Source / pinned edition
Қазақ тілінің анықтағышы: емле, тыныс белгілері, сөз сазы
Source of package kz.grammar.dauyssyz_arip · Рәбиға Сыздық. Қазақ тілінің анықтағышы (емле, тыныс белгілері, сөз сазы). Астана: Елорда, 2000, 532 б.
- work
- urn:kz:grammar:clir:dauyssyz-arip#ANYQTAGYSH_SYZDYQ
- number
- Рәбиға Сыздық. Қазақ тілінің анықтағышы (емле, тыныс белгілері, сөз сазы). Астана: Елорда, 2000, 532 б.
- kind
- urn:kz:grammar:clir:dauyssyz-arip#treatise
І Тарау «ОРФОГРАФИЯ ЕРЕЖЕЛЕРІ»: § 1 — § 129 (scope пакета — §§ 12—14, 17—19)
- edition
- urn:kz:grammar:clir:dauyssyz-arip#ANYQ_EMLE
- language
- kk
- officiality
- unofficial
- materialisation
- PINNED_UNOFFICIAL_COPY
- life cycle
- adopted: 2000-01-01
Publications
| URI | Type | documentHash | Retrieved |
|---|---|---|---|
| https://qazcorpus.kz/_oqu-ishorpus/Sauattik/pdf/%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B_%D1%82%D1%96%D0%BB%D1%96%D0%BD%D1%96%D2%A3_%D0%B0%D0%BD%D1%8B%D2%9B%D1%82%D0%B0%D2%93%D1%8B%D1%88%D1%8B.pdf | text/plain; charset=utf-8 | sha256:79042dc1b49fea1561c824d787861d0f3193bf3a19ba3f65f4facd20982f3753 | 2026-08-30T12:00:00Z |
Fragments — 6
article/12 · paragraph · referenced by: 3
kk-KZ · official · sha256:30aa14c2f893d5c09a3f44191a283b7da6d87c1d722f9fbc4bd61f55d8f77abeKK-KZ
§ 12. Ф, х әріптері, көбінесе, орыс тілінен және орыс тілі арқылы
басқа тілдерден енген сөздер мен жалқы есімдерде, оның ішінде кісі
аттарында жазылады: фабрика, фонетика, шкаф, шеф, химия, хлор, техника,
цех, Фэтима, Фазыл, Фэрида, Хамит, Халел, Райхан, Мұхтар, Ахмет.
X әрпі араб-парсы тілдерінен енген бірқатар сөздерде де жазылады:
халық, хат, хал, хан, ханзада, хас (“тән” деген мағынада), хош (иісті), мұхит,
сахна, тарих, рухани, - хана (асхана).
Referencing norms: FOrysArqylyEngende, XArabParsyTilinde, XOrysArqylyEngende
article/13 · paragraph · referenced by: 4
kk-KZ · official · sha256:c4addae9f2dfeeba90bbf5369bb2190c87eab6189fe0592711c8f932cc307f91KK-KZ
§ 13. В, ч, ц әріптері орыс тілінен енген және орыс тілі арқылы енген
сөздерде ғана жазылады: вагон, велосипед, вокзал, аквариум, цирк, чек, очерк,
диспетчер.
-Ов, -ев, -ова, -ева жұрнақтарымен жасалған қазақ фамилияларында в
әрпі жазылады: Асанов, Асанова, Бәйішев, Бәйішева.
Referencing norms: COrysSozinde, ChOrysSozinde, VOrysSozinde, VQazaqFamiliiasynda
article/14 · paragraph · referenced by: 6
kk-KZ · official · sha256:9ece16f5012b831fb703a481b7ffea775b3596cc378b6b3916175a4ca18b89caKK-KZ
§ 14. Щ әрпі орыс тілінен енген жалпы және жалқы есімдерде, қазақ
тілінің ащы, тұщы, кеще деген түбір сөздерінде ғана жазылады: училище,
Щорс, Щедрин.
Е с к е р т у л е р . 1. Түбір сөз ш дыбысына аяқталып, оған ш дыбысынан басталған
қосымша жалғанғанда, қос шш әрпі жазылады (щ әрпі жазылмайды): аш +шы - ашшы (Есікті
ашшы), іш+ші - ішші (Шай ішші).
Түбір сөз с, з дыбыстарына аяқталып, оған ш дыбысынан басталған қосымша
жалғанғанда, қос шш дыбысы естілгенімен (айтылғанымен), сөз бөлшектерінің түбірі сақталып
жазылады: сөз + шең – сөзшеңь (айтылуы - сөщең), бас + шы – басшы (айтылуы - бащы), қос +
шы - қосшы (Үлесіңді маған қосшы).
Referencing norms: SZTubiriSaqtalady, ShShStyginda, ShShStygindaShchZhazylmaidy, ShShStygindaShchZhengedi, ShchAtalganTubirlerde, ShchOrysSozinde
article/17 · paragraph · referenced by: 1
kk-KZ · official · sha256:c1b2953954aa747f076a6e5766b6b448c724e207fad435e6bdb4d5a7620ccd47KK-KZ
§ 17. һ әрпі естілген жерінде жазыла береді: каһар, каһарлы,
қаһарман, гауһар, жиһан, баһра, Жауһар, Маһида, Маһинұр, аһ, уһ, еһе, аһа,
аһлады, уһледі. Һ әрпі жазылатын сөздер қазақ тілінде аса көп емес, олар,
негізінен, араб, парсы тілдерінен енген сөздер мен одағайлардың ішінде
кездеседі.
Referencing norms: HEstilgenZherde
article/18 · paragraph · referenced by: 1
kk-KZ · official · sha256:8b66c4d2d75fd58571010369057ed14ff53d3b9d389fb18a0c22b09b2a7f4e3eKK-KZ
§ 18. Ғ әрпі сөздің басында және ортасында ғана жазылады: ғылым,
ғана, ғалам, жаға, шағала, жаңғалақ, жалығу, жалығады, ғалаға, қазға.
Referencing norms: GSozBasyOrtasynda
article/19 · paragraph · referenced by: 4
kk-KZ · official · sha256:c92656fcd9535bf15997fc524edf4b2084deb29cea91178cab30f62fea7a4b09KK-KZ
§ 19. Й әрпі ы, і әріптерінен басқа (сый, тый деген сөздерді
қоспағанда) дауысты дыбыс әріптерінен кейін ғана қолданылады: (ай, ей,
мерей, ойпаң, үй, әйнек, ұйқас.Орыс тілінен енген сөздерде және өзге
жұрттың жер-су, ел-халық аттарында й әрпі сөз басында да жазылады: йод,
йот, йог, йемендіктер, Йошкар-Ола, Нью-Йорк. Й әрпі қазақ сөздерінде
толық и әрпінен кейін жазылмайды: ине (ийне емес), би (бий емес), киім
(кийім емес). Орыс тілінен енген сөздерде ий әріптер тіркесі жазыла береді:
калий, кальций, санаторий, планетарий, сценарий, Максим Горький, СергеевЦенский
.
Referencing norms: IshortDauystydanKeiin, IshortSozBasynda, IshortTolyqIdenKeiinZhazylmaidy, IyOrysSozinde
The hash beside the text is the sha256 of its exact bytes. It is the check that the text shown matches the one pinned in the package: a divergence fails the oracle’s static analysis.