc9210f1df0c41b541d4b5a91LA

[45032] IIª-IIae, q. 151 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod pudicitia non pertineat specialiter ad castitatem. Dicit enim Augustinus, in I de Civ. Dei, quod pudicitia est quaedam virtus animae. Non ergo est aliquid ad castitatem pertinens, sed est per seipsam virtus a castitate distincta.

Referencing norms: Q151A4Obiectio1, assert-hb2939f1d869d39c4755f508802fdbaf1617c44143e4875e0e5f1098b0351ab0d

la · official · sha256:0286d8b04da3b5fef84a1f0c824466ba28324d88144a190ab47a8b5a025977a9LA

[45033] IIª-IIae, q. 151 a. 4 arg. 2 Praeterea, pudicitia a pudore dicitur, qui videtur idem esse verecundiae. Sed verecundia, secundum Damascenum, est de turpi actu, quod convenit omni actui vitioso. Ergo pudicitia non magis pertinet ad castitatem quam ad alias virtutes.

Referencing norms: Q151A4Obiectio2, assert-h536d3e55e9d6e09785ac03b6ae820192ed0a0fc8f2074feb57e1a261bcf28fd4, assert-hca2cb25e2213786a1575859267dfa7efc2be87f41daf3bd18a486c85400aa54b

la · official · sha256:1783dac5b33edac7624b4406da345efd9cf1375d3be9e8b686b42da2b9f309ceLA

[45034] IIª-IIae, q. 151 a. 4 arg. 3 Praeterea, philosophus dicit, in III Ethic., quod omnis intemperantia generaliter est maxime exprobrabilis. Sed ad pudicitiam pertinere videtur fugere ea quae exprobrabilia sunt. Ergo pudicitia pertinet ad omnes partes temperantiae, non autem specialiter ad castitatem.

Referencing norms: Q151A4Obiectio3, assert-h33b45c37b9c05667a1689ddf7f74cf34ab12ecf286bcf1575f6889904548d49f, assert-hee24c720c4d1d14c084ba95ba2f8bc6976384725ffaa7721e87dbf1c311fd629

la · official · sha256:b59cf66fd9d184bf142b9ec5aece2f3dbc306296e328318a7d75d98b6cbedf7bLA

[45036] IIª-IIae, q. 151 a. 4 co. Respondeo dicendum quod, sicut dictum est, nomen pudicitiae a pudore sumitur, in quo verecundia significatur. Et ideo oportet quod pudicitia proprie sit circa illa de quibus homines magis verecundantur. Maxime autem verecundantur homines de actibus venereis, ut Augustinus dicit, in XIV de Civ. Dei, in tantum quod etiam concubitus coniugalis, qui honestate nuptiarum decoratur, verecundia non careat. Et hoc ideo quia motus genitalium membrorum non subditur imperio rationis, sicut motus aliorum exteriorum membrorum. Verecundatur autem homo non solum de illa mixtione venerea, sed etiam de quibuscumque signis eius, ut philosophus dicit, in II Rhet. Et ideo pudicitia attenditur proprie circa venerea, et praecipue circa signa venereorum, sicut sunt aspectus impudici, oscula et tactus. Et quia haec magis solent deprehendi, ideo pudicitia magis respicit huiusmodi exteriora signa, castitas autem magis ipsam veneream commixtionem. Et ideo pudicitia ad castitatem ordinatur, non quasi virtus ab ipsa distincta, sed sicut exprimens castitatis circumstantiam quandam. Interdum tamen unum pro alio ponitur.

Referencing norms: Q151A4Respondeo, assert-h5ff8eb049ce4f141f66e86a0331bfaa24101558cb1a307d4f2e989a329ce15ce

la · official · sha256:b4ab1aade589a07aefe14c38951ca8f7e250c53dacba561fb75720bf622326e5LA

[45035] IIª-IIae, q. 151 a. 4 s. c. Sed contra est quod Augustinus dicit, in libro de perseverantia, praedicanda est pudicitia, ut ab eo qui habet aures audiendi, nihil genitalibus membris illicitum perpetretur. Sed usus genitalium membrorum proprie pertinet ad castitatem. Ergo pudicitia proprie ad castitatem pertinet.

Referencing norms: assert-h6f39f3651638a44805a3c3b98fd13034662f916475046f76b322577dd4237c29

la · official · sha256:4364850a7eb7f9030e66b4007b08c96ddeba8ea86aaec4a58a72d5ed70a23857LA

[45005] IIª-IIae, q. 151 pr. Deinde considerandum est de castitate. Et primo, de ipsa virtute castitatis; secundo, de virginitate, quae est pars castitatis; tertio, de luxuria, quae est vitium oppositum. Circa primum quaeruntur quatuor. Primo, utrum castitas sit virtus. Secundo, utrum sit virtus generalis. Tertio, utrum sit virtus distincta ab abstinentia. Quarto, quomodo se habeat ad pudicitiam.

la · official · sha256:05326c2d2937d4cee44180c60b0f4c8109d05b167ea53dab504555487983711aLA

[45047] IIª-IIae, q. 152 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod illa definitio Augustini tangit quidem in recto id quod est formale in virginitate, nam per meditationem intelligitur propositum rationis. Quod autem additur, perpetua, non sic intelligitur quod oporteat virginem semper actu talem meditationem habere, sed quia hoc debet in proposito gerere, ut perpetuo in hoc perseveret. Id vero quod est materiale, tangitur in obliquo, cum dicitur, incorruptionis in carne corruptibili. Quod additur ad ostendendam virginitatis difficultatem, nam si caro corrumpi non posset, non esset difficile perpetuam incorruptionis meditationem habere.

Referencing norms: Q152A1Ad1, assert-h3ca64ee22bf1428c610b936fca5c19dfc9c56a6071dc5124a7c1a4ea4ac6743b

la · official · sha256:b613f1c62c36fc7e01e804f9ef034269f14f2ec9de6e834ddeb2f6fd529268a4LA

[45048] IIª-IIae, q. 152 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod pudicitia est quidem essentialiter in anima, materialiter autem in carne, et similiter virginitas. Unde Augustinus dicit, in libro de Virginit., quod licet virginitas in carne servetur, ac per hoc corporalis sit, tamen spiritualis est quam vovet et servat continentia pietatis.

Referencing norms: Q152A1Ad2, assert-hd0caeb47e32a087bc4971cb22ac9a89f18fbe0352c44325ca3da351bfaa15bd5

la · official · sha256:52e9d28039db2d1f3504fee5ee3768e3df70be2cc26dcda9043a29b7af0ffe73LA

[45049] IIª-IIae, q. 152 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod, sicut dictum est, integritas corporalis membri per accidens se habet ad virginitatem, inquantum scilicet per hoc quod ex proposito voluntatis abstinet quis a delectatione venerea, remanet integritas in membro corporeo. Unde si contingat quod per alium modum aliquo casu membri integritas corrumpatur, non magis praeiudicat virginitati quam si corrumpatur manus aut pes.

Referencing norms: Q152A1Ad3, assert-hc20b27ca0c1bbf6b8e239e168554c452ba8d19541173ed0dffe47456fea7e76b

la · official · sha256:2bbdc877db68748ce730362081ac2acd392c08a66561721f54a43f1575a75e6cLA

[45050] IIª-IIae, q. 152 a. 1 ad 4 Ad quartum dicendum quod delectatio quae est ex seminis resolutione dupliciter potest contingere. Uno modo, ut procedat ex mentis proposito. Et sic tollit virginitatem, sive fiat per concubitum sive absque concubitu. Facit autem mentionem Augustinus de concubitu, quia huiusmodi resolutio communiter et naturaliter ex concubitu causatur. Alio modo potest provenire praeter propositum mentis, vel in dormiendo; vel per violentiam illatam, cui mens non consentit, quamvis caro delectationem experiatur; vel etiam ex infirmitate naturae, ut patet in his qui fluxum seminis patiuntur. Et sic non perditur virginitas, quia talis pollutio non accidit per impudicitiam, quam virginitas excludit.

Referencing norms: Q152A1Ad4, assert-h5285d2af62ffa3a9bb00abf870df12c6e3af362b75528a6af9c9335091ee7ca4

la · official · sha256:c086a938b212acbfa06270ad99d86f28752eb3a84efe3f2271cdd0211dd8c47eLA

[45041] IIª-IIae, q. 152 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod virginitas non consistat in integritate carnis. Dicit enim Augustinus, in libro de Nupt. et Concup., quod virginitas est in carne corruptibili incorruptionis perpetua meditatio. Sed meditatio non pertinet ad carnem. Ergo virginitas non consistit in carne.

Referencing norms: Q152A1Obiectio1, assert-h344182e29f3911e010de58aa021c37fcfeca9448b3ce805e74caab3830c48b19, assert-hd7f68faabcfb1e317a6d2a44f604112e065f4431dcbcc6633097ed37632d5774

la · official · sha256:b3da2830f80a27587835559fdd7a7537c430d4c26f05e2dc9127b844df54cdd7LA

[45042] IIª-IIae, q. 152 a. 1 arg. 2 Praeterea, virginitas pudicitiam quandam importat. Sed Augustinus dicit, in I de Civ. Dei, quod pudicitia consistit in anima. Ergo virginitas non consistit in carnis incorruptione.

Referencing norms: Q152A1Obiectio2, assert-h57aa9867e6c09492cf84c3c3ccf608d06c381e19d1e6f6da9d5877e27e983c50, assert-hc81e7dc1bc1dcaefbd879774c539a864d02c01d29202291849438d9860fb4bfe

la · official · sha256:2c26e10c7b59891772ca045829cdf2a8b43866173dc4760cf83f73bf79aa34c0LA

[45043] IIª-IIae, q. 152 a. 1 arg. 3 Praeterea, carnis integritas videtur consistere in signaculo virginalis pudoris. Sed quandoque absque virginitatis praeiudicio frangitur illud signaculum. Dicit enim Augustinus, in I de Civ. Dei, quod membra illa possunt diversis casibus vulnerata vim perpeti; et medici aliquando, saluti opitulantes, haec ibi faciunt quae horret aspectus; obstetrix etiam virginis cuiusdam integritatem manu velut explorans, dum inspicit, perdidit. Et subdit, non opinor quemquam tam stulte sapere ut huic periisse aliquid existimet etiam de ipsius corporis sanctitate, quamvis membri illius integritate iam perdita. Ergo virginitas non consistit in carnis incorruptione.

Referencing norms: Q152A1Obiectio3, assert-h84544d97f20386fc7a7025d0d7e5fe68ff55260756923f70c2b7dbb5a039303e, assert-h85b6472b3d078d08e4f9d3a68f74879dc556dd98ed0342619299a28fc3c4bb6d

la · official · sha256:c841c992e246b26669bed65f6c62777ea82eb6ad6f7ded941eb3c92fe42509b3LA

[45044] IIª-IIae, q. 152 a. 1 arg. 4 Praeterea, corruptio carnis maxime in seminis resolutione consistit, quae potest fieri sine concubitu, vel in dormiendo vel in vigilando. Sed sine concubitu non videtur perdi virginitas, dicit enim Augustinus, in libro de Virginit., quod virginalis integritas, et per piam continentiam ab omni concubitu immunitas, angelica portio est. Ergo virginitas non consistit in carnis incorruptione.

Referencing norms: Q152A1Obiectio4, assert-h0476c1578cf724658c17f4ef855aba4f1dc4a164919f50e536797a107583c249, assert-h59c9ae115dcc4a3edfce022975512cbf425007f5aa1999c52b4c28e6dda89ec7

la · official · sha256:0e28e61dddd143703084631443e67cb7111317c7413693ecc49958a686fc0059LA

[45046] IIª-IIae, q. 152 a. 1 co. Respondeo dicendum quod nomen virginitatis a virore sumptum videtur. Et sicut illud dicitur virens in suo virore persistere quod non est ex superabundantia caloris adustionem expertum, ita etiam virginitas hoc importat, quod persona cui inest immunis sit a concupiscentiae adustione, quae esse videtur in consummatione maximae delectationis corporalis, qualis est venereorum delectatio. Unde Ambrosius dicit, in libro de virginitate, quod castitas virginalis est expers contagionis integritas. In delectatione autem venereorum tria est considerare. Unum quidem quod est ex parte corporis, scilicet violatio signaculi virginalis. Aliud autem est in quo coniungitur id quod est animae cum eo quod est corporis, scilicet ipsa resolutio seminis delectationem sensibilem causans. Tertium autem est solum ex parte animae, scilicet propositum perveniendi ad talem delectationem. In quibus tribus, id quod primo positum est, per accidens se habet ad moralem actum, qui non consideratur per se nisi secundum ea quae sunt animae. Secundum vero materialiter se habet ad actum moralem, nam sensibiles passiones sunt materia moralium actuum. Tertium vero se habet formaliter et completive, quia ratio moralium in eo quod est rationis completur. Quia igitur virginitas dicitur per remotionem praedictae corruptionis, consequens est quod integritas membri corporalis per accidens se habeat ad virginitatem. Ipsa autem immunitas a delectatione quae consistit in seminis resolutione, se habet materialiter. Ipsum autem propositum perpetuo abstinendi a tali delectatione se habet formaliter et completive in virginitate.

Referencing norms: Q152A1Respondeo, assert-h1e925da96b63b2e90ac626e25617b175f31f2e66fb33300fd8a1b11193a6100f

la · official · sha256:8cf1694f7e2779b5a2f227623984ccccb01e2a7c834d195b9f5f3018a07937f0LA

[45045] IIª-IIae, q. 152 a. 1 s. c. Sed contra est quod Augustinus, in eodem libro, dicit quod virginitas est continentia qua integritas carnis ipsi creatori animae et carnis vovetur, consecratur, servatur.

Referencing norms: assert-ha111cfdbc6523893a2504fec5c220b3f319dd5af0b6984c85e1047aa2bf48f29

la · official · sha256:5015007c8214d844b5c64893e136a9a62314e333c539d60e82f6d022ad492023LA

[45056] IIª-IIae, q. 152 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod praeceptum habet rationem debiti, ut supra dictum est. Dupliciter autem est aliquid debitum. Uno modo ut impleatur ab uno, et hoc debitum sine peccato praeteriri non potest. Aliud autem est debitum implendum a multitudine. Et ad tale debitum implendum non tenetur quilibet de multitudine, multa enim sunt multitudini necessaria ad quae implenda unus non sufficit, sed implentur a multitudine dum unus hoc, alius illud facit. Praeceptum igitur legis naturae homini datum de comestione, necesse est quod ab unoquoque impleatur, aliter enim individuum conservari non posset. Sed praeceptum datum de generatione respicit totam multitudinem hominum, cui necessarium est non solum quod multiplicetur corporaliter, sed etiam quod spiritualiter proficiat. Et ideo sufficienter providetur humanae multitudini si quidam carnali generationi operam dent, quidam vero, ab hac abstinentes, contemplationi divinorum vacent, ad totius humani generis pulchritudinem et salutem. Sicut etiam in exercitu quidam castra custodiunt, quidam signa deferunt, quidam gladiis decertant, quae tamen omnia debita sunt multitudini, sed per unum impleri non possunt.

Referencing norms: Q152A2Ad1, assert-h0e43dc2f59b4a6bf23d09968a658694c7ba289a7f38a66c1608085d31af6d5fb

la · official · sha256:f24d0ba53dd76509aeb7978429ca49b2d3f4c4984629593e21e011f29b9a74a3LA

[45057] IIª-IIae, q. 152 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod ille qui abstinet ab omnibus delectationibus praeter rationem rectam, quasi delectationes secundum se abhorrens, est insensibilis, sicut agricola. Virgo autem non abstinet ab omni delectatione, sed solum a delectatione venerea, et ab hac abstinet secundum rationem rectam, ut dictum est. Medium autem virtutis non secundum quantitatem, sed secundum rationem rectam determinatur, ut dicitur in II Ethic. Unde de magnanimo dicitur, in IV Ethic., quod est magnitudine extremus, eo autem quod ut oportet, medius.

Referencing norms: Q152A2Ad2, assert-he8b0e6c2eca3e4952d9564f54108d3b2005577f3430dcc392b59fc408b115a44

la · official · sha256:83c168341ea95c64651254d396114a46ec73db96a2492fcb422453a6a1f07bdcLA

[45058] IIª-IIae, q. 152 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod leges feruntur secundum ea quae ut in pluribus accidunt. Hoc autem rarum erat apud antiquos, ut aliquis amore veritatis contemplandae ab omni delectatione venerea abstineret, quod solus Plato legitur fecisse. Unde non sacrificavit quasi hoc peccatum reputaret, sed perversae opinioni civium cedens, ut ibidem Augustinus dicit.

Referencing norms: Q152A2Ad3, assert-h89598331b8fbeea0cc3887ae45cd65a7dba21cfff68f5a36409289c0d4a1ea0d

la · official · sha256:3a122344cdc4d8bb64bb5d8637ae109a6d39a9e561f07e31445c9a28d091595cLA

[45051] IIª-IIae, q. 152 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod virginitas sit illicita. Omne enim quod contrariatur praecepto legis naturae est illicitum sed sicut praeceptum legis naturae ad conservationem individui est quod tangitur Gen. II, de omni ligno quod est in Paradiso, comede; ita etiam praeceptum legis naturae est ad conservationem speciei, quod ponitur Gen. I, crescite et multiplicamini, et replete terram. Ergo, sicut peccaret qui abstineret ab omni cibo, utpote faciens contra bonum individui; ita etiam peccat qui omnino abstinet ab actu generationis, utpote faciens contra bonum speciei.

Referencing norms: Q152A2Obiectio1, assert-h6d628c33c70df98af8af25d2b504666f36a5c34ab89e1d52f896edf17245c027

la · official · sha256:e2f18b0d04848cba8fbfc4ef280c66b235f49a56f422a592b427ad43ee1ccca1LA

[45052] IIª-IIae, q. 152 a. 2 arg. 2 Praeterea, omne id quod recedit a medio virtutis videtur esse vitiosum. Sed virginitas recedit a medio virtutis ab omnibus delectationibus venereis abstinens, dicit enim philosophus, in II Ethic., quod qui omni voluptate potitur, neque ab una recedit, intemperatus est; qui autem omnes fugit, agrestis est et insensibilis. Ergo virginitas est aliquid vitiosum.

Referencing norms: Q152A2Obiectio2, assert-h291d25e8b67f420b5ba8add24e509390ac2b9f7da282780a1001b37d3a05f1e1, assert-hb3f38af6ab1097cfa00f1bcfda784c676287e624df4bc718652221405f4bfe71

la · official · sha256:6bde6caa25d0b3c93ea89496a39485687d75a90e67ca045a1167b266aa48fecdLA

[45053] IIª-IIae, q. 152 a. 2 arg. 3 Praeterea, poena non debetur nisi vitio. Sed apud antiquos puniebantur secundum leges illi qui semper caelibem vitam ducebant, ut maximus Valerius dicit. Unde et Plato, secundum Augustinum, in libro de vera Relig., sacrificasse dicitur ut perpetua eius continentia tanquam peccatum aboleretur. Ergo virginitas est peccatum.

Referencing norms: Q152A2Obiectio3, assert-h2cbeb05bba25a6ca3fa2130fdf133e1e25d4cd177eb8df529a2e24beb61d2a32, assert-h30bd596545a7a8a3de64e7b5a6e92c8221a4fbbdf4207d06f229ce3b5759fb37, assert-he7e9e28b16dc4ee2e4508099093434ab1d00eb135b43c505496dec34a83ae0a9

la · official · sha256:394e03979f6f58a7336b9975230b1b83a9aa7d311c1361b39f82f98fef453e13LA

[45055] IIª-IIae, q. 152 a. 2 co. Respondeo dicendum quod in humanis actibus illud est vitiosum quod est praeter rationem rectam. Habet autem hoc ratio recta, ut his quae sunt ad finem utatur aliquis secundum eam mensuram qua congruit fini. Est autem triplex hominis bonum, ut dicitur in I Ethic., unum quidem quod consistit in exterioribus rebus, puta divitiis; aliud autem quod consistit in bonis corporis; tertium autem quod consistit in bonis animae, inter quae et bona contemplativae vitae sunt potiora bonis vitae activae, ut philosophus probat, in X Ethic., et dominus dicit, Lucae X, Maria optimam partem elegit. Quorum bonorum exteriora quidem ordinantur ad ea quae sunt corporis; ea vero quae sunt corporis, ad ea quae sunt animae; et ulterius ea quae sunt vitae activae, ad ea quae sunt vitae contemplativae. Pertinet igitur ad rectitudinem rationis ut aliquis utatur exterioribus bonis secundum eam mensuram qua competit corpori, et similiter de aliis. Unde si quis abstineat ab aliquibus possidendis, quae alias esset bonum possidere, ut consulat saluti corporali, vel etiam contemplationi veritatis, non esset hoc vitiosum, sed secundum rationem rectam. Et similiter si quis abstineat a delectationibus corporalibus ut liberius vacet contemplationi veritatis, pertinet hoc ad rectitudinem rationis. Ad hoc autem pia virginitas ab omni delectatione venerea abstinet, ut liberius divinae contemplationi vacet, dicit enim apostolus, I ad Cor. VII, mulier innupta et virgo cogitat quae domini sunt, ut sit sancta et corpore et spiritu, quae autem nupta est, cogitat quae sunt mundi, quomodo placeat viro. Unde relinquitur quod virginitas non est aliquid vitiosum, sed potius laudabile.

Referencing norms: Q152A2Respondeo, assert-hb87cea2157f5b8a75ab1396e90b62b02b4ff915ead5abe4c9513a44af9343e8e

la · official · sha256:8a004d0f133a6f4a1039e7cf663f7cc3426bcb04afc9164a92067cdf2eff8106LA

[45054] IIª-IIae, q. 152 a. 2 s. c. Sed contra, nullum peccatum recte cadit sub consilio. Sed virginitas recte cadit sub consilio, dicitur enim I ad Cor. VII, de virginibus autem praeceptum domini non habeo, consilium autem do. Ergo virginitas non est aliquid illicitum.

Referencing norms: assert-h953ae0125e572017c7c4a90119098fe6c3d73c6a6bcb3913487cbbd01e6e2c66

la · official · sha256:3cbab5be54ff2e606028be740717d39cd137be17afe42aa73657d6c057721b58LA

[45066] IIª-IIae, q. 152 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod homines ex sua nativitate habent id quod est materiale in virginitate, scilicet integritatem carnis immunem ab experimento venereorum. Non tamen habent id quod est formale in virginitate, ut scilicet habeant propositum servandi huiusmodi integritatem propter Deum. Et ex hoc habet rationem virtutis. Unde Augustinus dicit, in libro de Virginit., nec nos in virginibus praedicamus quod virgines sunt, sed quod Deo dicatae pia continentia virgines.

Referencing norms: Q152A3Ad1, assert-h2d21628328c0e472db0d612c0ea7d2b52d3eac99c670d84a42cbd18922929fa9

la · official · sha256:71065ae0cf93a520b0aae2d60631e5b61f6c78c6c2d009246087e983d11b8e82LA

[45067] IIª-IIae, q. 152 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod connexio virtutum accipitur secundum id quod est formale in virtutibus, idest secundum caritatem vel secundum prudentiam, ut supra habitum est, non autem secundum id quod est materiale in virtutibus. Nihil enim prohibet alicui virtuoso suppetere materiam unius virtutis, non autem materiam alterius, sicut pauper habet materiam temperantiae, non autem materiam magnificentiae. Et hoc modo alicui habenti alias virtutes deest materia virginitatis, idest praedicta integritas carnis. Tamen potest id quod est formale in virginitate habere, ut scilicet in praeparatione mentis praedictae integritatis conservandae propositum, si hoc sibi competeret. Sicut pauper potest in praeparatione animi habere propositum magnificos sumptus faciendi, si sibi competeret, et similiter ille qui est in prosperitate habet in praeparatione animi propositum adversa aequanimiter tolerandi. Et sine hac praeparatione animi non potest esse aliquis virtuosus.

Referencing norms: Q152A3Ad2, assert-h72fd4766f595a5f957bffe1ac6c53c5b2d65e40edb617bb34426d461f3cfc611

la · official · sha256:d44095f0a0da49ad9279a0c304fa85568c753fcc68b3e8565854ea721140eac4LA

[45068] IIª-IIae, q. 152 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod virtus per poenitentiam reparari potest quantum ad id quod est formale in virtute, non autem quantum ad id quod est materiale in ipsa. Non enim si quis magnificus consumpsit suas divitias, per poenitentiam peccati restituuntur ei divitiae. Et similiter ille qui peccando virginitatem amisit, per poenitentiam non recuperat virginitatis materiam, sed recuperat virginitatis propositum. Circa materiam autem virginitatis est aliquid quod miraculose reparari poterit divinitus, scilicet integritas membri, quam diximus accidentaliter se ad virginitatem habere. Aliud autem est quod nec miraculo reparari potest, ut scilicet qui expertus est voluptatem veneream, fiat non expertus, non enim Deus potest facere ut ea quae facta sunt non sint facta, ut in primo habitum est.

Referencing norms: Q152A3Ad3, assert-h666cdb9de4cc521d6ebcf80dd9164490fd156a71e4412c67f9e4bdb71a894dfb

la · official · sha256:53ea43f14f7372fd8d57efb0d1b2688ef8f4d2f9afa55d2c68f20d69318e7707LA

[45069] IIª-IIae, q. 152 a. 3 ad 4 Ad quartum dicendum quod virginitas, secundum quod est virtus, importat propositum voto firmatum integritatis perpetuo servandae dicit enim Augustinus, in libro de Virginit., quod per virginitatem integritas carnis ipsi creatori animae et carnis vovetur, consecratur, servatur. Unde virginitas, secundum quod est virtus, nunquam amittitur nisi per peccatum.

Referencing norms: Q152A3Ad4, assert-h56c3f8329d47cfb6ba18a988e40676670ec0258dfc73b1e026c2d3c5f0daa538

la · official · sha256:8cb255d9d28f19264ef5b71e3c521a7e440244687033f5bd69549c863d696881LA

[45070] IIª-IIae, q. 152 a. 3 ad 5 Ad quintum dicendum quod castitas coniugalis ex hoc solo laudem habet quod abstinet ab illicitis voluptatibus, unde non habet aliquam excellentiam supra communem castitatem. Viduitas autem addit quidem aliquid supra communem castitatem, non tamen pervenit ad id quod est perfectum in materia ista, scilicet ad omnimodam immunitatem venereae voluptatis, sed sola virginitas. Et ideo sola virginitas ponitur virtus specialis, sicut supra castitatem sicut magnificentia supra liberalitatem.

Referencing norms: Q152A3Ad5, assert-h3c4f3588bfb2df0c552b7ac8d2da9ee4bdca27b43e9002ba7cd8803260d1465d

la · official · sha256:348b3a34ff985e41f8c804158f32beee916af013c1611a6ebf802b1ad53c6a3aLA

[45059] IIª-IIae, q. 152 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod virginitas non sit virtus. Nulla enim virtus inest nobis a natura, ut philosophus dicit, in II Ethic. Sed virginitas inest a natura, quilibet enim mox natus virgo est. Ergo virginitas non est virtus.

Referencing norms: Q152A3Obiectio1, assert-h35623d32ab797aa4722d84edff3b103cc37fe72e200c67b1db581ee2b789beba, assert-h41a439b5e82e14d33725cff565f89517e4a4fff75c2301aa3ef71ab77515f411

la · official · sha256:511ba73756c7da9cb44e7f5a7e462ff4ef204fe950b13e3addd8fcb60a52aef9LA

[45060] IIª-IIae, q. 152 a. 3 arg. 2 Praeterea, quicumque habet unam virtutem, habet omnes, ut supra habitum est. Sed aliqui habent alias virtutes qui non habent virginitatem, alioquin, cum sine virtute nullus ad regnum caelorum perveniat, nullus sine virginitate ad ipsum posset pervenire; quod esset matrimonium damnare. Ergo virginitas non est virtus.

Referencing norms: Q152A3Obiectio2, assert-h37a9324ec80e8c006e59b6eed8f4c0d445c1d051c3e4f781bd3cf855afa578a4, assert-hc4dd965564a227e0a3e9e845a890238df0240854e03a79ce8976d53070d2a0c7

la · official · sha256:1587395e403fcd591e2dabd17f9fbaff6ef86ae9bf6dace5ead964a7aa9ba051LA

[45061] IIª-IIae, q. 152 a. 3 arg. 3 Praeterea, omnis virtus restituitur per poenitentiam. Sed virginitas non reparatur per poenitentiam, unde Hieronymus dicit, cum cetera Deus possit, non potest virginem post ruinam reparare. Ergo videtur quod virginitas non sit virtus.

Referencing norms: Q152A3Obiectio3, assert-h9b80c6514bfd2166489b305d13db09641568aba0e1e86064c81d72d20bd70981, assert-hd4d6081974b6ade3224f67e33830412c77b36c176600a9791a01fc07e7a5df71

la · official · sha256:43a47ae854c73fd65386ce4e144a3501f52b67477f552dbd24fc2dbf156046e5LA

[45062] IIª-IIae, q. 152 a. 3 arg. 4 Praeterea, nulla virtus perditur sine peccato. Sed virginitas perditur sine peccato, scilicet per matrimonium. Ergo virginitas non est virtus.

Referencing norms: Q152A3Obiectio4, assert-h7961265307533243aa5187abaf5ff71f25589cbdc64b6faf55d79c2d63a3c4ae, assert-h80ca54a109ba1b699660c894c2e4e004e17a9c421ef9804d1c7711a6bcaf2975

la · official · sha256:a0b71f73596b60eb99bb6df343cfd553b77fb9f846fd0ef993011bc15cc7bcb6LA

[45063] IIª-IIae, q. 152 a. 3 arg. 5 Praeterea, virginitas condividitur viduitati et pudicitiae coniugali. Sed neutrum illorum ponitur virtus. Ergo virginitas non est virtus.

Referencing norms: Q152A3Obiectio5, assert-hdff6706b08643b8101b2eff0b05e1d6d010f66d0cf3f76853843e1e3dd541f62, assert-hefced7764d5f3034ad2b47842b251a081a1bc400a198e893310320fc667f578f

la · official · sha256:ac81d090b04f3bf8f064110a05962627ce076529a3a3fb25626bea63a2c939a1LA

[45065] IIª-IIae, q. 152 a. 3 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, in virginitate est sicut formale et completivum propositum perpetuo abstinendi a delectatione venerea, quod quidem propositum laudabile redditur ex fine, inquantum scilicet hoc fit ad vacandum rebus divinis. Materiale autem in virginitate est integritas carnis absque omni experimento venereae delectationis. Manifestum est autem quod ubi est specialis materia habens specialem excellentiam, ibi invenitur specialis ratio virtutis, sicut patet in magnificentia, quae est circa magnos sumptus, et ex hoc est specialis virtus a liberalitate distincta, quae communiter se habet circa omnem pecuniarum usum. Hoc autem quod est conservare se immunem ab experimento venereae voluptatis, habet quandam excellentiam laudis supra hoc quod est conservare se immunem ab inordinatione venereae voluptatis. Et ideo virginitas est quaedam specialis virtus, habens se ad castitatem sicut magnificentia ad liberalitatem.

Referencing norms: Q152A3Respondeo, assert-hcee341db0d0f76af0c3f7e0d2443d96dcedd812bfd3c215017ac22ab33630d6e

la · official · sha256:d64bdae4f24a21a75662acf166012842a84723dcddea786f7f1d7a291a2b6a01LA

[45064] IIª-IIae, q. 152 a. 3 s. c. Sed contra est quod Ambrosius dicit, in libro de Virginit., invitat virginitatis amor ut aliquid de virginitate dicamus, ne veluti transitu quodam perstricta videatur quae principalis est virtus.

Referencing norms: assert-hf8763fdf4d4e7c1d04ae5b0fa7d620d5b3dd4bffa5e8e71863dd80a294a9e4e4

la · official · sha256:ccfd04a0b8316c890f7b215b0afc7af6d9ee45321d5c4c56f1c2c4e97566f1bbLA

[45076] IIª-IIae, q. 152 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod meritum non solum pensatur ex genere actus, sed magis ex animo operantis. Habuit autem Abraham animum sic dispositum ut paratus esset virginitatem servare si esset tempus congruum. Ex quo meritum continentiae coniugalis in ipso aequatur merito continentiae virginalis in Ioanne respectu praemii substantialis, non autem respectu praemii accidentalis. Unde Augustinus dicit, in libro de bono coniugali, quod Ioannis caelibatus et Abrahae connubium pro temporum distributione Christo militaverunt, sed continentiam Ioannes etiam in opere, Abraham vero in solo habitu habebat.

Referencing norms: Q152A4Ad1, assert-hdea1defeeca6491e8ecc82eea3098f4d39c6037067df8b470ce23d0b2d42abe6

la · official · sha256:1bd3e50e62c4ca5b9a59d5677b76b9c1f0778b43b42bbed49ec69c759229ddbfLA

[45077] IIª-IIae, q. 152 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod, licet virginitas sit melior quam continentia coniugalis, potest tamen coniugatus esse melior quam virgo, duplici ratione. Primo quidem, ex parte ipsius castitatis, si scilicet ille qui est coniugatus, habeat animum magis paratum ad virginitatem servandam, si oporteret, quam ille qui est virgo actu. Unde Augustinus instruit virginem, in libro de bono coniugali, ut dicat, ego non sum melior quam Abraham, sed melior est castitas caelibum quam castitas nuptiarum. Et rationem postea subdit, dicens, quod enim ego nunc ago, melius illi egissent, si tunc agendum esset, quod autem illi egerunt, sic ego non agerem, etiam si nunc agendum esset. Secundo, quia forte ille qui non est virgo, habet aliquam excellentiorem virtutem. Unde Augustinus dicit, in libro de Virginit., unde scit virgo, quamvis sollicita quae sunt domini, ne forte, propter aliquam sibi incognitam infirmitatem, non sit matura martyrio, illa vero mulier cui se praeferre gestiebat, iam possit bibere calicem dominicae passionis?

Referencing norms: Q152A4Ad2, assert-h10ecfbad540dea7d5ea485f275a6a3a92b980b523d1a4e44603a570faf884689

la · official · sha256:a2542720835e4604f260ab6cd1c06e744f68a182be5eb9de12e8b605cde9d497LA

[45078] IIª-IIae, q. 152 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod bonum commune potius est bono privato si sit eiusdem generis, sed potest esse quod bonum privatum sit melius secundum suum genus. Et hoc modo virginitas Deo dicata praefertur fecunditati carnali. Unde Augustinus dicit, in libro de Virginit., quod fecunditas carnis, etiam illarum quae in hoc tempore nihil aliud in coniugio quam prolem requirunt quam mancipent Christo, pro amissa virginitate compensari non posse credenda est.

Referencing norms: Q152A4Ad3, assert-h29104d86e692293d58a0847ba8f5bd9abe2c8172d33bca4e43ea37675602ddf1

la · official · sha256:fc87231edfd17fdd7b91d40a4bdcc2c4e4861bd2751864f3bba310c17f13cf30LA

[45071] IIª-IIae, q. 152 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod virginitas non sit excellentior matrimonio. Dicit enim Augustinus, in libro de bono coniugali, non impar meritum continentiae est in Ioanne, qui nullas expertus est nuptias, et in Abraham, qui filios generavit. Sed maioris virtutis maius est meritum. Ergo virginitas non est potior virtus quam castitas coniugalis.

Referencing norms: Q152A4Obiectio1, assert-h1ad9357e751708aac5cf5be24fa36fc59bc8e61e97a5c0624d8f8f15a35a266a, assert-h389749122d7f2424bd5e693a86ad4fdcccf55cb468c4ee4cd9985fda3b2a983f

la · official · sha256:3512e0432aff59cc14552c0e391382cfa5720b14c5f21afc95a8e13e7211261fLA

[45072] IIª-IIae, q. 152 a. 4 arg. 2 Praeterea, ex virtute dependet laus virtuosi. Si ergo virginitas praeferretur continentiae coniugali, videtur esse consequens quod quaelibet virgo esset laudabilior qualibet coniugata. Hoc autem est falsum. Ergo virginitas non praefertur coniugio.

Referencing norms: Q152A4Obiectio2, assert-h1e0f2f3e01ee1c7c0dacb2fc4858f02b5d539a32755b383d188b6733b903170c

la · official · sha256:ee372d187e076b3454532714eaea723afe03a1534b659bf140640fe2b6cea179LA

[45073] IIª-IIae, q. 152 a. 4 arg. 3 Praeterea, bonum commune potius est bono privato, ut patet per philosophum, in I Ethic. Sed coniugium ordinatur ad bonum commune, dicit enim Augustinus, in libro de bono coniugali, quod est cibus ad salutem hominis, hoc est concubitus ad salutem humani generis. Virginitas autem ordinatur ad bonum speciale, ut scilicet vitent tribulationem carnis, quam sustinent coniugati, sicut patet per apostolum, I ad Cor. VII. Ergo virginitas non est potior continentia coniugali.

Referencing norms: Q152A4Obiectio3, assert-h4b1365d2aca72fce1178424decf7910b6493ec0cb21514a9021333e251069a6f, assert-hcb5a3005dc7b67be5e0794bb22ae51c89abbf66eb735ff4bd63684f98c1f72ba

la · official · sha256:8ba3ade3fc1ebee9f81649cf1a18a47797e66819c2a42e3bd590d3b6e725c432LA

[45075] IIª-IIae, q. 152 a. 4 co. Respondeo dicendum quod, sicut patet in libro Hieronymi contra Iovin., hic error fuit Ioviniani, qui posuit virginitatem non esse matrimonio praeferendam. Qui quidem error praecipue destruitur et exemplo Christi, qui et matrem virginem elegit, et ipse virginitatem servavit; et ex doctrina apostoli, qui, I ad Cor. VII, virginitatem consuluit tanquam melius bonum; et etiam ratione. Tum quia bonum divinum est potius bono humano. Tum quia bonum animae praefertur bono corporis. Tum etiam quia bonum contemplativae vitae praefertur bono activae. Virginitas autem ordinatur ad bonum animae secundum vitam contemplativam, quod est cogitare ea quae sunt Dei. Coniugium autem ordinatur ad bonum corporis, quod est corporalis multiplicatio generis humani, et pertinet ad vitam activam, quia vir et mulier in matrimonio viventes necesse habent cogitare quae sunt mundi, ut patet per apostolum, I ad Cor. VII. Unde indubitanter virginitas praeferenda est continentiae coniugali.

Referencing norms: Q152A4Respondeo, assert-h82cd297885ebf6f5f6c85f08d11341791c1edd6361054235e485a12b5c7dea74

la · official · sha256:be64e6f9f227bb68bc47adcf22c569a3c0086e9a268b5a4933522295eb63227eLA

[45074] IIª-IIae, q. 152 a. 4 s. c. Sed contra est quod dicit Augustinus, in libro de Virginit., certa ratione, et sanctarum Scripturarum auctoritate, nec peccatum esse nuptias invenimus, nec eas bono vel virginalis continentiae, vel etiam vidualis, aequamus.

Referencing norms: assert-hbe3a6d7284f3c7489c11290d0daf3dc530d1b2b33c5ae4c7db1fbe7d31ff22c5

la · official · sha256:b46e57a2645fcc88c6949ca95967603cb976a456c4fa91664d6edbb325181f5eLA

[45084] IIª-IIae, q. 152 a. 5 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod virgines sunt illustrior portio gregis Christi, et est earum sublimior gloria, per comparationem ad viduas et coniugatas.

Referencing norms: Q152A5Ad1, assert-h6b47cf3a6b1def3075d56531165759a888e6040f352b1d2113458f9f589c1543

la · official · sha256:673b0353a0c0c7da8b60d29ec181f203ae9f91dceb58a1c77237077873e7637dLA

[45085] IIª-IIae, q. 152 a. 5 ad 2 Ad secundum dicendum quod centesimus fructus attribuitur virginitati, secundum Hieronymum, propter excellentiam quam habet ad viduitatem, cui attribuitur sexagesimus, et ad matrimonium, cui attribuitur tricesimus. Sed sicut Augustinus dicit, in libro de quaest. Evang., centesimus fructus est martyrum, sexagesimus virginum, et tricesimus coniugatorum. Unde ex hoc non sequitur quod virginitas sit simpliciter maxima omnium virtutum, sed solum aliis gradibus castitatis.

Referencing norms: Q152A5Ad2, assert-h88a5c247c9b580c008a3338e8efe88c2144ee7713404a56dbd5a82028cdf0364

la · official · sha256:e49d99829c99e38a735587a89e6d929456e7bedcd546a0be409ea7b17f36a16bLA

[45086] IIª-IIae, q. 152 a. 5 ad 3 Ad tertium dicendum quod virgines sequuntur agnum quocumque ierit quia imitantur Christum non solum in integritate mentis, sed etiam in integritate carnis, ut Augustinus dicit, in libro de Virginit. Et ideo in pluribus sequuntur agnum. Non tamen oportet quod magis de propinquo, quia aliae virtutes faciunt propinquius inhaerere Deo per imitationem mentis. Canticum autem novum quod solae virgines cantant, est gaudium quod habent de integritate carnis servata.

Referencing norms: Q152A5Ad3, assert-h38273550c38396b1b961155a688080865b966fa14605bd97a090b6060a468c29

la · official · sha256:401713853ddcd4681e07db859dd12821f1d215dbbcc80e729fa96e709b3ace67LA

[45079] IIª-IIae, q. 152 a. 5 arg. 1 Ad quintum sic proceditur. Videtur quod virginitas sit maxima virtutum. Dicit enim Cyprianus, in libro de Virginit., nunc nobis ad virgines sermo est. Quarum quo sublimior gloria est, maior et cura. Flos est ille ecclesiastici germinis, decus atque ornamentum gratiae spiritualis, illustrior portio gregis Christi.

Referencing norms: Q152A5Obiectio1, assert-h25878519570028fb9bf22839c5c01585ea02e84f8ca9c996b49d3bdeb6b9e89f

la · official · sha256:3fa9a4e73ef25b4b66c1ed38ec6e32b4533c543936a53fb19eb5a746ab90592dLA

[45080] IIª-IIae, q. 152 a. 5 arg. 2 Praeterea, maius praemium debetur maiori virtuti. Sed virginitati debetur maximum praemium, scilicet fructus centesimus, ut patet Matth. XIII, in Glossa. Ergo virginitas est maxima virtutum.

Referencing norms: Q152A5Obiectio2, assert-h2025189650fd68a0ced1da872fef1382050ad5f0e26fecbeaffbdd35de4ce76d, assert-h525b430b25f7c5e59eea9d65fede4830c96db857ce7a157b171a774e68956329

la · official · sha256:a66844ff5d8f2a8a74e85f8c333ef32c120f38c74b2820908d6dedae9ae62304LA

[45081] IIª-IIae, q. 152 a. 5 arg. 3 Praeterea, tanto aliqua virtus est maior, quanto per eam magis aliquis Christo conformatur. Sed maxime aliquis conformatur Christo per virginitatem, dicitur enim Apoc. XIV de virginibus, quod sequuntur agnum quocumque ierit, et quod cantant canticum novum, quod nemo alius poterat dicere. Ergo virginitas est maxima virtutum.

Referencing norms: Q152A5Obiectio3, assert-h4690ab7e66ead7cf36bcdab4e4d1c9c96f61b74c8f6e94df0a17f89b50009fa9, assert-hce1615a704320cec888632499afa891db799a202efa902753bf978dcde03a865

la · official · sha256:c8b2640cdb4d7fde6795e784b47386f46cf300787197da10f65a0689cd025effLA

[45083] IIª-IIae, q. 152 a. 5 co. Respondeo dicendum quod aliquid potest dici excellentissimum dupliciter. Uno modo, in aliquo genere. Et sic virginitas est excellentissima, scilicet in genere castitatis, transcendit enim et castitatem vidualem et coniugalem. Et quia castitati antonomastice attribuitur decor, ideo virginitati per consequens attribuitur excellentissima pulchritudo. Unde et Ambrosius dicit, in libro de Virginit., pulchritudinem quis potest maiorem aestimare decore virginis, quae amatur a rege, probatur a iudice, dedicatur domino, consecratur Deo? Alio modo potest dici aliquid excellentissimum simpliciter. Et sic virginitas non est excellentissima virtutum. Semper enim finis excellit id quod est ad finem, et quanto aliquid efficacius ordinatur ad finem, tanto melius est. Finis autem ex quo virginitas laudabilis redditur, est vacare rebus divinis, ut dictum est. Unde ipsae virtutes theologicae, et etiam virtus religionis, quarum actus est ipsa occupatio circa res divinas, praeferuntur virginitati. Similiter etiam vehementius operantur ad hoc quod inhaereant Deo martyres, qui ad hoc postponunt propriam vitam; et viventes in monasteriis, qui ad hoc postponunt propriam voluntatem et omnia quae possunt habere; quam virgines, quae ad hoc postponunt venereas voluptates. Et ideo virginitas non simpliciter est maxima virtutum.

Referencing norms: Q152A5Respondeo, assert-hb9f5a4b0f5c2488645f317d795a1a81680baea4ef00816990d2abcc53316b900

la · official · sha256:cca10cd94ec940b513c22d599aef02d0141712bb8df192ff463d1c0c69be2bdbLA

[45082] IIª-IIae, q. 152 a. 5 s. c. Sed contra est quod Augustinus dicit, in libro de Virginit., nemo, quantum puto, ausus fuit virginitatem praeferre monasterio. Et in eodem libro dicit, praeclarissimum testimonium perhibet ecclesiastica auctoritas, in qua fidelibus notum est quo loco martyres, et quo defunctae sanctimoniales ad altaris sacramenta recitentur. Per quod datur intelligi quod martyrium virginitati praefertur, et similiter monasterii status.

Referencing norms: assert-h2fe6d0651c882a575403700b10675f6754ed6907b2d721a386779bb03b51e53a

la · official · sha256:2bf16233a0a907e4d8874e08d142ebbfb7f2fc71173be0f0bbfba330a0cd5421LA

[45040] IIª-IIae, q. 152 pr. Deinde considerandum est de virginitate. Et circa hoc quaeruntur quinque. Primo, in quo consistit virginitas. Secundo, utrum sit licita. Tertio, utrum sit virtus. Quarto, de excellentia eius respectu matrimonii. Quinto, de excellentia eius respectu aliarum virtutum.

la · official · sha256:4a6e2648d50493869c124da95d57eeadfa90c87a571ce6b22f257146da65a105LA

[45093] IIª-IIae, q. 153 a. 1 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut temperantia principaliter quidem et proprie est circa delectationes tactus, dicitur autem ex consequenti et per similitudinem quandam in quibusdam aliis materiis; ita etiam luxuria principaliter quidem est in voluptatibus venereis, quae maxime et praecipue animum hominis resolvunt; secundario aut dicitur in quibuscumque aliis ad excessum pertinentibus. Unde Galat. V, dicit Glossa quod luxuria est quaelibet superfluitas.

Referencing norms: Q153A1Ad1, assert-h156acd9b3d64c1e734a9c908f6df07bffadebf39bea8229637d673d172de6239

la · official · sha256:6735f97b79d4beeca48d65afed11aac43f669c4f2ef91a5b6058d31bd2ac11deLA

[45094] IIª-IIae, q. 153 a. 1 ad 2 Ad secundum dicendum quod vinum dicitur esse res luxuriosa, vel secundum hunc modum quo in qualibet materia abundantia ad luxuriam refertur. Vel inquantum superfluus usus vini incentivum voluptati venereae praebet.

Referencing norms: Q153A1Ad2, assert-h453e1392c9ccc6a3b9942749da45b7f1987c4baba32a12702764e708917d1564

la · official · sha256:d4c77ae5e7e50d759bc5d87ec179049235158f48837c4a35ba77d191ecf0ce51LA

[45095] IIª-IIae, q. 153 a. 1 ad 3 Ad tertium dicendum quod libidinosa voluptas etsi in aliis materiis dicatur, tamen specialiter hoc nomen sibi vindicant venereae delectationes, in quibus etiam specialiter libido dicitur, ut Augustinus dicit, XIV de Civ. Dei.

Referencing norms: Q153A1Ad3, assert-h2cb27f86e4e54dccb721c0b0e094eef85099f8f3926492394856813dc9d0b67b

la · official · sha256:b9eed82d4fced5ddf6b744e6710d5682e68d1271d0831927cf7fb2abaa8a9395LA

[45088] IIª-IIae, q. 153 a. 1 arg. 1 Ad primum sic proceditur. Videtur quod materia luxuriae non sit solum concupiscentiae et delectationes venereae. Dicit enim Augustinus, in libro Confess., quod luxuria ad satietatem atque abundantiam se cupit vocari. Sed satietas pertinet ad cibos et potus, abundantia autem ad divitias. Ergo luxuria non est proprie circa concupiscentias et voluptates venereas.

Referencing norms: Q153A1Obiectio1, assert-ha116f344eaca4606f74ddc44f66c76d7fb8ddd3530f3991c806d7bd13b26c75b, assert-hc44d66195559a741989948f9e9bb2d84ec87693128f3fdfa6f6b9a4d53977c3b

la · official · sha256:2c058eab4cee676f00037ec4a54d09386e1b6704d640ea1eaf595fb64c0f2c14LA

[45089] IIª-IIae, q. 153 a. 1 arg. 2 Praeterea, Prov. XX dicitur, luxuriosa res est vinum. Sed vinum pertinet ad delectationem cibi et potus. Ergo circa has maxime videtur esse luxuria.

Referencing norms: Q153A1Obiectio2, assert-h572bc31a2568c0f8e9e430198f63d40753928b784a00e73fe1ee0ce5115e86a5, assert-he67287414e0580b8e15c7c0fcd436b2b78d52706d6186ae056d5a5b957ab3d40

la · official · sha256:f48b4438b55c80a78bba49607c03e047eac9d036bc2e0564a24788ccf5fae050LA

[45090] IIª-IIae, q. 153 a. 1 arg. 3 Praeterea, luxuria esse dicitur libidinosae voluptatis appetitus. Sed libidinosa voluptas non solum est in venereis, sed etiam in multis aliis. Ergo luxuria non solum est circa concupiscentias et voluptates venereas.

Referencing norms: Q153A1Obiectio3, assert-h21e142b3b2ed8cbef178edac62bb9789acb730968b438247a47f26c384580315, assert-he814b187c1b5869fff01c8b50c22e81a6dab453f05ba81464947b2661b1e0753

la · official · sha256:c50afbd204a5580a2440ab39c459ac5af065db529c883ccaa06fb393b60c12d4LA

[45092] IIª-IIae, q. 153 a. 1 co. Respondeo dicendum quod, sicut Isidorus dicit, in libro Etymol., luxuriosus aliquis dicitur quasi solutus in voluptates. Maxime autem voluptates venereae animum hominis solvunt. Et ideo circa voluptates venereas maxime luxuria consideratur.

Referencing norms: Q153A1Respondeo, assert-hb0ac1ce0ca1110efc2c28b82df3dbb21def7ed34150eda7773a91dc450b6a737

la · official · sha256:c97aca9b8d495dfdb7ede1cefe1a5b38d498716100e5abb9357d9f838c14f399LA

[45091] IIª-IIae, q. 153 a. 1 s. c. Sed contra est quod dicitur in libro de vera Relig., dicitur luxuriosis, qui seminat in carne, de carne metet corruptionem. Sed seminatio carnis fit per voluptates venereas. Ergo ad has pertinet luxuria.

Referencing norms: assert-hcd7cfb7c028339edb3dcf2fb06110d6818f90e1b79d6074abc1e1c5cabb9aafa

la · official · sha256:b2ea8e2cf5e0bdd54ac5c363c027808ccc9cdae428ba99fbaecae12a6ae237e4LA

[45101] IIª-IIae, q. 153 a. 2 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod aliquid potest impedire virtutem dupliciter. Uno modo, quantum ad communem statum virtutis, et sic non impeditur virtus nisi per peccatum. Alio modo, quantum ad perfectum virtutis statum, et sic potest impediri virtus per aliquid quod non est peccatum, sed est minus bonum. Et hoc modo usus feminae deiicit animum, non a virtute, sed ab arce, idest perfectione virtutis. Unde Augustinus dicit, in libro de bono Coniug., sicut bonum erat quod Martha faciebat occupata circa ministerium sanctorum, sed melius quod Maria audiens verbum Dei; ita etiam bonum Susannae in castitate coniugali laudamus, sed bonum viduae Annae, et magis Mariae virginis, anteponimus.

Referencing norms: Q153A2Ad1, assert-h927bcdab2ddf40fc1462efc3041812f6eb16461cd5b529c1577188c7f3937c31

la · official · sha256:ba27de412b3a23d98a1d5319c8037c048c92b596811cecbabcf0eaa74beaaedaLA

[45102] IIª-IIae, q. 153 a. 2 ad 2 Ad secundum dicendum quod, sicut supra dictum est, medium virtutis non attenditur secundum quantitatem, sed secundum quod convenit rationi rectae. Et ideo abundantia delectationis quae est in actu venereo secundum rationem ordinato, non contrariatur medio virtutis. Et praeterea ad virtutem non pertinet quantum sensus exterior delectetur, quod consequitur corporis dispositionem, sed quantum appetitus interior ad huiusmodi delectationes afficiatur. Nec hoc etiam quod ratio non potest liberum actum rationis ad spiritualia consideranda simul cum illa delectatione habere, ostendit quod actus ille sit contrarius virtuti. Non enim est contrarium virtuti si rationis actus aliquando intermittatur aliquo quod secundum rationem fit, alioquin, quod aliquis se somno tradit, esset contra virtutem. Hoc tamen quod concupiscentia et delectatio venereorum non subiacet imperio et moderationi rationis, provenit ex poena primi peccati, inquantum scilicet ratio rebellis Deo meruit habere suam carnem rebellem, ut patet per Augustinum, XIII de Civ. Dei.

Referencing norms: Q153A2Ad2, assert-h0f6a8bb13060e76fd2344fc10f89fc84002239edc3a81dc2fbf3b43e2e741c5a

la · official · sha256:98d9ad998551a18b35a56350206176d3e1f9f51d260fe8c0d922f43898b7f8a6LA

[45103] IIª-IIae, q. 153 a. 2 ad 3 Ad tertium dicendum quod, sicut Augustinus ibidem dicit, quod ex concupiscentia carnis, quae regeneratis non imputatur in peccatum, tanquam ex filia peccati, proles nascitur originali obligata peccato. Unde non sequitur quod actus ille sit peccatum, sed quod in illo actu sit aliquid poenale a peccato primo derivatum.

Referencing norms: Q153A2Ad3, assert-h4fb0235e624d71a2f478c1cceb606e6e3e1d1f792cfdf12103779f04626f8e1a

la · official · sha256:20e9767e1489e0586fad3b1873491960156074a191c331fb7afb3983a965ab26LA

[45096] IIª-IIae, q. 153 a. 2 arg. 1 Ad secundum sic proceditur. Videtur quod nullus actus venereus possit esse sine peccato. Nihil enim videtur impedire virtutem nisi peccatum. Sed omnis actus venereus maxime impedit virtutem, dicit enim Augustinus, in I Soliloq., nihil esse sentio quod magis ex arce deiiciat animum virilem quam blandimenta feminae, corporumque ille contactus. Ergo nullus actus venereus videtur esse sine peccato.

Referencing norms: Q153A2Obiectio1, assert-h4355ff481b7fba99519d20c4ea7df1d5bc5baab1754acf72eefebe3b5101b45e, assert-h6196b07c59ecce0f415b300e6ec7259f8b6973934d6ac6def1e5afbb5099a354

la · official · sha256:d117581d7dd92bd33f99f97467cf4bf6e3b87d198b198f005fb59d03c131c04dLA

[45097] IIª-IIae, q. 153 a. 2 arg. 2 Praeterea, ubicumque invenitur aliquid superfluum per quod a bono rationis receditur, hoc est vitiosum, quia virtus corrumpitur per superfluum et diminutum, ut dicitur in II Ethic. Sed in quolibet actu venereo est superfluitas delectationis, quae in tantum absorbet rationem quod impossibile est aliquid intelligere in ipsa, ut philosophus dicit, in VII Ethic., et sicut Hieronymus dicit, in illo actu spiritus prophetiae non tangebat corda prophetarum. Ergo nullus actus venereus potest esse sine peccato.

Referencing norms: Q153A2Obiectio2, assert-ha3c6e53b4c586539f0fc2312c088eaa1790f75dee1c803040d9bf8ce3f1e1bec, assert-hbbf9909d9cbe4771d4c9adec24e83629d319e462dfb47f9d3b7249691fbc73b9

la · official · sha256:3d96fe3d6a7b653c8d2a8d8ae5cb3248b070c9d3e8377f6d8f58f90a62d30341LA

[45098] IIª-IIae, q. 153 a. 2 arg. 3 Praeterea, causa potior est quam effectus. Sed peccatum originale in parvulis trahitur a concupiscentia, sine qua actus venereus esse non potest, ut patet per Augustinum, in libro de nuptiis et Concup. Ergo nullus actus venereus potest esse sine peccato.

Referencing norms: Q153A2Obiectio3, assert-h3c8fb68258b4b429821d662dfd148f3387902edf9df1d1cf88d7120c412f9972, assert-hf2e8d7b8e6a867dd809989b285faa5f68974dd2f44082dbeb774634548ad8775

la · official · sha256:5a4adb7e17b89df1de9c47750f3a9b04383ea3d23e07a18295e2835b9691dfb6LA

[45100] IIª-IIae, q. 153 a. 2 co. Respondeo dicendum quod peccatum in humanis actibus est quod est contra ordinem rationis. Habet autem hoc rationis ordo, ut quaelibet convenienter ordinet in suum finem. Et ideo non est peccatum si per rationem homo utatur rebus aliquibus ad finem ad quem sunt, modo et ordine convenienti, dummodo ille finis sit aliquod vere bonum. Sicut autem est vere bonum quod conservetur corporalis natura unius individui, ita etiam est quoddam bonum excellens quod conservetur natura speciei humanae. Sicut autem ad conservationem vitae unius hominis ordinatur usus ciborum, ita etiam ad conservationem totius humani generis usus venereorum, unde Augustinus dicit, in libro de bono Coniug., quod est cibus ad salutem hominis, hoc est concubitus ad salutem generis. Et ideo, sicut usus ciborum potest esse absque peccato, si fiat debito modo et ordine, secundum quod competit saluti corporis; ita etiam et usus venereorum potest esse absque omni peccato, si fiat debito modo et ordine, secundum quod est conveniens ad finem generationis humanae.

Referencing norms: Q153A2Respondeo, assert-hfaaf7d7782fa1108bd2cf15b9b3940885adb327ed4634fd744abc971d16606a7

la · official · sha256:4c54a8af8f1825e5c1dbd7d681b0680ff0c91ed24553cb7bffa0961e49d7f308LA

[45099] IIª-IIae, q. 153 a. 2 s. c. Sed contra est quod Augustinus dicit, in libro de bono Coniug., satis responsum est haereticis, si tamen capiunt, non esse peccatum quod neque contra naturam committitur, neque contra morem, neque contra praeceptum. Et loquitur de actu venereo quo antiqui patres pluribus coniugibus utebantur. Ergo non omnis actus venereus est peccatum.

Referencing norms: assert-h6a0c823dab7d7a484a7ddfee1431fdd63c49328dc49a8d0acb76f58f02fdcfcb

la · official · sha256:a5f0efd32e14d1a66beb36bb5a5f57883e56edb5014f9e3ba09d91ad18758737LA

[45110] IIª-IIae, q. 153 a. 3 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut philosophus, in eodem libro, dicit, semen est superfluum quo indigetur, dicitur enim superfluum ex eo quod residuum est operationis virtutis nutritivae, tamen indigetur eo ad opus virtutis generativae. Sed aliae superfluitates humani corporis sunt quibus non indigetur. Et ideo non refert qualitercumque emittantur, salva decentia convictus humani. Sed non est simile in seminis emissione, quae taliter debet fieri ut conveniat fini ad quem eo indigetur.

Referencing norms: Q153A3Ad1, assert-hf8373c428b9c707b08331d469f0d5e2dbf1435f7db3ffaefb2465774c3b02316

la · official · sha256:5a169f6cd20337eda3383dc90efaad579605cfcad8d6731e6e57a88d95d25f08LA

[45111] IIª-IIae, q. 153 a. 3 ad 2 Ad secundum dicendum quod, sicut apostolus dicit, I ad Cor. VI, contra luxuriam loquens, empti estis pretio magno. Glorificate ergo et portate Deum in corpore vestro. Ex eo ergo quod aliquis inordinate suo corpore utitur per luxuriam, iniuriam facit domino, qui est principalis dominus corporis nostri. Unde et Augustinus dicit, in libro de decem chordis, dominus, qui gubernat servos suos ad utilitatem illorum, non suam, hoc praecepit, ne per illicitas voluptates corruat templum eius, quod esse coepisti.

Referencing norms: Q153A3Ad2, assert-h136286fda31a30fff50cc9c754fc9c3551be82013ff69661f5dd2c8dbc50d112

la · official · sha256:7ed0e4bab22761cdba9507d36232843b396668ea14907efc9184a8b7f6f56e82LA

[45112] IIª-IIae, q. 153 a. 3 ad 3 Ad tertium dicendum quod oppositum luxuriae non contingit in multis, eo quod homines magis sint proni ad delectationes. Et tamen oppositum vitium continetur sub insensibilitate. Et accidit hoc vitium in eo qui in tantum detestatur mulierum usum quod etiam uxori debitum non reddit.

Referencing norms: Q153A3Ad3, assert-h952ec19b17eee09ac1b39aa8e70297b7bb027f678b4bda00dff2a37e54e91213

la · official · sha256:b16fd36b39eef5464b85c3307c40ecf85858c86bf9281e4545075d5cfd1e682aLA

[45104] IIª-IIae, q. 153 a. 3 arg. 1 Ad tertium sic proceditur. Videtur quod luxuria quae est circa actus venereos, non possit esse aliquod peccatum. Per actum enim venereum semen emittitur, quod est superfluum alimenti, ut patet per philosophum, in libro de Generat. Animal. Sed in emissione aliarum superfluitatum non attenditur aliquod peccatum. Ergo neque circa actus venereos potest esse aliquod peccatum.

Referencing norms: Q153A3Obiectio1, assert-h47a844839a3ac3c455a0d7bc97e0b777d1a7abe96c0bd95bbe89704485a6ea10, assert-hee5e347b01a354eabb2c64d610b0373c0eb8c6e411a7a05f0411a37ba10c6b78

la · official · sha256:ad840cef4412e0032559445bc838587304c562b90417c50d2489c21cc6cf35bdLA

[45105] IIª-IIae, q. 153 a. 3 arg. 2 Praeterea, quilibet potest licite uti ut libet, eo quod suum est. Sed in actu venereo homo non utitur nisi eo quod suum est, nisi forte in adulterio vel raptu. Ergo in usu venereo non potest esse peccatum. Et ita luxuria non erit peccatum.

Referencing norms: Q153A3Obiectio2, assert-h1fad4124f24b3a717f0213dd18f1e6d124b200ba2cabe4d49e7f8f22b68c3506, assert-h636581ce6277f68b74d0de1fbe2a0b25d3aee67ca34a65a9a192c64b14466540

la · official · sha256:7c8b674aba9d1659c2d96f47f67e137f04ee72fcc189edcf6c1c10ab4c80e714LA

[45106] IIª-IIae, q. 153 a. 3 arg. 3 Praeterea, omne peccatum habet vitium oppositum. Sed luxuriae nullum vitium videtur esse oppositum. Ergo luxuria non est peccatum.

Referencing norms: Q153A3Obiectio3, assert-h6821613fbd003f0de81c08763e6ce552348b276f893d04297d1d169a7e3daeb3, assert-h9b44689e3d14c13cb5a8309f7a9fe45d26901180753bc833508f5b2df5d7aaaf

la · official · sha256:def3796b3d0784d94aef18ac538e0442d77874d9940220073b6bc21188561dc9LA

[45109] IIª-IIae, q. 153 a. 3 co. Respondeo dicendum quod quanto aliquid est magis necessarium, tanto magis oportet ut circa illud rationis ordo servetur. Unde per consequens magis est vitiosum si ordo rationis praetermittatur. Usus autem venereorum, sicut dictum est, est valde necessarius ad bonum commune, quod est conservatio humani generis. Et ideo circa hoc maxime attendi debet rationis ordo. Et per consequens, si quid circa hoc fiat praeter id quod ordo rationis habet, vitiosum erit. Hoc autem pertinet ad rationem luxuriae, ut ordinem et modum rationis excedat circa venerea. Et ideo absque dubio luxuria est peccatum.

Referencing norms: Q153A3Respondeo, assert-hb03bc90bb20d0c695bcdd260fe9ecd9011797c4f4886fb290dbe40ff6e210dc0

la · official · sha256:333430b71fde8b6ab33c9089fe11b0caa740f1df07703578da78a64fcbb20f5aLA

[45107] IIª-IIae, q. 153 a. 3 s. c. 1 Sed contra est quod causa est potior effectu. Sed vinum prohibetur propter luxuriam, secundum illud apostoli, Ephes. V, nolite inebriari vino, in quo est luxuria. Ergo luxuria est prohibita.

Referencing norms: assert-hfd654e85c677a27deca7715afd8be57142c7ca7088164c9999facfb8922c12db

la · official · sha256:18f43484fa03c578cd4c6bb3d9a014aff95e680c7d90b9e6a531cb5867aad190LA

[45108] IIª-IIae, q. 153 a. 3 s. c. 2 Praeterea, Galat. V, enumeratur inter opera carnis.

la · official · sha256:9cef4c3486528e18f9b9b04d7f8fd001183480415f001c3c1c53a79ba4fa6629LA

[45118] IIª-IIae, q. 153 a. 4 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod immunditia, secundum quosdam, quae ponitur filia gulae, est quaedam immunditia corporalis, ut supra dictum est. Et sic obiectio non est ad propositum. Si vero accipiatur pro immunditia luxuriae, sic dicendum quod ex gula causatur materialiter, inquantum scilicet gula ministrat materiam corporalem luxuriae, non autem secundum rationem causae finalis, secundum quam potissime attenditur origo aliorum vitiorum ex vitiis capitalibus.

Referencing norms: Q153A4Ad1, assert-he9292dbd22a82bfd511bab31f15e28e071ee4a0f43e210102c893662ab6f044d

la · official · sha256:420cf0b31e30a6c2e2163e470eae98f38261954a79c9e374f5b9fa3ce414ccbdLA

[45119] IIª-IIae, q. 153 a. 4 ad 2 Ad secundum dicendum quod, sicut supra dictum est, cum de inani gloria ageretur, superbia ponitur communis mater omnium peccatorum, et ideo etiam vitia capitalia ex superbia oriuntur.

Referencing norms: Q153A4Ad2, assert-h1c8f938eeaf5262ef3f6e9ece4448a59231a4de1f564e17ce205eb44b9d9fe3a

la · official · sha256:4d83bab604f7d1b8880212e1a9f193d221c3bde3ed48dc56f21d7aa23c5ca032LA

[45120] IIª-IIae, q. 153 a. 4 ad 3 Ad tertium dicendum quod a delectationibus luxuriae praecipue aliqui abstinent propter spem futurae gloriae, quam desperatio subtrahit. Et ideo causat luxuriam sicut removens prohibens, non sicut per se causa, quod videtur requiri ad vitia capitalia.

Referencing norms: Q153A4Ad3, assert-hc9305ed6df64e12423108fcc2b5ac293d1d8b71cec4f1b3083483aa717f7bbcb

la · official · sha256:554bfd1d78253a1d8dbe1b912677ba3591b5d8a6f40cfc959d279734a36c6dd4LA

[45113] IIª-IIae, q. 153 a. 4 arg. 1 Ad quartum sic proceditur. Videtur quod luxuria non sit vitium capitale. Luxuria enim videtur idem esse immunditiae, ut patet per Glossam, Ephes. V. Sed immunditia est filia gulae, ut patet per Gregorium, XXXI Moral. Ergo luxuria non est vitium capitale.

Referencing norms: Q153A4Obiectio1, assert-h409820837ea504d6704a5bfeb1d63ddd71b78c48281349b40e0ff95ae6c28415, assert-h70dc7aa8d10ad2100498c0af9397191fe235114bc63b66da97181c4ffe11ce3f

la · official · sha256:635fe817ee0154f2211d2a8b2ff764bccd81dc9f54ff49484a20ed5d7dbf7b4fLA

[45114] IIª-IIae, q. 153 a. 4 arg. 2 Praeterea, Isidorus dicit, in libro de summo bono, quod sicut per superbiam mentis itur in prostitutionem libidinis, ita per humilitatem mentis salva fit castitas carnis. Sed contra rationem capitalis vitii esse videtur quod ex alio vitio oriatur. Ergo luxuria non est vitium capitale.

Referencing norms: Q153A4Obiectio2, assert-h1081580bf4f25180b9979fa7695349b78ff5900ecf864e02894db2ccf0cc36e9, assert-h84fd41be4f8075eac92f771b10b259ab745403ad86177fb74d59c8676b265d5a

la · official · sha256:6f0fc7c592b93828d6732d2110128e7a8bbc60923bdc5d3e8062d34c5ded9a47LA

[45115] IIª-IIae, q. 153 a. 4 arg. 3 Praeterea, luxuria causatur ex desperatione, secundum illud Ephes. IV, qui, desperantes, seipsos tradiderunt impudicitiae. Sed desperatio non est vitium capitale, quinimmo ponitur filia acediae, ut supra habitum est. Ergo multo minus luxuria est vitium capitale.

Referencing norms: Q153A4Obiectio3, assert-h0d60e9b53690871bfde4d85c185e97aef91a984d23e7f386a976bf695118ef03, assert-hffc5aa81833eef1a392e742aaa5f15d17753eb34ba826517249a93e6ff1656cd

la · official · sha256:e8199f2d25679b1fe8cce807a0fe031a7c6ba389273f13babe57ab84d449e3c6LA

[45117] IIª-IIae, q. 153 a. 4 co. Respondeo dicendum quod, sicut ex dictis patet, vitium capitale est quod habet finem multum appetibilem, ita quod ex eius appetitu homo procedit ad multa peccata perpetranda, quae omnia ex illo vitio tanquam ex principali oriri dicuntur. Finis autem luxuriae est delectatio venereorum, quae est maxima. Unde huiusmodi delectatio est maxime appetibilis secundum appetitum sensitivum, tum propter vehementiam delectationis; tum etiam propter connaturalitatem huius concupiscentiae. Unde manifestum est quod luxuria est vitium capitale.

Referencing norms: Q153A4Respondeo, assert-h4d5c00caecdd75907aa6b621428bb17fa91081a28895dbb1068dc12a288a6c84

la · official · sha256:ff0e9d046ac3b00e0f13e8587051382d391bbc037404cf24c49f61abed2da30dLA

[45116] IIª-IIae, q. 153 a. 4 s. c. Sed contra est quod Gregorius, XXXI Moral., ponit luxuriam inter vitia capitalia.

Referencing norms: assert-h3fbe3b38584c244041270a61b67deffb5c69cec40f91ceefece79295a8f11166

la · official · sha256:6eb46a0eb1e512c8656f3e35b8bcbb2bc543fa6866b7133d250a9b7b1ececc60LA

[45127] IIª-IIae, q. 153 a. 5 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod, sicut philosophus dicit, in VI Ethic. intemperantia maxime corrumpit prudentiam. Et ideo vitia opposita prudentiae maxime oriuntur ex luxuria, quae est praecipua intemperantiae species.

Referencing norms: Q153A5Ad1, assert-h624f741dec59e60d5fa1f8bfaded33ef37b48a18451d75aea521fad4a0da13c2

la · official · sha256:ad33f6f572d2a2e0913afd264e4508e0591f6c6db74b9a85ac0184fd1d9bd8faLA

[45128] IIª-IIae, q. 153 a. 5 ad 2 Ad secundum dicendum quod constantia in arduis et terribilibus ponitur pars fortitudinis. Sed constantiam habere in abstinendo a delectationibus pertinet ad continentiam, quae ponitur pars temperantiae, ut supra dictum est. Et ideo inconstantia quae ei opponitur, ponitur filia luxuriae. Et tamen etiam prima inconstantia ex luxuria causatur, inquantum emollit cor hominis et effeminatum reddit, secundum illud Osee IV, fornicatio, et vinum et ebrietas, aufert cor. Et Vegetius dicit, in libro de re militari, quod minus mortem metuit qui minus deliciarum novit in vita. Nec oportet, sicut saepe dictum est, quod filiae vitii capitalis cum eo in materia conveniant.

Referencing norms: Q153A5Ad2, assert-h5e7c6246d02f92906a89a0cc1a6d6a7f82d3ccb21746e5fd30e4a5b635ace1e8

la · official · sha256:2b0a5c0511328fad2256411ab3566b622f11c9454b055393c0f4953bffe01575LA

[45129] IIª-IIae, q. 153 a. 5 ad 3 Ad tertium dicendum quod amor sui quantum ad quaecumque bona quae sibi aliquis appetit, est commune principium peccatorum. Sed quantum ad hoc specialiter quod aliquis appetit sibi delectabilia carnis, ponitur amor sui filia luxuriae.

Referencing norms: Q153A5Ad3, assert-h060dd222eaf1d313a2b4465f337452556ccc5d123fa67a27ac0c86ccc6e15d47

la · official · sha256:3c27021f5094364c2420b1ea6030fbfe37f7bb978929791d9c035066bf2fe79cLA

[45130] IIª-IIae, q. 153 a. 5 ad 4 Ad quartum dicendum quod illa quae Isidorus ponit, sunt quidam inordinati actus exteriores, et praecipue ad locutionem pertinentes. In qua est aliquid inordinatum quadrupliciter. Uno modo, propter materiam. Et sic ponuntur turpiloquia. Quia enim ex abundantia cordis os loquitur, ut dicitur Matth. XII, luxuriosi, quorum cor est turpibus concupiscentiis plenum, de facili ad turpia verba prorumpunt. Secundo, ex parte causae. Quia enim luxuria inconsiderationem et praecipitationem causat, consequens est quod faciat prorumpere in verba leviter et inconsiderate dicta, quae dicuntur scurrilia. Tertio, quantum ad finem. Quia enim luxuriosus delectationem quaerit, etiam verba sua ad delectationem ordinat, et sic prorumpit in verba ludicra. Quarto, quantum ad sententiam verborum, quam pervertit luxuria, propter caecitatem mentis quam causat. Et sic prorumpit in stultiloquia, utpote cum suis verbis praefert delectationes quas appetit, quibuscumque aliis rebus.

Referencing norms: Q153A5Ad4, assert-heeabe4f63cf20fb61056b62bb4d487a9a7ce71c17e02cc7fc774450d31c264f4

la · official · sha256:4777f816816ef19a2a6f5672aa23fe892b894dedb1dce399c6ac1775b69f3d68LA

[45121] IIª-IIae, q. 153 a. 5 arg. 1 Ad quintum sic proceditur. Videtur quod inconvenienter dicantur esse filiae luxuriae caecitas mentis, inconsideratio, inconstantia, praecipitatio, amor sui, odium Dei, affectus praesentis saeculi, horror vel desperatio futuri. Quia caecitas mentis et inconsideratio et praecipitatio pertinent ad imprudentiam, quae invenitur in omni peccato, sicut et prudentia in omni virtute. Ergo non debent poni speciales filiae luxuriae.

Referencing norms: Q153A5Obiectio1, assert-h43b6edcc40ced376f68ff3a1aa8e6a16291df8b23ce33d2d3dcf6c1b58ae7bda

la · official · sha256:91ef682e4f87fd41cafab8620fbce211ce56c29429ee02b495d5beefeabbbf28LA

[45122] IIª-IIae, q. 153 a. 5 arg. 2 Praeterea, constantia ponitur pars fortitudinis, ut supra habitum est. Sed luxuria non opponitur fortitudini, sed temperantiae. Ergo inconstantia non est filia luxuriae.

Referencing norms: Q153A5Obiectio2, assert-h603aa485eb9c6bcceb5d121f86b9b8b07e36f048476bf8adbd048ea7b073d94f, assert-h6a0da34a716ddc9fbec3cbc79bd0a7dd8072ed7bc00b8f356d340d018bafb72c

la · official · sha256:26c91844e81c663a1095d449067a4a839156d4f6f863898f07a637e410c90bcbLA

[45123] IIª-IIae, q. 153 a. 5 arg. 3 Praeterea, amor sui usque ad contemptum Dei est principium omnis peccati, ut patet per Augustinum, XIV de Civ. Dei. Non ergo debet poni filia luxuriae.

Referencing norms: Q153A5Obiectio3, assert-h3081690d743d0a03f86b84272574170b0dbf239669f6f29b92067833e7dbb60d

la · official · sha256:31ff11417fc508e57b080f55c9251a3a2082e4d48a6e6d04a46ff1b3d41bdc29LA

[45124] IIª-IIae, q. 153 a. 5 arg. 4 Praeterea, Isidorus ponit quatuor, scilicet turpiloquia, scurrilia, ludicra, stultiloquia. Ergo praedicta enumeratio videtur esse superflua.

Referencing norms: Q153A5Obiectio4, assert-h73c0d3f2ab84b4a3a08e98e3c079038cd34a6d78cb8d4525ce340b0495811510

la · official · sha256:b6c3bbdbbc733d065fb652d3e834ee57de2cda8a424bb10e87f33492898f36feLA

[45126] IIª-IIae, q. 153 a. 5 co. Respondeo dicendum quod quando inferiores potentiae vehementer afficiuntur ad sua obiecta, consequens est quod superiores vires impediantur et deordinentur in suis actibus. Per vitium autem luxuriae maxime appetitus inferior, scilicet concupiscibilis, vehementer intendit suo obiecto, scilicet delectabili, propter vehementiam delectationis. Et ideo consequens est quod per luxuriam maxime superiores vires deordinentur, scilicet ratio et voluntas. Sunt autem rationis quatuor actus in agendis. Primo quidem, simplex intelligentia, quae apprehendit aliquem finem ut bonum. Et hic actus impeditur per luxuriam, secundum illud Dan. XIII, species decepit te, et concupiscentia subvertit cor tuum. Et quantum ad hoc, ponitur caecitas mentis. Secundus actus est consilium de his quae sunt agenda propter finem. Et hoc etiam impeditur per concupiscentiam luxuriae, unde Terentius dicit, in eunucho, loquens de amore libidinoso, quae res in se neque consilium neque modum habet ullum, eam consilio regere non potes. Et quantum ad hoc, ponitur praecipitatio, quae importat subtractionem consilii, ut supra habitum est, tertius autem actus est iudicium de agendis. Et hoc etiam impeditur per luxuriam, dicitur enim Dan. XIII, de senibus luxuriosis, averterunt sensum suum, ut non recordarentur iudiciorum iustorum. Et quantum ad hoc, ponitur inconsideratio. Quartus autem actus est praeceptum rationis de agendo. Quod etiam impeditur per luxuriam, inquantum scilicet homo impeditur ex impetu concupiscentiae ne exequatur id quod decrevit esse faciendum. Unde Terentius dicit, in eunucho, de quodam qui dicebat se recessurum ab amica, haec verba una falsa lacrimula restringet. Ex parte autem voluntatis, consequitur duplex actus inordinatus. Quorum unus est appetitus finis. Et quantum ad hoc, ponitur amor sui, quantum scilicet ad delectationem quam inordinate appetit, et per oppositum ponitur odium Dei, inquantum scilicet prohibet delectationem concupitam. Alius autem est appetitus eorum quae sunt ad finem. Et quantum ad hoc, ponitur affectus praesentis saeculi, in quo scilicet aliquis vult frui voluptate, et per oppositum ponitur desperatio futuri saeculi, quia dum nimis detinetur carnalibus delectationibus, non curat pervenire ad spirituales, sed fastidit eas.

Referencing norms: Q153A5Respondeo, assert-h97fe9c235e595ba176a43c6347a448053f8fe1dfe9936c75e7c74d3aa139f1d7

la · official · sha256:49f799eb1f5201f562573e05bfea244ebdca16c9b2f0f1acabdb867b65b53a59LA

[45125] IIª-IIae, q. 153 a. 5 s. c. Sed contra est auctoritas Gregorii, XXXI Moral.

Referencing norms: assert-he6ac274c302bcc1ff6771b2c315246c880559967be35787309ea489d49ca9814

la · official · sha256:aa7b837efe3cd0d1f2966cbfbbd6d1211fb7d788b17c3a5c0f1368dfe87daaceLA

[45087] IIª-IIae, q. 153 pr. Deinde considerandum est de vitio luxuriae, quod opponitur castitati. Et primo, de ipsa in generali; secundo, de speciebus eius. Circa primum quaeruntur quinque. Primo, quid sit materia luxuriae. Secundo, utrum omnis concubitus sit illicitus. Tertio, utrum luxuria sit peccatum mortale. Quarto, utrum luxuria sit vitium capitale. Quinto, de filiabus eius.

la · official · sha256:f3a8f5f7d27b94c1e00677cbdac65e614b7d5744872c4a5d37410eb63dd379ebLA

[45226] IIª-IIae, q. 154 a. 10 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod luxuria secundum quod ordinatur ad finem alterius vitii, efficitur illius vitii species. Et sic aliqua luxuriae species potest etiam esse species irreligiositatis, sicut cuiusdam superioris generis.

Referencing norms: Q154A10Ad1, assert-h402c920c492d13ec1cc228316d663f01f776beb8a9cdf6e1a9dc8b4708022f5e

la · official · sha256:13d9d6a712b4b78a41f08270e290ff3b1f46645bc9242946f28b6a06142ca4aeLA

[45227] IIª-IIae, q. 154 a. 10 ad 2 Ad secundum dicendum quod ibi enumerantur illa quae sunt species luxuriae secundum seipsa, sacrilegium autem est species luxuriae secundum quod ordinatur ad finem alterius vitii. Et potest concurrere cum diversis speciebus luxuriae. Si enim aliquis abutatur persona coniuncta sibi secundum spiritualem cognationem, committit sacrilegium ad modum incestus. Si autem abutatur virgine Deo sacrata, inquantum est sponsa Christi, est sacrilegium per modum adulterii; inquantum vero est sub spiritualis patris cura constituta, erit quoddam spirituale stuprum; et si violentia inferatur, erit spiritualis raptus, qui etiam secundum leges civiles gravius punitur quam alius raptus. Unde Iustinianus imperator dicit, si quis, non dicam rapere, sed attentare tantummodo, matrimonii iungendi causa, sacratissimas virgines ausus fuerit, capitali poena feriatur.

Referencing norms: Q154A10Ad2, assert-h3c1ed2437e56f8f226e50e835ad983195b3a26dae42c24f3dedd8f78c0211682

la · official · sha256:4475b55841e1c7b5b89f030599839f0257babc6d77f6eea70534f2d57f1b544bLA

[45228] IIª-IIae, q. 154 a. 10 ad 3 Ad tertium dicendum quod sacrilegium committitur in re sacrata. Res autem sacrata est vel persona sacrata quae concupiscitur ad concubitum, et sic pertinet ad luxuriam. Vel quae concupiscitur ad possidendum, et sic pertinet ad iniustitiam. Potest etiam ad iram pertinere sacrilegium, puta si aliquis ex ira iniuriam inferat personae sacrae. Vel, si gulose cibum sacratum assumat, sacrilegium committit. Specialius tamen sacrilegium attribuitur luxuriae, quae opponitur castitati, ad cuius observantiam aliquae personae specialiter consecrantur.

Referencing norms: Q154A10Ad3, assert-hc683382ea7dbc7100f341dccdb880f5225cb1e7b6ce392b5d8a06e63b2de1889

la · official · sha256:d878c5195ab3b13e1ce5bb00d19ec9a90ba801a4edfa027719b21adb6faf7a67LA

[45221] IIª-IIae, q. 154 a. 10 arg. 1 Ad decimum sic proceditur. Videtur quod sacrilegium non possit esse species luxuriae. Eadem enim species non invenitur sub diversis generibus non subalternatim positis. Sed sacrilegium est species irreligiositatis, ut supra habitum est. Ergo sacrilegium non potest poni species luxuriae.

Referencing norms: Q154A10Obiectio1, assert-h49afdf54caab03fe3ecfa64a703b6da30dda6de357411599c61d66adfda4286d, assert-h90d94bc045a1f3e89bbcee70be458ef1e8aec1769c490826a564728ee64a5e0c

la · official · sha256:996ba50200f9514558db192830b7c172831ba48b67c68019855539cecc08aff1LA

[45222] IIª-IIae, q. 154 a. 10 arg. 2 Praeterea, in decretis, XXXVI Caus., qu. I, sacrilegium non ponitur inter alia quae ponuntur species luxuriae. Ergo videtur quod non sit luxuriae species.

Referencing norms: Q154A10Obiectio2, assert-h67778e63b17af749b09cd6ce434b010f6b6c4f2d472cfb56f2d4a118ee4c9e08

la · official · sha256:e6ee2e98bbb653935d6098ae18d90c3b8aae4347fd91ba043bb0b8cdd1abc1f1LA

[45223] IIª-IIae, q. 154 a. 10 arg. 3 Praeterea, sicut per luxuriam contingit aliquid fieri contra aliquam rem sacram, ita etiam per alia vitiorum genera. Sed sacrilegium non ponitur species gulae, aut alterius alicuius huiusmodi vitii. Ergo etiam non debet poni species luxuriae.

Referencing norms: Q154A10Obiectio3, assert-h3b3e872949dfc4fb67bf6e37dbe9e027956a82c2901115835d7c1a1642e06a8d, assert-ha587a97fccebaaa14e05e9086dd19c9c95e35c461d33f5a4510ce9377c3ba94a

la · official · sha256:37d56bac9c86d9ad00ea9d2aed4b117c954bd5ed800963b6f4019252aeb40155LA

[45225] IIª-IIae, q. 154 a. 10 co. Respondeo dicendum quod, sicut supra dictum est, actus unius virtutis vel vitii ordinatus ad finem alterius, assumit speciem illius, sicut furtum quod propter adulterium committitur, transit in speciem adulterii. Manifestum est autem quod observatio castitatis secundum quod ordinatur ad cultum Dei, sit actus religionis, ut patet in illis qui vovent et servant virginitatem, ut patet per Augustinum, in libro de virginitate. Unde manifestum est quod etiam luxuria, secundum quod violat aliquid ad divinum cultum pertinens, pertinet ad speciem sacrilegii. Et secundum hoc, sacrilegium potest poni species luxuriae.

Referencing norms: Q154A10Respondeo, assert-hd2a311b6d6266e2638f4024569e050a6878137f4bfc3b0bcc41f4887332c2514

la · official · sha256:bed50535ca33db8e66282e523572797fb65b0f154f0ad70155b27a37265b6892LA

[45224] IIª-IIae, q. 154 a. 10 s. c. Sed contra est quod Augustinus dicit, XV de Civ. Dei, quod sicut iniquum est aviditate possidendi transgredi limitem agrorum, ita etiam iniquum est libidine concumbendi subvertere limitem morum. Sed transgredi limitem agrorum in rebus sacris est peccatum sacrilegii. Ergo, pari ratione, subvertere limitem morum libidine concumbendi in rebus sacris, facit sacrilegii vitium. Sed libido concumbendi pertinet ad luxuriam. Ergo sacrilegium est luxuriae species.

Referencing norms: assert-h4e0f14ae866dd5bf252eeed43b45a87dd69ce3c4ec335f4d47e8d903e86ab041

la · official · sha256:a9144a5f123cedce99d89aaedfc8b42d3c79527421d2c13aca886af3bb1eaa55LA

[45234] IIª-IIae, q. 154 a. 11 ad 1 Ad primum ergo dicendum quod ibi enumerantur species luxuriae quae non repugnant humanae naturae. Et ideo praetermittitur vitium contra naturam.

Referencing norms: Q154A11Ad1, assert-h76fa999d8730622531848d537ddcd3a834d987187172bc36555e8e13b858238a

la · official · sha256:dec462e0471797016438d7f4e1b2fe1eeae943f8ddd6c44510fede73bbed4461LA

[45235] IIª-IIae, q. 154 a. 11 ad 2 Ad secundum dicendum quod bestialitas differt a malitia, quae humanae virtuti opponitur, per quendam excessum circa eandem materiam. Et ideo ad idem genus reduci potest.

Referencing norms: Q154A11Ad2, assert-h6010df2d54c36e974b564bd4947171044356b748678c0d5af50d50949e5fd408

la · official · sha256:b0d1ebd377b93bc20374d6c6e4c73f2e3603895c7b58c07a01bab052707709f7LA

[45236] IIª-IIae, q. 154 a. 11 ad 3 Ad tertium dicendum quod luxuriosus non intendit generationem humanam, sed delectationem veneream, quam potest aliquis experiri sine actibus ex quibus sequitur humana generatio. Et hoc est quod quaeritur in vitio contra naturam.

Referencing norms: Q154A11Ad3, assert-hc273cbc1db78acd7f907d3a3c3db574d48656c869b1b1d5fb47624b85d0678e2

la · official · sha256:494ea8e97e774dee8f91cd79b4be553191129aa828065c630608be7c5a14e859LA

[45229] IIª-IIae, q. 154 a. 11 arg. 1 Ad undecimum sic proceditur. Videtur quod vitium contra naturam non sit species luxuriae. Quia in praedicta enumeratione specierum luxuriae nulla fit mentio de vitio contra naturam. Ergo non est species luxuriae.

Referencing norms: Q154A11Obiectio1, assert-ha63c8e47f3178d9c1ea3602ab6f29788644783c1837ced895724d00e049335d4